- دعای مطالعه 1
- مقدمه 2
- نام، کنیه و القاب امام رضا(علیه السلام) 4
- فصل 1: خورشید طوس : ( آشنایی با امام رضاعلیه السلام) 4
- ولادت با سعادت علی بن موسی الرضا(علیه السلام) 4
- دوران کودکی و جوانی امام رضا(علیه السلام) 4
- پدر و مادر بزرگوار امام رضا(علیه السلام) 4
- سیرۀ عبادی امام رضا(علیه السلام) 5
- فرزندان امام رضا(علیه السلام) 5
- فرزند سرزمین غربت 5
- سیرۀ اجتماعی امام رضا(علیه السلام) 6
- مقام و شخصیت علمی امام رضا(علیه السلام) 7
- آگاهی امام رضا(علیه السلام) از زبان های گوناگون 8
- اشاره 8
- 1. آشنایی کامل به زبان های گوناگون رایج در آن زمان 9
- 2. آشنایی به زبان پرندگان و حیوانات 9
- دانش گستردۀ امام رضا (علیه السلام) در علوم غیبی 10
- فعالیت های فرهنگی امام رضا(علیه السلام) 11
- هجرت تاریخی امام رضا(علیه السلام) به خراسان 12
- حدیث سلسله الذهب 13
- مرو 15
- نماز عید فطر 15
- شهادت امام رضا(علیه السلام) 17
- طلوعی ماندگار 19
- نماز مسافر 21
- احکام مسافر 21
- فصل 2: شرط حضور: ( احکام زائر) 21
- جاگرفتن برای نماز 23
- پاسخ به پرسش هایی درباره احکام نماز جماعت 24
- حرم های مطهر 24
- روزۀ مسافر 29
- احکام نذر 29
- احکام امربه معروف و نهی از منکر 31
- اشاره 31
- دامنه و محدوده امربه معروف و نهی از منکر سؤال: امربه معروف و نهی از منکر شامل چه اموری می شود؟ 31
- امر به معروف و نهی از منکر در قرآن کریم 32
- امر به معروف و نهی از منکر در روایات 32
- امر به معروف و نهی از منکر از دیدگاه عقل 33
- شروط واجب شدن امربه معروف و نهی از منکر 34
- اهمیت وقف 35
- احکام وقف 35
- برخی از احکام وقف 35
- احکام معذورین 36
- احکام مسجد و حرم ائمه(علیهم السلام) 37
- تطهیر مسجد و حرم 37
- حرمت مسجد و حرم 37
- پرسش هایی دربارۀ احکام حرم 38
- اقامۀ نماز در مسجد و حرم 38
- نماز تحیّت مسجد 38
- بردن مهر و قرآن مسجد و حرم های مطهر 38
- فصل 3: رسم حضور : ( آداب زیارت) 46
- آداب زیارت 46
- معنی و مفهوم زیارت 46
- مهم ترین شرایط و آداب زیارت 46
- مفهوم و حقیقت زیارت و اقسام آن 46
- زیارت درگذشتگان 47
- زیارت اَحیا (زنده ها) 47
- زیارت مرقد علما و بزرگان 48
- زیارت مرقد شهیدان 48
- زیارت امامزاده های والامقام(علیهم السلام) 49
- زیارت معصومان(علیهم السلام) 49
- زیارت امامان(علیهم السلام)؛ وفاداری به پیمان امامت 50
- زیارت امامان(علیهم السلام)؛ مصداق بارز آیۀ مودّت 50
- نقش زیارت و آثار و برکات آن 50
- زیارت؛ اقتدا به معصومین(علیهم السلام) 52
- زیارت؛ عامل آشنایی بیشتر و عمیق تر با امامان(علیهم السلام) 53
- زیارت امامان و آشنایی با مکتب اسلام 54
- ثواب زیارت هر یک از امامان معصوم(علیهم السلام) 55
