اوضاع طبیعی و انسانی قیامت از دیدگاه قرآن و حدیث صفحه 196

اين آيه به شدت روز قيامت اشاره مي‌كند، شدت آن روز به حدي است كه انسان از أقربا و نزديكانش مي‌گريزد، براي اينكه شدت آنچنان احاطه مي‌كند كه نمي‌گذارد آدمي به ياد چيزي و كسي بيفتد و اعتنايي بغير خود كند، حال غيرخودش هركه مي‌خواهد باشد، آري بلا و مصيبت وقتي عظيم باشد و شدت يابد و بر آدمي چيره گردد،آنچنان‌آدمي‌رابه‌خودجذب‌مي‌كندكه‌ازهرفكر وتلاشي‌منصرفش‌مي‌سازد.(1)

وقــوع راجفه و رادفـــه

«يَوْمَ تَرْجُفُ‌الرّاجِفَـةُ،»

1-الميــــزان ج:20 ص:343 .

(374) اوضاع طبيعي و انساني قيامت

«روزي كه زلزله‌هاي وحشتناك همه چيز را به لرزه درمــي‌آورد،» (6 / نـازعات)

«تَتْبَعُهَـــا الــرّادِفَــةُ،»

«و از پس آن، حادثــه دوميــن - صيحه عظيـم - رخ مــي‌دهـد.» (7 / نـازعات)

«راجِفَه» به صيحه‌هاي عظيمي تفسير شده كه در آن تردد و اضطرابي باشد و رادفه به صيحه متأخر تابع تفسير شده، در نتيجه بنابراين تفسير، دو آيه مورد بحث با دو نفخـه صــور تطبيق مي‌شود، كه آيه زير هم بر آنها دلالت دارد، مي‌فرمايد: «وَ نُفِخَ فِي الصُّورِ فَصَعِقَ مَنْ فِي السَّمواتِ وَ مَنْ فِي‌الاَْرْضِ اِلاّ مَنْ شاءَ اللّهُ ثُــمَّ نُفِخَ فيـهِ اُخْـري فَاِذاهُمْ قِيامٌ يَنْظُروُنَ.» (68 / زمر)

وقوع راجفه و رادفه (375)