- دعای مطالعه 1
- مقدمه 2
- نام، کنیه و القاب امام رضا(علیه السلام) 4
- فصل 1: خورشید طوس : ( آشنایی با امام رضاعلیه السلام) 4
- ولادت با سعادت علی بن موسی الرضا(علیه السلام) 4
- دوران کودکی و جوانی امام رضا(علیه السلام) 4
- پدر و مادر بزرگوار امام رضا(علیه السلام) 4
- سیرۀ عبادی امام رضا(علیه السلام) 5
- فرزندان امام رضا(علیه السلام) 5
- فرزند سرزمین غربت 5
- سیرۀ اجتماعی امام رضا(علیه السلام) 6
- مقام و شخصیت علمی امام رضا(علیه السلام) 7
- آگاهی امام رضا(علیه السلام) از زبان های گوناگون 8
- اشاره 8
- 1. آشنایی کامل به زبان های گوناگون رایج در آن زمان 9
- 2. آشنایی به زبان پرندگان و حیوانات 9
- دانش گستردۀ امام رضا (علیه السلام) در علوم غیبی 10
- فعالیت های فرهنگی امام رضا(علیه السلام) 11
- هجرت تاریخی امام رضا(علیه السلام) به خراسان 12
- حدیث سلسله الذهب 13
- مرو 15
- نماز عید فطر 15
- شهادت امام رضا(علیه السلام) 17
- طلوعی ماندگار 19
- نماز مسافر 21
- احکام مسافر 21
- فصل 2: شرط حضور: ( احکام زائر) 21
- جاگرفتن برای نماز 23
- حرم های مطهر 24
- پاسخ به پرسش هایی درباره احکام نماز جماعت 24
- روزۀ مسافر 29
- احکام نذر 29
- احکام امربه معروف و نهی از منکر 31
- اشاره 31
- دامنه و محدوده امربه معروف و نهی از منکر سؤال: امربه معروف و نهی از منکر شامل چه اموری می شود؟ 31
- امر به معروف و نهی از منکر در قرآن کریم 32
- امر به معروف و نهی از منکر در روایات 32
- امر به معروف و نهی از منکر از دیدگاه عقل 33
- شروط واجب شدن امربه معروف و نهی از منکر 34
- اهمیت وقف 35
- برخی از احکام وقف 35
- احکام وقف 35
- احکام معذورین 36
- احکام مسجد و حرم ائمه(علیهم السلام) 37
- تطهیر مسجد و حرم 37
- حرمت مسجد و حرم 37
- نماز تحیّت مسجد 38
- اقامۀ نماز در مسجد و حرم 38
- بردن مهر و قرآن مسجد و حرم های مطهر 38
- پرسش هایی دربارۀ احکام حرم 38
- فصل 3: رسم حضور : ( آداب زیارت) 46
- معنی و مفهوم زیارت 46
- مهم ترین شرایط و آداب زیارت 46
- مفهوم و حقیقت زیارت و اقسام آن 46
- آداب زیارت 46
- زیارت درگذشتگان 47
- زیارت اَحیا (زنده ها) 47
- زیارت مرقد علما و بزرگان 48
- زیارت مرقد شهیدان 48
- زیارت امامزاده های والامقام(علیهم السلام) 49
- زیارت معصومان(علیهم السلام) 49
- زیارت امامان(علیهم السلام)؛ مصداق بارز آیۀ مودّت 50
- زیارت امامان(علیهم السلام)؛ وفاداری به پیمان امامت 50
- نقش زیارت و آثار و برکات آن 50
- زیارت؛ اقتدا به معصومین(علیهم السلام) 52
- زیارت؛ عامل آشنایی بیشتر و عمیق تر با امامان(علیهم السلام) 53
- زیارت امامان و آشنایی با مکتب اسلام 54
- ثواب زیارت هر یک از امامان معصوم(علیهم السلام) 55
- آداب زیارت 58
- دیگر آداب مهم برای زائر 68
- روضه منوره 73
- فصل 4: در این قطعه از بهشت: ( آشنایی با حرم مطهر رضوی) 73
- سومین صندوق مزار: 74
- اولین صندوق مزار: 74
- صندوق های مرقد مطهر 74
- دومین صندوق مزار: 74
- ضریح های حرم مطهر 75
- گنبد طلا 78
- گنبد و حوادث ناگوار 79
- مسجد بالاسر 80
- مساجد حرم مطهر 80
- مسجد جامع گوهرشاد 81
- مدرسه پریزاد 83
- مدارس حرم مطهر 83
- صحن های حرم مطهر 84
- صحن انقلاب اسلامی 84
- مدرسه دو در (دارالقران) 84
