ولایت عهدی امام رضا علیه السلام صفحه 85

هدفهاي مأمون از تشكيل جلسات مناظره

گرايش مذهبي مأمون

اشاره

عده‌اي بر اين عقيده‌اند كه چون مأمون از نظر فكري معتزلي مذهب بود و معتزله آزادانه مسائل عقيدتي را مورد نقد و بررسي قرار مي‌دادند، مأمون نيز همين كار را مي‌كرد و با تشكيل جلسات مناظره مي‌خواست اين مسائل آزادانه بررسي شود.

نقد اين تفكر

در نقد اين تفكر ما به نقل سخن يكي از مورخان كه درباره‌ي مأمون و عصر او تحقيقات فراواني كرده است اكتفا مي‌كنيم. دكتر زيد الرفاعي مي‌گويد:

با توجه به اين كه اطرافيان مأمون از سران معتزله بودند، حتي مربي او يحيي بن المبارك معتزلي بود، طبيعي است كه بگوييم مذهب مأمون معتزلي بوده است. اين محقق در پايان چنين اظهارنظر مي‌كند كه مأمون به معناي واقعي به مذهبي ايمان نداشت، بلكه حمايت او از گروههاي كلامي موجود، به شرايط حاكم بر كشور وابسته بود، هر يك از گروهها كه بهتر مي‌توانستند او را به هدفهايش برسانند، از آن حمايت مي‌كرد [148].