- دعای مطالعه 1
- مقدمه 2
- پدر و مادر بزرگوار امام رضا(علیه السلام) 4
- نام، کنیه و القاب امام رضا(علیه السلام) 4
- دوران کودکی و جوانی امام رضا(علیه السلام) 4
- فصل 1: خورشید طوس : ( آشنایی با امام رضاعلیه السلام) 4
- ولادت با سعادت علی بن موسی الرضا(علیه السلام) 4
- فرزندان امام رضا(علیه السلام) 5
- فرزند سرزمین غربت 5
- سیرۀ عبادی امام رضا(علیه السلام) 5
- سیرۀ اجتماعی امام رضا(علیه السلام) 6
- مقام و شخصیت علمی امام رضا(علیه السلام) 7
- اشاره 8
- آگاهی امام رضا(علیه السلام) از زبان های گوناگون 8
- 1. آشنایی کامل به زبان های گوناگون رایج در آن زمان 9
- 2. آشنایی به زبان پرندگان و حیوانات 9
- دانش گستردۀ امام رضا (علیه السلام) در علوم غیبی 10
- فعالیت های فرهنگی امام رضا(علیه السلام) 11
- هجرت تاریخی امام رضا(علیه السلام) به خراسان 12
- حدیث سلسله الذهب 13
- مرو 15
- نماز عید فطر 15
- شهادت امام رضا(علیه السلام) 17
- طلوعی ماندگار 19
- نماز مسافر 21
- احکام مسافر 21
- فصل 2: شرط حضور: ( احکام زائر) 21
- جاگرفتن برای نماز 23
- حرم های مطهر 24
- پاسخ به پرسش هایی درباره احکام نماز جماعت 24
- احکام نذر 29
- روزۀ مسافر 29
- احکام امربه معروف و نهی از منکر 31
- دامنه و محدوده امربه معروف و نهی از منکر سؤال: امربه معروف و نهی از منکر شامل چه اموری می شود؟ 31
- اشاره 31
- امر به معروف و نهی از منکر در قرآن کریم 32
- امر به معروف و نهی از منکر در روایات 32
- امر به معروف و نهی از منکر از دیدگاه عقل 33
- شروط واجب شدن امربه معروف و نهی از منکر 34
- برخی از احکام وقف 35
- احکام وقف 35
- اهمیت وقف 35
- احکام معذورین 36
- احکام مسجد و حرم ائمه(علیهم السلام) 37
- تطهیر مسجد و حرم 37
- حرمت مسجد و حرم 37
- پرسش هایی دربارۀ احکام حرم 38
- نماز تحیّت مسجد 38
- بردن مهر و قرآن مسجد و حرم های مطهر 38
- اقامۀ نماز در مسجد و حرم 38
- آداب زیارت 46
- مفهوم و حقیقت زیارت و اقسام آن 46
- فصل 3: رسم حضور : ( آداب زیارت) 46
- مهم ترین شرایط و آداب زیارت 46
- معنی و مفهوم زیارت 46
- زیارت اَحیا (زنده ها) 47
- زیارت درگذشتگان 47
- زیارت مرقد علما و بزرگان 48
- زیارت مرقد شهیدان 48
- زیارت معصومان(علیهم السلام) 49
- زیارت امامزاده های والامقام(علیهم السلام) 49
- زیارت امامان(علیهم السلام)؛ مصداق بارز آیۀ مودّت 50
- زیارت امامان(علیهم السلام)؛ وفاداری به پیمان امامت 50
- نقش زیارت و آثار و برکات آن 50
- زیارت؛ اقتدا به معصومین(علیهم السلام) 52
- زیارت؛ عامل آشنایی بیشتر و عمیق تر با امامان(علیهم السلام) 53
- زیارت امامان و آشنایی با مکتب اسلام 54
