- دعای مطالعه 1
- مقدمه 2
- پدر و مادر بزرگوار امام رضا(علیه السلام) 4
- دوران کودکی و جوانی امام رضا(علیه السلام) 4
- نام، کنیه و القاب امام رضا(علیه السلام) 4
- فصل 1: خورشید طوس : ( آشنایی با امام رضاعلیه السلام) 4
- ولادت با سعادت علی بن موسی الرضا(علیه السلام) 4
- فرزند سرزمین غربت 5
- فرزندان امام رضا(علیه السلام) 5
- سیرۀ عبادی امام رضا(علیه السلام) 5
- سیرۀ اجتماعی امام رضا(علیه السلام) 6
- مقام و شخصیت علمی امام رضا(علیه السلام) 7
- اشاره 8
- آگاهی امام رضا(علیه السلام) از زبان های گوناگون 8
- 1. آشنایی کامل به زبان های گوناگون رایج در آن زمان 9
- 2. آشنایی به زبان پرندگان و حیوانات 9
- دانش گستردۀ امام رضا (علیه السلام) در علوم غیبی 10
- فعالیت های فرهنگی امام رضا(علیه السلام) 11
- هجرت تاریخی امام رضا(علیه السلام) به خراسان 12
- حدیث سلسله الذهب 13
- مرو 15
- نماز عید فطر 15
- شهادت امام رضا(علیه السلام) 17
- طلوعی ماندگار 19
- نماز مسافر 21
- فصل 2: شرط حضور: ( احکام زائر) 21
- احکام مسافر 21
- جاگرفتن برای نماز 23
- حرم های مطهر 24
- پاسخ به پرسش هایی درباره احکام نماز جماعت 24
- احکام نذر 29
- روزۀ مسافر 29
- احکام امربه معروف و نهی از منکر 31
- اشاره 31
- دامنه و محدوده امربه معروف و نهی از منکر سؤال: امربه معروف و نهی از منکر شامل چه اموری می شود؟ 31
- امر به معروف و نهی از منکر در قرآن کریم 32
- امر به معروف و نهی از منکر در روایات 32
- امر به معروف و نهی از منکر از دیدگاه عقل 33
- شروط واجب شدن امربه معروف و نهی از منکر 34
- برخی از احکام وقف 35
- احکام وقف 35
- اهمیت وقف 35
- احکام معذورین 36
- احکام مسجد و حرم ائمه(علیهم السلام) 37
- تطهیر مسجد و حرم 37
- حرمت مسجد و حرم 37
- پرسش هایی دربارۀ احکام حرم 38
- بردن مهر و قرآن مسجد و حرم های مطهر 38
- نماز تحیّت مسجد 38
- اقامۀ نماز در مسجد و حرم 38
- آداب زیارت 46
- معنی و مفهوم زیارت 46
- مفهوم و حقیقت زیارت و اقسام آن 46
- فصل 3: رسم حضور : ( آداب زیارت) 46
- مهم ترین شرایط و آداب زیارت 46
- زیارت اَحیا (زنده ها) 47
- زیارت درگذشتگان 47
- زیارت مرقد شهیدان 48
- زیارت مرقد علما و بزرگان 48
- زیارت امامزاده های والامقام(علیهم السلام) 49
- زیارت معصومان(علیهم السلام) 49
- زیارت امامان(علیهم السلام)؛ مصداق بارز آیۀ مودّت 50
- زیارت امامان(علیهم السلام)؛ وفاداری به پیمان امامت 50
- نقش زیارت و آثار و برکات آن 50
- زیارت؛ اقتدا به معصومین(علیهم السلام) 52
- زیارت؛ عامل آشنایی بیشتر و عمیق تر با امامان(علیهم السلام) 53
- زیارت امامان و آشنایی با مکتب اسلام 54
- ثواب زیارت هر یک از امامان معصوم(علیهم السلام) 55
- آداب زیارت 58
- دیگر آداب مهم برای زائر 68
- روضه منوره 73
- فصل 4: در این قطعه از بهشت: ( آشنایی با حرم مطهر رضوی) 73