- آداب زیارت 58
- دیگر آداب مهم برای زائر 68
- روضه منوره 73
- فصل 4: در این قطعه از بهشت: ( آشنایی با حرم مطهر رضوی) 73
- سومین صندوق مزار: 74
- اولین صندوق مزار: 74
- صندوق های مرقد مطهر 74
- دومین صندوق مزار: 74
- ضریح های حرم مطهر 75
- گنبد طلا 78
- گنبد و حوادث ناگوار 79
- مسجد بالاسر 80
- مساجد حرم مطهر 80
- مسجد جامع گوهرشاد 81
- مدرسه پریزاد 83
- مدارس حرم مطهر 83
- صحن های حرم مطهر 84
- صحن انقلاب اسلامی 84
- مدرسه دو در (دارالقران) 84
- ایوان جنوبی صحن انقلاب اسلامی (ایوان طلا) 87
- صحن آزادی 87
- ایوان جنوبی صحن آزادی (ایوان ساعت) 88
- ایوان غربی صحن آزادی (ایوان طلا) 88
- صحن جمهوری اسلامی 88
- صحن قدس 89
- صحن جامع رضوی 90
- صحن غدیر 91
- صحن کوثر 92
- صحن هدایت 92
- رواق دارالسیاده 93
- رواق دارالحفاظ 93
- رواق های حرم مطهر 93
- رواق دارالسلام 94
- رواق گنبد الله وردیخان 95
- رواق حاتم خانی 95
- رواق توحیدخانه 96
- رواق دارالضیافه 96
- رواق دارالسعاده 97
- رواق دارالفیض 97
- رواق دارالسرور 98
- رواق شیخ بهایی (ره) 98
- رواق دارالشرف 99
- رواق دارالشکر 99
- رواق دارالعزه 100
- رواق دارالذکر 100
- رواق دارالعباده 101
- رواق دارالزهد 101
- رواق دارالهدایه 102
- رواق دارالولایه 102
- رواق دارالرحمه 103
- رواق دارالاخلاص 103
- رواق حضرت معصومه علیها السلام 104
- رواق دارالحکمه 104
- رواق دارالحجه (عج) 105
- رواق دارالکرامه 105
- رواق شیخ طوسی (رحمه الله علیه) 106
- رواق امام خمینی (ره) 106
- رواق شیخ حر عاملی (ره) 106
- رواق کوثر 107
- رواق دارالمرحمه 107
- رواق غدیر 107
- رواق حضرت فاطمه زهرا علیها السلام 108
- اجرای آ یینها و مراسم خاص توسط خدام 111
- غبارروبی 111
- مراسم صُفّه 111
- اشاره 111
- مراسم تحویل کشیک 113
- نقاره نوازی 114
- تعویض گل 114
- نت های نقاره 115
- خطبۀ شب شهادت 115
- چراغانی 116
- مراسم شام غریبان 116
- مراسم جاروی دربانان 117
- سفرۀ 14 هزار صلوات 117
- اقامۀ اذان و مناجات 117
- زائرین و حاجتمندان توزیع م یشود. 118
- مشاهیر مدفون در حرم مطهر رضوی 119
- شیخ طبرسی(رحمه الله علیه) پیشوای مفسران(468تا548 ق) 119
- شیخ بهایی(رحمه الله علیه) فقیه ذوفنون (953تا1030یا 1031ق) 120
- شیخ محمد عارف عباسی معروف به پیر پالان دوز (زنده در قرن 10ق) 120
- شیخ حُرّ عاملی(رحمه الله علیه) (1033تا1104ق) 121
- حاج حسن علی اصفهانی مشهور به نخودکی(1279-1361 ق) 122
- شیخ هاشم قزوینی(رحمه الله علیه) (1270تا1339ش) 122
- آیت الله میلانی(رحمه الله علیه) مرجع بیدار (1313تا1395ق) 123
- شیخ مجتبی قزوینی(رحمه الله علیه) حکیم قرآنی (1318تا 1386ق) 124
