ترجمه و شرح خطبه‌ی توحیدیه صفحه 18

خطبه 02

2 - وَ نِظَامُ تَوْحِیدِ اللَّهِ تَعَالَی نَفْیُ الصِّفَاتِ عَنْهُ لِشَهَادَةِ الْعُقُولِ أَنَّ کُلَّ صِفَةٍ وَ مَوْصُوفٍ مَخْلُوقٌ وَ شَهَادَةِ کُلِّ مَوْصُوفٍ أَنَّ لَهُ خَالِقاً لَیْسَ بِصِفَةٍ وَ لَا مَوْصُوفٍ.

لغت:

نظم: مرتب بودن اجزاء و مراتب است که اختلالی در آنها نباشد و نظام با اضافه شدن الف دلالت به استمرار نظم می‌کند.

توحید:

قرار دادن شی‌ء است تنها و منفرد که چیز دیگری با او نباشد.

خلق: ایجاد چیزی است بر کیفیت مخصوص.

ترجمه:

و استمرار نظم و اختلال پیدا نکردن در مقام توحید پروردگار متعال، با نفی صفات از او پیدا شود، زیرا عقول شهادت می‌دهند که هر صفت و مو صوفی قهراً مخلوق است و هر مو صوفی خود گواهی می‌دهد بالطبع که برای او خالقی باشد و آن خالق هم نمی‌شود صفت یا موصوف باشد.

توضیح:

گفته شد که توحید اولین پایه معرفت الهی است و معرفت پروردگار