- سومین صندوق مزار: 74
- صندوق های مرقد مطهر 74
- دومین صندوق مزار: 74
- اولین صندوق مزار: 74
- ضریح های حرم مطهر 75
- گنبد طلا 78
- گنبد و حوادث ناگوار 79
- مساجد حرم مطهر 80
- مسجد بالاسر 80
- مسجد جامع گوهرشاد 81
- مدارس حرم مطهر 83
- مدرسه پریزاد 83
- صحن انقلاب اسلامی 84
- صحن های حرم مطهر 84
- مدرسه دو در (دارالقران) 84
- ایوان جنوبی صحن انقلاب اسلامی (ایوان طلا) 87
- صحن آزادی 87
- ایوان جنوبی صحن آزادی (ایوان ساعت) 88
- ایوان غربی صحن آزادی (ایوان طلا) 88
- صحن جمهوری اسلامی 88
- صحن قدس 89
- صحن جامع رضوی 90
- صحن غدیر 91
- صحن کوثر 92
- صحن هدایت 92
- رواق های حرم مطهر 93
- رواق دارالسیاده 93
- رواق دارالحفاظ 93
- رواق دارالسلام 94
- رواق حاتم خانی 95
- رواق گنبد الله وردیخان 95
- رواق توحیدخانه 96
- رواق دارالضیافه 96
- رواق دارالفیض 97
- رواق دارالسعاده 97
- رواق شیخ بهایی (ره) 98
- رواق دارالسرور 98
- رواق دارالشرف 99
- رواق دارالشکر 99
- رواق دارالعزه 100
- رواق دارالذکر 100
- رواق دارالعباده 101
- رواق دارالزهد 101
- رواق دارالهدایه 102
- رواق دارالولایه 102
- رواق دارالاخلاص 103
- رواق دارالرحمه 103
- رواق حضرت معصومه علیها السلام 104
- رواق دارالحکمه 104
- رواق دارالکرامه 105
- رواق دارالحجه (عج) 105
- رواق امام خمینی (ره) 106
- رواق شیخ حر عاملی (ره) 106
- رواق شیخ طوسی (رحمه الله علیه) 106
- رواق کوثر 107
- رواق دارالمرحمه 107
- رواق غدیر 107
- رواق حضرت فاطمه زهرا علیها السلام 108
- غبارروبی 111
- اشاره 111
- مراسم صُفّه 111
- اجرای آ یینها و مراسم خاص توسط خدام 111
- مراسم تحویل کشیک 113
- نقاره نوازی 114
- تعویض گل 114
- خطبۀ شب شهادت 115
- نت های نقاره 115
- چراغانی 116
- مراسم شام غریبان 116
- مراسم جاروی دربانان 117
- اقامۀ اذان و مناجات 117
- سفرۀ 14 هزار صلوات 117
- زائرین و حاجتمندان توزیع م یشود. 118
- مشاهیر مدفون در حرم مطهر رضوی 119
- شیخ طبرسی(رحمه الله علیه) پیشوای مفسران(468تا548 ق) 119
- شیخ محمد عارف عباسی معروف به پیر پالان دوز (زنده در قرن 10ق) 120
- شیخ بهایی(رحمه الله علیه) فقیه ذوفنون (953تا1030یا 1031ق) 120
- شیخ حُرّ عاملی(رحمه الله علیه) (1033تا1104ق) 121
- حاج حسن علی اصفهانی مشهور به نخودکی(1279-1361 ق) 122
- شیخ هاشم قزوینی(رحمه الله علیه) (1270تا1339ش) 122
- آیت الله میلانی(رحمه الله علیه) مرجع بیدار (1313تا1395ق) 123
- شیخ مجتبی قزوینی(رحمه الله علیه) حکیم قرآنی (1318تا 1386ق) 124
- علامۀ جعفری(رحمه الله علیه) (1304تا1377ش) 125
- علامه سیدجلال الدین آشتیانی (رحمه الله علیه) ملاصدرای قرن(1304تا1384ش) 126
- سید عبدالکریم هاشمی نژاد (1311تا1360ش) 127
- سردار شهید سید محمد تقی رضوی مبرقع 128
- شهدای عاشورای حرم رضوی 128