- صحن آزادی 87
- ایوان جنوبی صحن انقلاب اسلامی (ایوان طلا) 87
- صحن جمهوری اسلامی 88
- ایوان جنوبی صحن آزادی (ایوان ساعت) 88
- ایوان غربی صحن آزادی (ایوان طلا) 88
- صحن قدس 89
- صحن جامع رضوی 90
- صحن غدیر 91
- صحن هدایت 92
- صحن کوثر 92
- رواق های حرم مطهر 93
- رواق دارالحفاظ 93
- رواق دارالسیاده 93
- رواق دارالسلام 94
- رواق گنبد الله وردیخان 95
- رواق حاتم خانی 95
- رواق دارالضیافه 96
- رواق توحیدخانه 96
- رواق دارالسعاده 97
- رواق دارالفیض 97
- رواق دارالسرور 98
- رواق شیخ بهایی (ره) 98
- رواق دارالشرف 99
- رواق دارالشکر 99
- رواق دارالعزه 100
- رواق دارالذکر 100
- رواق دارالعباده 101
- رواق دارالزهد 101
- رواق دارالهدایه 102
- رواق دارالولایه 102
- رواق دارالاخلاص 103
- رواق دارالرحمه 103
- رواق حضرت معصومه علیها السلام 104
- رواق دارالحکمه 104
- رواق دارالکرامه 105
- رواق دارالحجه (عج) 105
- رواق امام خمینی (ره) 106
- رواق شیخ طوسی (رحمه الله علیه) 106
- رواق شیخ حر عاملی (ره) 106
- رواق غدیر 107
- رواق کوثر 107
- رواق دارالمرحمه 107
- رواق حضرت فاطمه زهرا علیها السلام 108
- اجرای آ یینها و مراسم خاص توسط خدام 111
- غبارروبی 111
- مراسم صُفّه 111
- اشاره 111
- مراسم تحویل کشیک 113
- نقاره نوازی 114
- تعویض گل 114
- نت های نقاره 115
- خطبۀ شب شهادت 115
- چراغانی 116
- مراسم شام غریبان 116
- مراسم جاروی دربانان 117
- سفرۀ 14 هزار صلوات 117
- اقامۀ اذان و مناجات 117
- زائرین و حاجتمندان توزیع م یشود. 118
- شیخ طبرسی(رحمه الله علیه) پیشوای مفسران(468تا548 ق) 119
- مشاهیر مدفون در حرم مطهر رضوی 119
- شیخ بهایی(رحمه الله علیه) فقیه ذوفنون (953تا1030یا 1031ق) 120
- شیخ محمد عارف عباسی معروف به پیر پالان دوز (زنده در قرن 10ق) 120
- شیخ حُرّ عاملی(رحمه الله علیه) (1033تا1104ق) 121
- حاج حسن علی اصفهانی مشهور به نخودکی(1279-1361 ق) 122
- شیخ هاشم قزوینی(رحمه الله علیه) (1270تا1339ش) 122
- آیت الله میلانی(رحمه الله علیه) مرجع بیدار (1313تا1395ق) 123
- شیخ مجتبی قزوینی(رحمه الله علیه) حکیم قرآنی (1318تا 1386ق) 124
- علامۀ جعفری(رحمه الله علیه) (1304تا1377ش) 125
- علامه سیدجلال الدین آشتیانی (رحمه الله علیه) ملاصدرای قرن(1304تا1384ش) 126
- سید عبدالکریم هاشمی نژاد (1311تا1360ش) 127
- شهدای عاشورای حرم رضوی 128
- سردار شهید سید محمد تقی رضوی مبرقع 128
- آیت الله عباس واعظ طبسی (1314تا1394ش) 129
- صحن آزادی 129
- صحن انقلاب 129
- برخی دیگر از مشاهیر مدفون در حرم مطهر 129
- رواق دارالولایه 130
- رواق دارالعباد 130
- رواق دارالزهد 130
- رواق دارالسرور 130
- رواق دارالسلام 130
- صحن جمهوری اسلامی 130
- رواق دارالشکر 130
- رواق دارالحفاظ 130
- رواق دار الفیض 130
- فصل 5: اطلاعات ضروری 132
- دفاتر امانات 138
- فصل 6: خدمات رفاهی و بهداشتی 138
- دفاتر پیداشدگان و رسیدگی به امور گمشدگان: 140
- زائربرهای برقی: 141
- دفاتر نگهداری اشیای پیداشده: 141
- دفاتر صندلی چرخ دار: 142
- دفاتر نذورات: 142
- کفشداری ها: 144
- مهمان سرا: 145