- ثواب زیارت هر یک از امامان معصوم(علیهم السلام) 55
- آداب زیارت 58
- دیگر آداب مهم برای زائر 68
- روضه منوره 73
- فصل 4: در این قطعه از بهشت: ( آشنایی با حرم مطهر رضوی) 73
- صندوق های مرقد مطهر 74
- دومین صندوق مزار: 74
- سومین صندوق مزار: 74
- اولین صندوق مزار: 74
- ضریح های حرم مطهر 75
- گنبد طلا 78
- گنبد و حوادث ناگوار 79
- مساجد حرم مطهر 80
- مسجد بالاسر 80
- مسجد جامع گوهرشاد 81
- مدارس حرم مطهر 83
- مدرسه پریزاد 83
- صحن های حرم مطهر 84
- مدرسه دو در (دارالقران) 84
- صحن انقلاب اسلامی 84
- ایوان جنوبی صحن انقلاب اسلامی (ایوان طلا) 87
- صحن آزادی 87
- ایوان غربی صحن آزادی (ایوان طلا) 88
- صحن جمهوری اسلامی 88
- ایوان جنوبی صحن آزادی (ایوان ساعت) 88
- صحن قدس 89
- صحن جامع رضوی 90
- صحن غدیر 91
- صحن کوثر 92
- صحن هدایت 92
- رواق دارالحفاظ 93
- رواق دارالسیاده 93
- رواق های حرم مطهر 93
- رواق دارالسلام 94
- رواق حاتم خانی 95
- رواق گنبد الله وردیخان 95
- رواق توحیدخانه 96
- رواق دارالضیافه 96
- رواق دارالفیض 97
- رواق دارالسعاده 97
- رواق شیخ بهایی (ره) 98
- رواق دارالسرور 98
- رواق دارالشکر 99
- رواق دارالشرف 99
- رواق دارالذکر 100
- رواق دارالعزه 100
- رواق دارالزهد 101
- رواق دارالعباده 101
- رواق دارالهدایه 102
- رواق دارالولایه 102
- رواق دارالرحمه 103
- رواق دارالاخلاص 103
- رواق حضرت معصومه علیها السلام 104
- رواق دارالحکمه 104
- رواق دارالحجه (عج) 105
- رواق دارالکرامه 105
- رواق شیخ طوسی (رحمه الله علیه) 106
- رواق شیخ حر عاملی (ره) 106
- رواق امام خمینی (ره) 106
- رواق کوثر 107
- رواق دارالمرحمه 107
- رواق غدیر 107
- رواق حضرت فاطمه زهرا علیها السلام 108
- مراسم صُفّه 111
- غبارروبی 111
- اجرای آ یینها و مراسم خاص توسط خدام 111
- اشاره 111
- مراسم تحویل کشیک 113
- تعویض گل 114
- نقاره نوازی 114
- خطبۀ شب شهادت 115
- نت های نقاره 115
- چراغانی 116
- مراسم شام غریبان 116
- اقامۀ اذان و مناجات 117
- مراسم جاروی دربانان 117
- سفرۀ 14 هزار صلوات 117
- زائرین و حاجتمندان توزیع م یشود. 118
- مشاهیر مدفون در حرم مطهر رضوی 119
- شیخ طبرسی(رحمه الله علیه) پیشوای مفسران(468تا548 ق) 119
- شیخ محمد عارف عباسی معروف به پیر پالان دوز (زنده در قرن 10ق) 120
- شیخ بهایی(رحمه الله علیه) فقیه ذوفنون (953تا1030یا 1031ق) 120
- شیخ حُرّ عاملی(رحمه الله علیه) (1033تا1104ق) 121
- حاج حسن علی اصفهانی مشهور به نخودکی(1279-1361 ق) 122
- شیخ هاشم قزوینی(رحمه الله علیه) (1270تا1339ش) 122
- آیت الله میلانی(رحمه الله علیه) مرجع بیدار (1313تا1395ق) 123