- آیت الله عباس واعظ طبسی (1314تا1394ش) 129
- صحن انقلاب 129
- صحن آزادی 129
- برخی دیگر از مشاهیر مدفون در حرم مطهر 129
- رواق دارالزهد 130
- رواق دارالسرور 130
- رواق دارالحفاظ 130
- رواق دارالشکر 130
- صحن جمهوری اسلامی 130
- رواق دار الفیض 130
- رواق دارالعباد 130
- رواق دارالولایه 130
- رواق دارالسلام 130
- فصل 5: اطلاعات ضروری 132
- فصل 6: خدمات رفاهی و بهداشتی 138
- دفاتر امانات 138
- دفاتر پیداشدگان و رسیدگی به امور گمشدگان: 140
- زائربرهای برقی: 141
- دفاتر نگهداری اشیای پیداشده: 141
- دفاتر صندلی چرخ دار: 142
- دفاتر نذورات: 142
- کفشداری ها: 144
- مهمان سرا: 145
- بخش امداد زائران: 146
- مدیریت آگاهی حرم 146
- (رسیدگی به معضلات اجتماعی در حرم مطهر رضوی) مدیریت آگاهی، در ضلع قبله صحن هدایت حرم مطهر رضوی واقع است که از نیروهای مجرب آستان قدس رضوی و کادر انتظامی (آگاهی)، تشکیل شده است و به صورت شبانه روزی در جهت رفاه و امنیت زائران گرامی انجام وظیفه می کنند. امورات کنترل و مراقبت در راستای تأمین امنیت حوزه اماکن متبرکه را با شناسایی و دستگیری افراد مشکوک، موارد خاص، سارقان، معتادان، حاملان مواد مخدر، کلاشان، متکدیان، رابطه نامحرمیت، درگیری و نزاع، کلاهبرداری، اخاذی و.. برعهده دارد و با تشکیل پرونده و تحویل به مراجع قضایی، خدمت رسانی می کند. 146
- سرویس های بهداشتی حرم مطهر: 147
- دفتر امور دفن: 147
- مرکز فوریت های پزشکی: 150
- دارالشفاء امام علیه السلام 150
- فصل 7: فعالیت ها و برنامه های فرهنگی حرم مطهر رضوی 152
- 1. نمازهای جماعت حرم مطهر: 152
- 2. تبلیغ معارف اسلامی: 153
- اشاره 156
- 3. فعالیت های قرآنی: 156
- کلاس های آموزش تفسیر و حدیث: 157
- کارگاه های کوتاه مدت تفسیر و حدیث: 157
- کارگاه های کوتاه مدت قرائت و حفظ قرآن کریم: 157
- کلاس های آموزش قرائت: 157
- سلسله نشست های تفسیر و حدیث: 158
- محفل انس با قرآن ویژه خواهران: 158
- حلقه های تدبر در قرآن کریم: 158
- جلسات آموزشی قرائت قرآن کریم: 158
- کارگاه پاسخگویی به سؤالات قرآنی و حدیثی: 158
- ترتیل قرآن کریم: 159
- واحد ختم تلاوت نور: 159
- جُنگ های قرآنی: 160
- کارگاه مهدالرضا(علیه السلام): 160
- کارگاه هنرهای قرآنی: 161
- مسابقات قرآنی: 161
- واحد سمعی و بصری قرآنی: 162
- 4. پاسخ گویی به سؤالات شرعی و اعتقادی: 162
- سامانه تلفنی پاسخ گویی به سؤالات شرعی (32020) 162
- دفاتر پاسخ گویی به سؤالات شرعی خواهران: 163
- دفاتر پاسخ گویی به سؤالات اعتقادی: 163
- دفاتر پاسخگویی به سؤالات شرعی برادران: 163
- سامانه پیامکی پاسخگویی به سوالات شرعی 164
- دین، نشاط، زندگی 164
- مشاورۀ فردی: 164
- کلاس های مشاورۀ گروهی: 164
- 6. نشست های پرسش و پاسخ دینی: 164
- 5. مرکز مشاورۀ دینی: 164