- (رسیدگی به معضلات اجتماعی در حرم مطهر رضوی) مدیریت آگاهی، در ضلع قبله صحن هدایت حرم مطهر رضوی واقع است که از نیروهای مجرب آستان قدس رضوی و کادر انتظامی (آگاهی)، تشکیل شده است و به صورت شبانه روزی در جهت رفاه و امنیت زائران گرامی انجام وظیفه می کنند. امورات کنترل و مراقبت در راستای تأمین امنیت حوزه اماکن متبرکه را با شناسایی و دستگیری افراد مشکوک، موارد خاص، سارقان، معتادان، حاملان مواد مخدر، کلاشان، متکدیان، رابطه نامحرمیت، درگیری و نزاع، کلاهبرداری، اخاذی و.. برعهده دارد و با تشکیل پرونده و تحویل به مراجع قضایی، خدمت رسانی می کند. 146
- مدیریت آگاهی حرم 146
- بخش امداد زائران: 146
- دفتر امور دفن: 147
- سرویس های بهداشتی حرم مطهر: 147
- مرکز فوریت های پزشکی: 150
- دارالشفاء امام علیه السلام 150
- 1. نمازهای جماعت حرم مطهر: 152
- فصل 7: فعالیت ها و برنامه های فرهنگی حرم مطهر رضوی 152
- 2. تبلیغ معارف اسلامی: 153
- 3. فعالیت های قرآنی: 156
- اشاره 156
- کارگاه های کوتاه مدت قرائت و حفظ قرآن کریم: 157
- کلاس های آموزش تفسیر و حدیث: 157
- کلاس های آموزش قرائت: 157
- کارگاه های کوتاه مدت تفسیر و حدیث: 157
- حلقه های تدبر در قرآن کریم: 158
- سلسله نشست های تفسیر و حدیث: 158
- محفل انس با قرآن ویژه خواهران: 158
- کارگاه پاسخگویی به سؤالات قرآنی و حدیثی: 158
- جلسات آموزشی قرائت قرآن کریم: 158
- واحد ختم تلاوت نور: 159
- ترتیل قرآن کریم: 159
- جُنگ های قرآنی: 160
- کارگاه مهدالرضا(علیه السلام): 160
- کارگاه هنرهای قرآنی: 161
- مسابقات قرآنی: 161
- 4. پاسخ گویی به سؤالات شرعی و اعتقادی: 162
- واحد سمعی و بصری قرآنی: 162
- سامانه تلفنی پاسخ گویی به سؤالات شرعی (32020) 162
- دفاتر پاسخ گویی به سؤالات شرعی خواهران: 163
- دفاتر پاسخگویی به سؤالات شرعی برادران: 163
- دفاتر پاسخ گویی به سؤالات اعتقادی: 163
- کلاس های مشاورۀ گروهی: 164
- 6. نشست های پرسش و پاسخ دینی: 164
- دین، نشاط، زندگی 164
- مشاورۀ فردی: 164
- سامانه پیامکی پاسخگویی به سوالات شرعی 164
- 5. مرکز مشاورۀ دینی: 164
- پرسمان های دینی: پرسمان دینی عنوان سلسله جلسه های سخنرانی و پرسش و پاسخ است. در این جلسه ها که در قالب موضوعات مختلفِ دینی تشکیل می شود، کارشناسان، جواب گوی پرسش های زائران و مجاوران بارگاه رضوی هستند. جلسات پرسش و پاسخِ موضوعی، هر شب بعد از نماز مغرب 165
- حلقۀ معرفت: 165
- 8. ارائۀ خدمات فرهنگی به گروه های ویژه: 166
- 7. همایش های تخصصی: 166
- 11. پایگاه های فرهنگی: 168
- نمایشگاه کبوترانه (ویژۀ کودکان 5تا10 سال): 168
- نمایشگاه حکایت آفتاب: 168
- 12. شبکۀ مخاطبان نورالهدی: 169
- 13. مسابقات فرهنگی: 170
- 14. درگاه خدمات فرهنگی تبلیغی حرم مطهر امام رضا(علیه السلام) (razavi.aqr.ir): 171
- 15. اتاق های گفت وگوی آنلاین (پالتاک رضوی): 173
- 16. ویژه برنامه های زائران غیرِ ایرانی: 174
- بنیاد پژوهش های اسلامی: 177
- 17- سایر فعالیت های فرهنگی حرم مطهر: 177
- دانشگاه علوم اسلامی رضوی: 178
- کتابخانه مرکزی: 180
- کتابخانه مسجد گوهرشاد: در حرم مطهر علاوه بر کتابخانه مرکزی، کتابخانه مسجد گوهرشاد نیز قرار دارد. این کتابخانه در سال 1332 شمسی در جوار مسجد جامع گوهرشاد تأسیس گردید و از سال 1345 تا 1369 با مدیریت سازمان اوقاف و امورخیریه اداره می شد. بنای ساختمان جدید واقع در بست شیخ بهایی با مساحت 1200 متر مربع به همت آستان قدس رضوی در سال 1368 به پایان رسید و مدیریت کتابخانه به آستان قدس واگذار گردید. در حال حاضر این محل به عنوان کتابخانه تخصصی اهل بیت (علیه السلام) از مراکز مهم نشر 180