- شیخ مجتبی قزوینی(رحمه الله علیه) حکیم قرآنی (1318تا 1386ق) 124
- علامۀ جعفری(رحمه الله علیه) (1304تا1377ش) 125
- علامه سیدجلال الدین آشتیانی (رحمه الله علیه) ملاصدرای قرن(1304تا1384ش) 126
- سید عبدالکریم هاشمی نژاد (1311تا1360ش) 127
- سردار شهید سید محمد تقی رضوی مبرقع 128
- شهدای عاشورای حرم رضوی 128
- صحن آزادی 129
- صحن انقلاب 129
- آیت الله عباس واعظ طبسی (1314تا1394ش) 129
- برخی دیگر از مشاهیر مدفون در حرم مطهر 129
- رواق دارالسلام 130
- رواق دار الفیض 130
- رواق دارالشکر 130
- رواق دارالولایه 130
- رواق دارالعباد 130
- رواق دارالحفاظ 130
- رواق دارالزهد 130
- رواق دارالسرور 130
- صحن جمهوری اسلامی 130
- فصل 5: اطلاعات ضروری 132
- فصل 6: خدمات رفاهی و بهداشتی 138
- دفاتر امانات 138
- دفاتر پیداشدگان و رسیدگی به امور گمشدگان: 140
- زائربرهای برقی: 141
- دفاتر نگهداری اشیای پیداشده: 141
- دفاتر نذورات: 142
- دفاتر صندلی چرخ دار: 142
- کفشداری ها: 144
- مهمان سرا: 145
- مدیریت آگاهی حرم 146
- بخش امداد زائران: 146
- (رسیدگی به معضلات اجتماعی در حرم مطهر رضوی) مدیریت آگاهی، در ضلع قبله صحن هدایت حرم مطهر رضوی واقع است که از نیروهای مجرب آستان قدس رضوی و کادر انتظامی (آگاهی)، تشکیل شده است و به صورت شبانه روزی در جهت رفاه و امنیت زائران گرامی انجام وظیفه می کنند. امورات کنترل و مراقبت در راستای تأمین امنیت حوزه اماکن متبرکه را با شناسایی و دستگیری افراد مشکوک، موارد خاص، سارقان، معتادان، حاملان مواد مخدر، کلاشان، متکدیان، رابطه نامحرمیت، درگیری و نزاع، کلاهبرداری، اخاذی و.. برعهده دارد و با تشکیل پرونده و تحویل به مراجع قضایی، خدمت رسانی می کند. 146
- سرویس های بهداشتی حرم مطهر: 147
- دفتر امور دفن: 147
- مرکز فوریت های پزشکی: 150
- دارالشفاء امام علیه السلام 150
- 1. نمازهای جماعت حرم مطهر: 152
- فصل 7: فعالیت ها و برنامه های فرهنگی حرم مطهر رضوی 152
- 2. تبلیغ معارف اسلامی: 153
- 3. فعالیت های قرآنی: 156
- اشاره 156
- کلاس های آموزش تفسیر و حدیث: 157
- کلاس های آموزش قرائت: 157
- کارگاه های کوتاه مدت تفسیر و حدیث: 157
- کارگاه های کوتاه مدت قرائت و حفظ قرآن کریم: 157
- کارگاه پاسخگویی به سؤالات قرآنی و حدیثی: 158
- محفل انس با قرآن ویژه خواهران: 158
- جلسات آموزشی قرائت قرآن کریم: 158
- سلسله نشست های تفسیر و حدیث: 158
- حلقه های تدبر در قرآن کریم: 158
- واحد ختم تلاوت نور: 159
- ترتیل قرآن کریم: 159
- کارگاه مهدالرضا(علیه السلام): 160
- جُنگ های قرآنی: 160
- کارگاه هنرهای قرآنی: 161
- مسابقات قرآنی: 161
- 4. پاسخ گویی به سؤالات شرعی و اعتقادی: 162
- واحد سمعی و بصری قرآنی: 162