- پرسمان های دینی: پرسمان دینی عنوان سلسله جلسه های سخنرانی و پرسش و پاسخ است. در این جلسه ها که در قالب موضوعات مختلفِ دینی تشکیل می شود، کارشناسان، جواب گوی پرسش های زائران و مجاوران بارگاه رضوی هستند. جلسات پرسش و پاسخِ موضوعی، هر شب بعد از نماز مغرب 165
- حلقۀ معرفت: 165
- 7. همایش های تخصصی: 166
- 8. ارائۀ خدمات فرهنگی به گروه های ویژه: 166
- نمایشگاه حکایت آفتاب: 168
- 11. پایگاه های فرهنگی: 168
- نمایشگاه کبوترانه (ویژۀ کودکان 5تا10 سال): 168
- 12. شبکۀ مخاطبان نورالهدی: 169
- 13. مسابقات فرهنگی: 170
- 14. درگاه خدمات فرهنگی تبلیغی حرم مطهر امام رضا(علیه السلام) (razavi.aqr.ir): 171
- 15. اتاق های گفت وگوی آنلاین (پالتاک رضوی): 173
- 16. ویژه برنامه های زائران غیرِ ایرانی: 174
- 17- سایر فعالیت های فرهنگی حرم مطهر: 177
- بنیاد پژوهش های اسلامی: 177
- دانشگاه علوم اسلامی رضوی: 178
- کتابخانه مسجد گوهرشاد: در حرم مطهر علاوه بر کتابخانه مرکزی، کتابخانه مسجد گوهرشاد نیز قرار دارد. این کتابخانه در سال 1332 شمسی در جوار مسجد جامع گوهرشاد تأسیس گردید و از سال 1345 تا 1369 با مدیریت سازمان اوقاف و امورخیریه اداره می شد. بنای ساختمان جدید واقع در بست شیخ بهایی با مساحت 1200 متر مربع به همت آستان قدس رضوی در سال 1368 به پایان رسید و مدیریت کتابخانه به آستان قدس واگذار گردید. در حال حاضر این محل به عنوان کتابخانه تخصصی اهل بیت (علیه السلام) از مراکز مهم نشر 180
- کتابخانه مرکزی: 180
- موزه مرکزی: 181
- موزه فرش: 182
- گنجینه نفایس: 182
- موزه مردم شناسی: 183
- نمایشگاه ها و فروشگاه های کتاب: 184
- مرکز نمایشگاه ها و همایش های آستان قدس رضوی: 184
- نقشه خدمات و اماکن فرهنگی حرم مطهر رضوی 185
- تاریخچه 189
- فصل 8: راهنمای مشهد مقدس 189
- مراکز زیارتی و سیاحتی مشهد مقدس 190
- آستان امامزادگان سیدناصر و سیدیاسر علیهما السلام: 190
- گنبد خشتی: 191
- آرامگاه خواجه اباصلت هروی (رحمه الله علیه): 191
- آستان متبرکۀ امامزاده یحیی علیه السلام: 191
- آرامگاه هرثمه بن اَعیُن (خواجه مراد): 192
- بقعۀ ابوزید ربیع بن خثیم اسدی (خواجه ربیع): 193
- مجموعۀ فرهنگی باغ و آرامگاه نادری: 195
- بنای هارونیه: 196
- آرامگاه حکیم ابوالقاسم فردوسی: 196
- مراکز فرهنگی 197
- 1. موزه ها: 197
- 2. نشانی فرهنگ سراها: 198
- بوستان بزرگ ملت: 200
- بوستان ها و تفرجگاه های شهری 200
- 3. سینماهای مشهد 200
- پارک جنگلی وکیل آباد: 201
- پردیس قائم: 201
- پارک جنگلی و کمپ طرق: 201
- بوستان وحدت: 201
- جاذبه های طبیعی و ییلاقات 202
- 1. محور گردشگری طبیعی مشهد به شاندیز 202
- 2. محور گردشگری طبیعی مشهد به طرقبه 203
- 3. سایر محورها: 204
- برخی بازارها و مراکز خرید 205
- آدرس و تلفن تماس برخی از بیمارستان های شبانه روزی (دولتی، خصوصی و خیریه) 206