- علامۀ جعفری(رحمه الله علیه) (1304تا1377ش) 125
- علامه سیدجلال الدین آشتیانی (رحمه الله علیه) ملاصدرای قرن(1304تا1384ش) 126
- سید عبدالکریم هاشمی نژاد (1311تا1360ش) 127
- شهدای عاشورای حرم رضوی 128
- سردار شهید سید محمد تقی رضوی مبرقع 128
- آیت الله عباس واعظ طبسی (1314تا1394ش) 129
- صحن آزادی 129
- برخی دیگر از مشاهیر مدفون در حرم مطهر 129
- صحن انقلاب 129
- رواق دارالزهد 130
- رواق دارالولایه 130
- رواق دارالعباد 130
- رواق دار الفیض 130
- رواق دارالشکر 130
- صحن جمهوری اسلامی 130
- رواق دارالحفاظ 130
- رواق دارالسرور 130
- رواق دارالسلام 130
- فصل 5: اطلاعات ضروری 132
- فصل 6: خدمات رفاهی و بهداشتی 138
- دفاتر امانات 138
- دفاتر پیداشدگان و رسیدگی به امور گمشدگان: 140
- زائربرهای برقی: 141
- دفاتر نگهداری اشیای پیداشده: 141
- دفاتر نذورات: 142
- دفاتر صندلی چرخ دار: 142
- کفشداری ها: 144
- مهمان سرا: 145
- (رسیدگی به معضلات اجتماعی در حرم مطهر رضوی) مدیریت آگاهی، در ضلع قبله صحن هدایت حرم مطهر رضوی واقع است که از نیروهای مجرب آستان قدس رضوی و کادر انتظامی (آگاهی)، تشکیل شده است و به صورت شبانه روزی در جهت رفاه و امنیت زائران گرامی انجام وظیفه می کنند. امورات کنترل و مراقبت در راستای تأمین امنیت حوزه اماکن متبرکه را با شناسایی و دستگیری افراد مشکوک، موارد خاص، سارقان، معتادان، حاملان مواد مخدر، کلاشان، متکدیان، رابطه نامحرمیت، درگیری و نزاع، کلاهبرداری، اخاذی و.. برعهده دارد و با تشکیل پرونده و تحویل به مراجع قضایی، خدمت رسانی می کند. 146
- بخش امداد زائران: 146
- مدیریت آگاهی حرم 146
- دفتر امور دفن: 147
- سرویس های بهداشتی حرم مطهر: 147
- مرکز فوریت های پزشکی: 150
- دارالشفاء امام علیه السلام 150
- 1. نمازهای جماعت حرم مطهر: 152
- فصل 7: فعالیت ها و برنامه های فرهنگی حرم مطهر رضوی 152
- 2. تبلیغ معارف اسلامی: 153
- 3. فعالیت های قرآنی: 156
- اشاره 156
- کارگاه های کوتاه مدت قرائت و حفظ قرآن کریم: 157
- کلاس های آموزش تفسیر و حدیث: 157
- کلاس های آموزش قرائت: 157
- کارگاه های کوتاه مدت تفسیر و حدیث: 157
- حلقه های تدبر در قرآن کریم: 158
- سلسله نشست های تفسیر و حدیث: 158
- محفل انس با قرآن ویژه خواهران: 158
- کارگاه پاسخگویی به سؤالات قرآنی و حدیثی: 158
- جلسات آموزشی قرائت قرآن کریم: 158
- واحد ختم تلاوت نور: 159
- ترتیل قرآن کریم: 159
- جُنگ های قرآنی: 160
- کارگاه مهدالرضا(علیه السلام): 160
- مسابقات قرآنی: 161
- کارگاه هنرهای قرآنی: 161
- 4. پاسخ گویی به سؤالات شرعی و اعتقادی: 162
- واحد سمعی و بصری قرآنی: 162