- سامانه تلفنی پاسخ گویی به سؤالات شرعی (32020) 162
- دفاتر پاسخگویی به سؤالات شرعی برادران: 163
- دفاتر پاسخ گویی به سؤالات اعتقادی: 163
- دفاتر پاسخ گویی به سؤالات شرعی خواهران: 163
- مشاورۀ فردی: 164
- 6. نشست های پرسش و پاسخ دینی: 164
- کلاس های مشاورۀ گروهی: 164
- سامانه پیامکی پاسخگویی به سوالات شرعی 164
- 5. مرکز مشاورۀ دینی: 164
- دین، نشاط، زندگی 164
- حلقۀ معرفت: 165
- پرسمان های دینی: پرسمان دینی عنوان سلسله جلسه های سخنرانی و پرسش و پاسخ است. در این جلسه ها که در قالب موضوعات مختلفِ دینی تشکیل می شود، کارشناسان، جواب گوی پرسش های زائران و مجاوران بارگاه رضوی هستند. جلسات پرسش و پاسخِ موضوعی، هر شب بعد از نماز مغرب 165
- 7. همایش های تخصصی: 166
- 8. ارائۀ خدمات فرهنگی به گروه های ویژه: 166
- نمایشگاه حکایت آفتاب: 168
- 11. پایگاه های فرهنگی: 168
- نمایشگاه کبوترانه (ویژۀ کودکان 5تا10 سال): 168
- 12. شبکۀ مخاطبان نورالهدی: 169
- 13. مسابقات فرهنگی: 170
- 14. درگاه خدمات فرهنگی تبلیغی حرم مطهر امام رضا(علیه السلام) (razavi.aqr.ir): 171
- 15. اتاق های گفت وگوی آنلاین (پالتاک رضوی): 173
- 16. ویژه برنامه های زائران غیرِ ایرانی: 174
- 17- سایر فعالیت های فرهنگی حرم مطهر: 177
- بنیاد پژوهش های اسلامی: 177
- دانشگاه علوم اسلامی رضوی: 178
- کتابخانه مسجد گوهرشاد: در حرم مطهر علاوه بر کتابخانه مرکزی، کتابخانه مسجد گوهرشاد نیز قرار دارد. این کتابخانه در سال 1332 شمسی در جوار مسجد جامع گوهرشاد تأسیس گردید و از سال 1345 تا 1369 با مدیریت سازمان اوقاف و امورخیریه اداره می شد. بنای ساختمان جدید واقع در بست شیخ بهایی با مساحت 1200 متر مربع به همت آستان قدس رضوی در سال 1368 به پایان رسید و مدیریت کتابخانه به آستان قدس واگذار گردید. در حال حاضر این محل به عنوان کتابخانه تخصصی اهل بیت (علیه السلام) از مراکز مهم نشر 180
- کتابخانه مرکزی: 180
- موزه مرکزی: 181
- موزه فرش: 182
- گنجینه نفایس: 182
- موزه مردم شناسی: 183
- مرکز نمایشگاه ها و همایش های آستان قدس رضوی: 184
- نمایشگاه ها و فروشگاه های کتاب: 184
- نقشه خدمات و اماکن فرهنگی حرم مطهر رضوی 185
- تاریخچه 189
- فصل 8: راهنمای مشهد مقدس 189
- آستان امامزادگان سیدناصر و سیدیاسر علیهما السلام: 190
- مراکز زیارتی و سیاحتی مشهد مقدس 190
- آستان متبرکۀ امامزاده یحیی علیه السلام: 191
- آرامگاه خواجه اباصلت هروی (رحمه الله علیه): 191
- گنبد خشتی: 191
- آرامگاه هرثمه بن اَعیُن (خواجه مراد): 192
- بقعۀ ابوزید ربیع بن خثیم اسدی (خواجه ربیع): 193
- مجموعۀ فرهنگی باغ و آرامگاه نادری: 195
- بنای هارونیه: 196
