- درآمد 1
- فصل اول: شناسنامه امام رضا علیه السلام 3
- اشاره 3
- تبار امام رضا(ع) 4
- مادر امام رضا(ع) 5
- همسر امام رضا(ع) 5
- فرزندان امام رضا(ع) 6
- کنیه و القاب امام رضا(ع) 7
- اشاره 7
- چگونه امام، لقب رضا گرفت؟ 8
- بررسی 9
- ولادت امام رضا(ع) 10
- مژده رسول خدا صلی الله علیه و آله 11
- مناجات کردن، هنگام تولد 11
- معجزه دوران بارداری 11
- واژه امام در کلام اهل سنت 12
- امامت امام رضا(ع) در منابع اهل سنت 12
- اشاره 14
- فصل دوم: شخصیت علمی امام رضا علیه السلام 14
- جایگاه علمی امام از دیدگاه اهل سنت 16
- فصل سوم: پیشگویی ها و کرامات امام رضا علیه السلام 21
- اشاره 21
- الف) پیشگویی ها 22
- اشاره 22
- فرماندار شدن جعفر علوی 23
- کشته شدن امین به دست مأمون 23
- در راه بودن دو فرزند 23
- جانشین امام(ع) 24
- سقوط برمکیان 25
- آگاهی از خواسته های درونی 25
- آرامگاه امام و هارون 26
- ناپایداری ولایت عهدی 26
- سفر بی باز گشت 27
- آخرین پیشگویی 27
- سخن گفتن امام به زبان زاید سِندی 28
- ب) کرامات 28
- اشاره 28
- امام و درخواست باران 29
- زنده شدن شیرها 32
- اشاره 35
- فصل چهارم: جلسات مناظره امام با سران دیگر ادیان 35
- هدف مأمون از مناظره ها 37
- فراخوان برای مناظره با امام 38
- نتیجه این محافل علمی 40
- فصل پنجم: امام رضا علیه السلام در آینه اندیشه ها 42
- مناظره ساختگی 42
- فصل ششم: حاکمان دوران امامت 50
- اشاره 50
- سر نوشت امین 52
- اختلاف امین و مأمون 52
- شخصیت مأمون در مدارک اهل سنت 53
- اوضاع سیاسی و اجتماعی زمان مأمون 56
- جایگاه اجتماعی مأمون 56
- مذهب اعتزال مأمون 58
- خَلق قرآن 59
- تشیع مأمون 60
- نقد و بررسی 62
- اشاره 64
- فصل هفتم: ولایت عهدی امام رضا علیه السلام 64
- اهداف مأمون 67
- آیا مأمون در پیشنهاد خود صادق بوده است؟ 70
- مراسم ولایت عهدی 74
- سخنان امام در مراسم ولایت عهدی 75
- دلایل ناخشنودی امام از ولایت عهدی 76
- به سان پیامبر در نماز عید 78
- مخالفان ولایت عهدی 78
- اشاره 81
- فصل هشتم: اخلاق امام رضا علیه السلام 81
- اخلاق امام از دیدگاه بزرگان اهل سنت 83
- اخلاق امام رضا(ع) در شعر شاعران 88
- فصل نهم: حدیثی با سند زرین 94
- اشاره 94
- نویسندگان حدیث سلسله الذهب 95
- امام رضا(ع) در نیشابور 96
- اشاره 96
- نخستین گزارشگر حدیث سلسله الذهب 96
- آیا از این روایت چیزی حذف کرده اند؟ 98
- شفابخش بودن حدیث سلسله الذهب 100
- اشاره 104
- فصل دهم: عروج ملکوتی 104
- عمر امام در هنگام شهادت 106
- مکان شهادت امام(ع) 106
- چگونگی شهادت امام رضا(ع) 107
- اشاره 107
- نقد این نظریه 108
- واژه شهادت 111
- فصل یازدهم: آرامگاه امام رضا علیه السلام در بیان اهل سنت 112
- اشاره 118
- فصل دوازدهم: فضیلت زیارت امام رضا علیه السلام در برخی روایات اهل سنت 118
- بزرگان اهل سنت که امام رضا(ع) را زیارت کرده اند 123
- خاستگاه امام از دوستانش 128
- کتاب نامه 128
آن حضرت اهل وضو و طهارت و پاکی و اهل نماز شب بوده است. به گونه ای که برای هر نماز وضو می گرفت و تا صبح مشغول عبادت و بندگی بود.
برخی اطرافیان حضرت می گویند: هرگاه امام رضا(ع) را می دیدیم، یاد این آیه قرآن می افتادیم: «قَلیلاً مِنَ الَّلیلِ ما یَهجَعُونَ...؛ اندکی از شب را می خوابید...».(1)
مناقبش والا و اوصافش عالی و اخلاق و روحیاتش هاشمی و سجایای وحی نبوی و پیامبرگونه است. کرامات آن حضرت بی شمار است و نیاز به بیان ندارد».(2)
موسوی شافعی (در گذشته 1180 ه .ق) می نویسد: «فضائل علی بن موسی(ع) هیچ حد و اندازه ای ندارد و شمردنی نیست».(3)
فکری شافعی (در گذشته 1372 ه .ق) می نویسد:
ابراهیم بن عباس درباره شخصیت امام رضا(ع) مطالبی یاد کرده است. برای نمونه درباره عبادت آن حضرت چنین می نویسد: «عبادت آن حضرت: امام رضا(ع) کم می خوابید و بسیار روزه می گرفت و روزه سه روز از هر ماه را انجام می داد و می فرماید: معادل روزه یک سال است. اما کارهای نیک آن حضرت: بسیار نیکی می کرد و بسیار صدقه می داد و بیشتر این کارها را در شب های تاریک انجام می داد [تا شناخته نشود]. اما کرم و بخشش امام: از جمله بخشش های وی این بود که روزی ابونواس قصیده ای در مدح اهل بیت سرود و امام نیز دستور داد سی صد دینار به وی پاداش دهند.
همچنین دِعبِل خُزاعی قصید ه ای طولانی در مدح امام رضا(ع) سرود که امام صد دینار به وی هدیه داد و از وی به علت کم بودن آن پوزش طلبید. اما زهد و پرهیزکاری امام: آن حضرت بسیار زاهد و پرهیزکار بود، به گونه ای که در تابستان روی حصیر و در زمستان روی پوستین می نشست.(4)
1- نک: الذریات: 17.
2- الاتحاف بحب الاشراف، ص156.
3- نُزهه الجلیس و مُنیه الادیب الأنیس، ج2، ص105.
4- احسن القصص، ج4، ص289.