- سامانه تلفنی پاسخ گویی به سؤالات شرعی (32020) 162
- دفاتر پاسخ گویی به سؤالات شرعی خواهران: 163
- دفاتر پاسخگویی به سؤالات شرعی برادران: 163
- دفاتر پاسخ گویی به سؤالات اعتقادی: 163
- 6. نشست های پرسش و پاسخ دینی: 164
- کلاس های مشاورۀ گروهی: 164
- دین، نشاط، زندگی 164
- مشاورۀ فردی: 164
- سامانه پیامکی پاسخگویی به سوالات شرعی 164
- 5. مرکز مشاورۀ دینی: 164
- پرسمان های دینی: پرسمان دینی عنوان سلسله جلسه های سخنرانی و پرسش و پاسخ است. در این جلسه ها که در قالب موضوعات مختلفِ دینی تشکیل می شود، کارشناسان، جواب گوی پرسش های زائران و مجاوران بارگاه رضوی هستند. جلسات پرسش و پاسخِ موضوعی، هر شب بعد از نماز مغرب 165
- حلقۀ معرفت: 165
- 8. ارائۀ خدمات فرهنگی به گروه های ویژه: 166
- 7. همایش های تخصصی: 166
- 11. پایگاه های فرهنگی: 168
- نمایشگاه کبوترانه (ویژۀ کودکان 5تا10 سال): 168
- نمایشگاه حکایت آفتاب: 168
- 12. شبکۀ مخاطبان نورالهدی: 169
- 13. مسابقات فرهنگی: 170
- 14. درگاه خدمات فرهنگی تبلیغی حرم مطهر امام رضا(علیه السلام) (razavi.aqr.ir): 171
- 15. اتاق های گفت وگوی آنلاین (پالتاک رضوی): 173
- 16. ویژه برنامه های زائران غیرِ ایرانی: 174
- بنیاد پژوهش های اسلامی: 177
- 17- سایر فعالیت های فرهنگی حرم مطهر: 177
- دانشگاه علوم اسلامی رضوی: 178
- کتابخانه مرکزی: 180
- کتابخانه مسجد گوهرشاد: در حرم مطهر علاوه بر کتابخانه مرکزی، کتابخانه مسجد گوهرشاد نیز قرار دارد. این کتابخانه در سال 1332 شمسی در جوار مسجد جامع گوهرشاد تأسیس گردید و از سال 1345 تا 1369 با مدیریت سازمان اوقاف و امورخیریه اداره می شد. بنای ساختمان جدید واقع در بست شیخ بهایی با مساحت 1200 متر مربع به همت آستان قدس رضوی در سال 1368 به پایان رسید و مدیریت کتابخانه به آستان قدس واگذار گردید. در حال حاضر این محل به عنوان کتابخانه تخصصی اهل بیت (علیه السلام) از مراکز مهم نشر 180
- موزه مرکزی: 181
- موزه فرش: 182
- گنجینه نفایس: 182
- موزه مردم شناسی: 183
- مرکز نمایشگاه ها و همایش های آستان قدس رضوی: 184
- نمایشگاه ها و فروشگاه های کتاب: 184
- نقشه خدمات و اماکن فرهنگی حرم مطهر رضوی 185
- تاریخچه 189
- فصل 8: راهنمای مشهد مقدس 189
- مراکز زیارتی و سیاحتی مشهد مقدس 190
- آستان امامزادگان سیدناصر و سیدیاسر علیهما السلام: 190
- آرامگاه خواجه اباصلت هروی (رحمه الله علیه): 191
- گنبد خشتی: 191
- آستان متبرکۀ امامزاده یحیی علیه السلام: 191
- آرامگاه هرثمه بن اَعیُن (خواجه مراد): 192
- بقعۀ ابوزید ربیع بن خثیم اسدی (خواجه ربیع): 193
- مجموعۀ فرهنگی باغ و آرامگاه نادری: 195
- بنای هارونیه: 196
- آرامگاه حکیم ابوالقاسم فردوسی: 196