- آرامگاه حکیم ابوالقاسم فردوسی: 196
- 1. موزه ها: 197
- مراکز فرهنگی 197
- 2. نشانی فرهنگ سراها: 198
- بوستان بزرگ ملت: 200
- بوستان ها و تفرجگاه های شهری 200
- 3. سینماهای مشهد 200
- پارک جنگلی وکیل آباد: 201
- پردیس قائم: 201
- پارک جنگلی و کمپ طرق: 201
- بوستان وحدت: 201
- جاذبه های طبیعی و ییلاقات 202
- 1. محور گردشگری طبیعی مشهد به شاندیز 202
- 2. محور گردشگری طبیعی مشهد به طرقبه 203
- 3. سایر محورها: 204
- برخی بازارها و مراکز خرید 205
- آدرس و تلفن تماس برخی از بیمارستان های شبانه روزی (دولتی، خصوصی و خیریه) 206
- تلفن های دفاتر مرکزی خطوط هواپیمایی 207
- آدرس و تلفن داروخانه های شبانه روزی 207
- دفاتر مراجع و آیات عظام 208
- تلفن های ضروری 208
- راهنمای مسیرهای خط یک قطارشهری 209
- راهنمای برخی مسیرهای اتوبوس رانی 209
- پیوست ها 210
- نقشه حرم مطهر 211
- نقشه مشهد 212
- مسیر حرکت امام رضا از مدینه تا مرو 213
- دفاتر امانات وسایل زائران: 214
- دفاتر امانات نقدی و اشیای ارزشمند: 214
- تلفن های ضروری حرم مطهر 214
- دفاتر نذورات نقدی: 215
- دفاتر نذورات غیرنقدی: 215
- دفاتر صندلی چرخ دار: 215
- دفاتر راهنمای زائر حرم مطهر: 216
- سایر تلفن ها: 216
- فعالیت های قرانی حرم مطهر: 216
- خدمات فرهنگی حرم مطهر: 216
توجه نخواهد کرد؛ زیرا علت اصلی دورافتادن گروهی از مردم از علی و آل علی(علیهم السلام)، همین نداشتن شناخت صحیح از آن عزیزان خداست.
هر بار که انسان موفق به زیارت این حجّت های الهی می شود، گامی فراتر به سوی معرفت مقام والای آنان می گذارد؛ حتی مدفن پاک امامان عزیزی که دارای بقعه و بارگاه و صحن و سرا نیستند، یادآور نکته هایی عمیق است و درعین همان سکون و سکوت بهت انگیزی که دشمنان متعصب به وجود آورده اند، یادآور صدها و هزارها حکایت است.
دیدن زائران مختلف داخلی و خارجی، با آداب و سنن و فرهنگ مخصوص و اظهار علاقه مندی ایشان به آن وجودهای پاک، هرکدام صحنه ای جدید است که عرفان و بینش تازه ای را به ارمغان می آورد.
در کنار این توسل و دلدادگی، دشواری هایی نیز وجود دارد که زائران در بین راه و حتّی در محل زیارت قبر امام معصوم(علیه السلام)، با آن مواجه می شوند و تحمل می کنند، اما درعین حال شادمان اند که مضجع یکی از عزیزان خدا را زیارت کرده اند. این مهم، نشان دهندۀ مقام بسیار ارجمند معصومان(علیهم السلام) است و هر بیننده ای را متوجه می کند که خاندان پیامبر(علیهم السلام) در عمق جان مردم پاک دل جا دارند و ایشان برترین انسان ها و انتخاب شدۀ پروردگار هستند.
زیارت امامان و آشنایی با مکتب اسلام
از برکات مهم زیارت و حضور در کنار مرقد معصومان و خاندان مطهر