جغرافیای تاریخی هجرت امام رضا علیه السلام از مدینه تا مرو صفحه 119

1- در برخی از کتابها «حمدان» هم آمده است.

2- ابوالحسن سیمجور از امیران سلسله سامانی است.

3- برخی از کتب می نویسند: «او را در کجاوه نشانده و به نیشابور بازگردانیدند.»

4- برخی از کتب نوشته اند: از دست او «جوشی» درآمد.

5- فصد کردن: به معنی رگ زدن برای حجامت و خون گیری است. ر.ک. به: فرهنگ عمید، کلمه «فصد».

در آن روز رگ خود را زد و خون گرفت، فردا آمدند باز گفتند که امروز همان رگ بزن، او چنین کرد پس از آن دستش سیاه شد، گوشت آن ریخت(1) و آن روز (از این مرض) مرد و مرگ هر دو برادر در کمتر از یک سال واقع شد.(2)

مهمترین و معتبرترین گزارشی که از توقف حضرت رضا علیه السلام در نیشابور ضبط شده است، روایت عبدالسّلام بن صالح ابوصلت هروی(3) است که حدیث مشهور و معروف «سلسله الذهب» را از امام رضا علیه السلام در نیشابور نقل می کند. این روایت به تواتر در منابع حدیث از محدّثان مختلف نقل شده و در منابع اوّلیه و قدیم و نیز منابع جدید و تذکره ها و سایر کتب تاریخی و کتابهایی که به شرح زندگانی امام علی بن موسی الرضا علیه السلام اختصاص یافته به کرّات آمده است.(4)

ذکر حدیث سلسله الذهب در نیشابور

عبدالسّلام بن صالح ابوصلت هروی می گوید: من با علی بن موسی الرضا علیه السلام بودم در زمانی که آن جناب از نیشابور کوچ می کرد و بر استری سیاه و سفید سوار بود بناگاه محمّدبن رافع و احمدبن حرث(5) و یحیی بن یحیی و اسحاق بن راهویه و