در این قطعه از بهشت ( راهنمای زائران امام رضا (علیه السلام) صفحه 5

فرزندان امام رضا(علیه السلام)

در میان مورخان و محدثان دربارۀ تعداد فرزندان امام رضا(علیه السلام) اختلاف است. بسیاری امام جواد(علیه السلام) را تنها فرزند ایشان می دانند؛ همانند شیخ مفید(رحمه الله علیه)(1)و ابن شهرآشوب(2)؛ ولی برخی فرزندان دیگری برای حضرت شمرده اند؛ ازجمله دختری به نام فاطمه.(3) درمجموع روایات معتبری نیز داریم که تک فرزندی امام جواد(علیه السلام) را تأیید می کند؛ مانند این که مردی به نام حنان بن سدیر به امام رضا(علیه السلام) عرض کرد: «آیا می شود امام، بدون فرزند و جانشین باشد؟» حضرت فرمودند: «نه، بِدان که مرا جز یک فرزند نخواهد بود؛ ولی خداوند به او فرزندان فراوانی عطا می کند.»(4)

فرزند سرزمین غربت

بسیار شنیده اید که امام رضا(علیه السلام) را امام غریب خطاب می کنند. این تعبیر، برگرفته از روایاتی است که دراین زمینه به ما رسیده است. ازجمله، شیخ صدوق(رحمه الله علیه) روایت کرده است که مردی از صالحان، پیامبر(صلی الله علیه و آله و سلم)را در خواب دید و عرض کرد: «ای رسول خدا، کدام یک از فرزندان شما را زیارت کنم؟» پیامبر(صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند: «برخی از فرزندانم نزد من می آیند؛ درحالی که مسموم هستند و برخی درحالی که کشته شده اند.» عرض کرد: «با این همه پراکندگی مکان های ایشان، من کدام یک را زیارت کنم؟»

پیامبر(صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند: «آن که

به تو نزدیک تر است و در سرزمین غربت مدفون است.» گفت: «رضا را می گویید؟» پیامبر(صلی الله علیه و آله و سلم) فرمودند: «بگو: صَلَّی اللهُ عَلَیْه، بگو: صَلَّی اللهُ عَلَیْه، بگو: صَلَّی اللهُ عَلَیْه.»(5)

سیرۀ عبادی امام رضا(علیه السلام)

توجه به عبادت ها و اذکار و ادعیۀ ویژه در شبانه روز، یکی از برنامه های اهل بیت(علیهم السلام)بوده است که باوجود مراجعۀ مردم و تدریس و فعالیت های گوناگون هرگز از آن غافل نبوده اند؛ این، درس بزرگی برای پیروان ایشان است.

اینک به پاره ای از سیرۀ عبادی امام رضا(علیه السلام) می پردازیم:

1. بعد از نماز صبح به سجده می رفتند و تا طلوع آفتاب در سجده بودند؛

2. وقتی که فرصت و فراغتی بود، در شبانه روز هزار رکعت نماز می خواندند؛

1- . الارشاد، ج2، ص263.
2- . المناقب، ج4، ص367.
3- . منتهی الآمال، ج2، ص352.
4- . بحارالانوار ، ج49، ص221.
5- . بحارالانوار، ج49، ص329، نقل از: عیون اخبارالرضا(علیه السلام).