- مراکز فرهنگی 197
- 1. موزه ها: 197
- 2. نشانی فرهنگ سراها: 198
- بوستان ها و تفرجگاه های شهری 200
- بوستان بزرگ ملت: 200
- 3. سینماهای مشهد 200
- پارک جنگلی وکیل آباد: 201
- پارک جنگلی و کمپ طرق: 201
- بوستان وحدت: 201
- پردیس قائم: 201
- جاذبه های طبیعی و ییلاقات 202
- 1. محور گردشگری طبیعی مشهد به شاندیز 202
- 2. محور گردشگری طبیعی مشهد به طرقبه 203
- 3. سایر محورها: 204
- برخی بازارها و مراکز خرید 205
- آدرس و تلفن تماس برخی از بیمارستان های شبانه روزی (دولتی، خصوصی و خیریه) 206
- آدرس و تلفن داروخانه های شبانه روزی 207
- تلفن های دفاتر مرکزی خطوط هواپیمایی 207
- دفاتر مراجع و آیات عظام 208
- تلفن های ضروری 208
- راهنمای مسیرهای خط یک قطارشهری 209
- راهنمای برخی مسیرهای اتوبوس رانی 209
- پیوست ها 210
- نقشه حرم مطهر 211
- نقشه مشهد 212
- مسیر حرکت امام رضا از مدینه تا مرو 213
- تلفن های ضروری حرم مطهر 214
- دفاتر امانات نقدی و اشیای ارزشمند: 214
- دفاتر امانات وسایل زائران: 214
- دفاتر نذورات غیرنقدی: 215
- دفاتر نذورات نقدی: 215
- دفاتر صندلی چرخ دار: 215
- فعالیت های قرانی حرم مطهر: 216
- خدمات فرهنگی حرم مطهر: 216
- سایر تلفن ها: 216
- دفاتر راهنمای زائر حرم مطهر: 216
مرحوم شیخ بهایی در آخرین سال های حیات خود، از منصب شیخ الاسلامی کناره گرفت و به سیروسلوک پرداخت؛ تاآنکه روز سه شنبه، 12شوال1030یا 1031ق، در اصفهان، دعوت حق را لبیک گفت و علامۀ مجلسی(رحمه الله علیه) بر او نماز گزارد. بنابر وصیت شیخ بهایی(رحمه الله علیه)، جنازه اش را به مشهد آوردند و در جوار مرقد مطهر امام رضا(علیه السلام) دفن کردند. آرامگاه شیخ بهایی درحال حاضر جنوب شرقی روضه منوره و در رواق شیخ بهایی قرار گرفته است.
شیخ حُرّ عاملی(رحمه الله علیه) (1033تا1104ق)
محمدبن حسن بن علی، معروف به شیخ حر عاملی(رحمه الله علیه)، در شب جمعه، هشتم رجب 1033ق، در ‘مشغره’ یکی از روستاهای لبنان در ناحیۀ بقاع چشم به جهان گشود. شیخ حر عاملی(رحمه الله علیه) از همان اوایل کودکی، تحت تربیت و آموزش عمویش (علامه شیخ محمد حر) و جد مادری اش (علامه شیخ عبدالسلام بن محمد حر) و دایی پدرش(شیخ علی بن محمود) صاحب کتاب المعالم و شیخ حسین ظهیری بودند. شیخ حر عاملی(رحمه الله علیه)در 1073ق، به مشهد مقدس هجرت
کرد و 31 سال در این شهر ماند. از ایشان آثار گران بهایی بر جای مانده است. مهم ترین این آثار، ‘وسائل الشیعه’است که تألیف آن بالغ بر20 سال به طول انجامیده است.
سرانجام، شیخ در شب 21رمضان1104ق، در مشهد وفات کرد و پیکر مطهرش را در جوار امام رضا(علیه السلام) و در طبقۀ زیرین مدرسۀ میرزاجعفر، متصل به صحن انقلاب دفن کردند.