- آدرس و تلفن داروخانه های شبانه روزی 207
- تلفن های دفاتر مرکزی خطوط هواپیمایی 207
- تلفن های ضروری 208
- دفاتر مراجع و آیات عظام 208
- راهنمای برخی مسیرهای اتوبوس رانی 209
- راهنمای مسیرهای خط یک قطارشهری 209
- پیوست ها 210
- نقشه حرم مطهر 211
- نقشه مشهد 212
- مسیر حرکت امام رضا از مدینه تا مرو 213
- دفاتر امانات نقدی و اشیای ارزشمند: 214
- تلفن های ضروری حرم مطهر 214
- دفاتر امانات وسایل زائران: 214
- دفاتر صندلی چرخ دار: 215
- دفاتر نذورات نقدی: 215
- دفاتر نذورات غیرنقدی: 215
- سایر تلفن ها: 216
- دفاتر راهنمای زائر حرم مطهر: 216
- فعالیت های قرانی حرم مطهر: 216
- خدمات فرهنگی حرم مطهر: 216
گنجینه نفایس:
ساختمان این گنجینه طی سالهای 1362 تا 1364 در ضلع جنوب شرقی حرم مطهر احداث گردید. این ساختمان شامل دو طبقه و هر طبقه دارای 400 مترمربع فضای نمایشی است. گنجینه قرآن در طبقه اول گنجینه نفایس واقع است و در 22 بهمن سال 1364 گشایش یافت. اهمیت گنجینه قرآن به دلیل وجود قرآن های نفیس، ارزشمند و بی نظیر است. در حال حاضر در این گنجینه 79 جلد قرآن به نمایش گذاشته شده است که در میان این قرآن ها، آثار منسوب به امام علی (علیه السلام) امام حسن مجتبی (علیه السلام)، امام حسین (علیه السلام)، امام زین العابدین (علیه السلام) و امام رضا (علیه السلام) به خط کوفی و روی پوست آهو، چشم عاشقان ولایت را در این گنجینه منور می سازند. گنجینه هدایای مقام معظم رهبری نیز در طبقه همکف و گنجینه آثار اهدایی استاد فرشچیان در گنجینه مستقلی در تالار جنوبی طبقه اول گنجینه نفایس واقع شده
است. ورودی این ساختمان نیز در صحن کوثر واقع شده است.
موزه فرش:
در سال 1377 هجری شمسی اولین گنجینه تخصصی فرش و منسوجات، در محل ساختمان گنجینه قرآن و نفایس راه اندازی شد و در سال 1383 احداث ساختمانی بزرگتر و مناسب تر برای موزه تخصصی فرش آغاز و در آبان ماه 1390 و همزمان با عید سعید غدیر خم، افتتاح گردید. موزه فرش یکی از این گنجینه های تخصصی است که با داشتن 3 طبقه فضای نمایشی و 1 طبقه فضای کارگاهی، از بزرگترین موزه های تخصصی فرش جهان می باشد. این گنجینه شامل مجموع های غنی از قالی های نفیسی است که طی دوره های مختلف توسط دوستداران و عاشقان امام رضا (علیه السلام) وقف یا اهداء شده و یا توسط آستان قدس رضوی برای استفاده در حرم مطهر و بیوتات خریداری شده است. بسیاری از آنها علاوه بر ارزش تاریخی و هنری، دارای ارزش های کاربردی بوده و به عنوان کفپوش، سجاده، ضریح پوش، پرده و ... مورد استفاده قرار می گرفتند. در حال حاضر در این گنجینه کم نظیر حدود 100 تخته قالی و قالیچه که از نفیس ترین شاهکارهای هنری به شمار می روند و قدمتشان از دوره صفویه تا دوره معاصر می باشد را در معرض دید علاقمندان قرار داده است. ورودی این موزه در صحن کوثر واقع شده است.