در این قطعه از بهشت ( راهنمای زائران امام رضا (علیه السلام) صفحه 35

احکام وقف

اهمیت وقف

وقف کردن، فضیلت زیاد و ثواب بسیار دارد. در روایتی معتبر و صحیح از امام صادق(علیه السلام) آمده است: «پس از مرگ، اجر و مزدی شخص را تبعیت نمی کند؛ مگر در سه خصلت (کار): 1. صدقه ای که در زمان حیاتش جریان داده، پس آن صدقه پس از مرگش نیز همچنان جریان خواهد داشت

(فضل و ثوابش به او می رسد)؛ 2. سنّت هدایتی را پایه گذاری کرده است (معمول کردن راه و روشی صحیح)؛ به گونه ای که بعد از مرگش نیز به آن عمل می شود؛ 3. فرزند صالحی که برای او دعا می کند.»(1)

بنابراین وقف از مصداق های صدقۀ جاریه است.

برخی از احکام وقف

1- وقف آن است که انسان مالی را از مالکیت خود خارج و منفعت آن را در راه خدا خیرات کند.

2- لازم نیست انسان صیغۀ وقف را به عربی بخواند؛ مثلاً اگر بگوید: «خانۀ خود را وقف کردم»، صحیح است.

3- پس از وقف مال و تحویل آن، واقف نمی تواند عنوان آن را تغییر دهد؛ مثلاً اگر چیزی را وقف حرم امام رضا(علیه السلام) کرده باشد، نمی تواند از آن برای حرم امامی دیگر یا مسجد و حسینیه استفاده کند.

4- اگر انسان مالی را مثلاً برای حرم امام رضا(علیه السلام) وقف کرده باشد، منافع آن باید صرف تعمیر، تأمین نور، اُجرت خدمتگزاران و نگهبانان و سایر هزینه های حرم مطهر شود. خودِ این افراد نمی توانند منافع موقوفات را به مصارف خاص برسانند؛ بنابراین لازم است به مسئولان دفتر موقوفات حرم مطهر تحویل دهند تا به مصارف شرعی آن برسد.

5- تلف کردن و خسارت زدن به مال وقفی و هرگونه تصرفی که خلاف وقف باشد؛ حتی نوشتن مطالبی در قرآن ها یا کتاب های دعا جایز نیست و اگر خسارتی وارد شد، واردکنندۀ آن خسارت، مدیون هست و باید جبران کند.

فروشِ عین دو حالت دارد:

1- مسجد و زیارتگاه، بدون اشکال جایز نیست؛ اگرچه به هر امری منجر و به هر عاقبتی منتهی شود؛ حتی

اگر خراب شود. (نظر مشهور)

2- وقف های عمومی، غیرِ مسجد و زیارتگاه:

بنا بر نظر امام خمینی(رحمه الله علیه)، احتیاطاً جایز نیست.