- موزه مرکزی: 181
- گنجینه نفایس: 182
- موزه فرش: 182
- موزه مردم شناسی: 183
- مرکز نمایشگاه ها و همایش های آستان قدس رضوی: 184
- نمایشگاه ها و فروشگاه های کتاب: 184
- نقشه خدمات و اماکن فرهنگی حرم مطهر رضوی 185
- تاریخچه 189
- فصل 8: راهنمای مشهد مقدس 189
- مراکز زیارتی و سیاحتی مشهد مقدس 190
- آستان امامزادگان سیدناصر و سیدیاسر علیهما السلام: 190
- آرامگاه خواجه اباصلت هروی (رحمه الله علیه): 191
- آستان متبرکۀ امامزاده یحیی علیه السلام: 191
- گنبد خشتی: 191
- آرامگاه هرثمه بن اَعیُن (خواجه مراد): 192
- بقعۀ ابوزید ربیع بن خثیم اسدی (خواجه ربیع): 193
- مجموعۀ فرهنگی باغ و آرامگاه نادری: 195
- بنای هارونیه: 196
- آرامگاه حکیم ابوالقاسم فردوسی: 196
- 1. موزه ها: 197
- مراکز فرهنگی 197
- 2. نشانی فرهنگ سراها: 198
- بوستان بزرگ ملت: 200
- بوستان ها و تفرجگاه های شهری 200
- 3. سینماهای مشهد 200
- پارک جنگلی و کمپ طرق: 201
- بوستان وحدت: 201
- پارک جنگلی وکیل آباد: 201
- پردیس قائم: 201
- جاذبه های طبیعی و ییلاقات 202
- 1. محور گردشگری طبیعی مشهد به شاندیز 202
- 2. محور گردشگری طبیعی مشهد به طرقبه 203
- 3. سایر محورها: 204
- برخی بازارها و مراکز خرید 205
- آدرس و تلفن تماس برخی از بیمارستان های شبانه روزی (دولتی، خصوصی و خیریه) 206
- آدرس و تلفن داروخانه های شبانه روزی 207
- تلفن های دفاتر مرکزی خطوط هواپیمایی 207
- دفاتر مراجع و آیات عظام 208
- تلفن های ضروری 208
- راهنمای مسیرهای خط یک قطارشهری 209
- راهنمای برخی مسیرهای اتوبوس رانی 209
- پیوست ها 210
- نقشه حرم مطهر 211
- نقشه مشهد 212
- مسیر حرکت امام رضا از مدینه تا مرو 213
- دفاتر امانات نقدی و اشیای ارزشمند: 214
- تلفن های ضروری حرم مطهر 214
- دفاتر امانات وسایل زائران: 214
- دفاتر نذورات غیرنقدی: 215
- دفاتر صندلی چرخ دار: 215
- دفاتر نذورات نقدی: 215
- فعالیت های قرانی حرم مطهر: 216
- خدمات فرهنگی حرم مطهر: 216
- دفاتر راهنمای زائر حرم مطهر: 216
- سایر تلفن ها: 216
رواق های حرم مطهر
رواق دارالحفاظ
این رواق به دستور بانو گوهرشاد در اوایل
قرن نهم هجری بنا شده است. رواق دارالحفاظ در قدیم محل تجمع حافظان قرآن و انجام مراسم خاص تلاوت کلام الله و خطبه مخصوص حفاظ آستان قدس رضوی بوده، از این رو به «دارالحفاظ» شهرت یافته است. این رواق 7 صفه دارد و مشاهیر بزرگواری چون عبدالجواد ادیب نیشابوری و ملاهاشم خراسانی در این رواق مدفونند.
رواق دارالسیاده
این رواق در زمان بانوگوهرشاد درجنوب غربی حرم مطهر بنا شد. نامگذاری آن به «دارالسیاده» ازآن جهت است که از قدیم محل تجمع و تدریس علما، سادات و منسوبین به خاندان پیامبراسلام(صلی الله علیه و آله و سلم) بوده است. آیینه کاری دیوار رواق و صفه ها و سقف مربوط به سال 1300 قمری است و قبل ازآن، بنا کاشی کاری بوده است. قبور مشاهیری چون محمد مهدی خالصی، میرزا احمد مدرس یزدی و آیت الله محمدکوهستانی در راهرو منتهی به این رواق واقع شده است.