طب الرضا علیه السلام صفحه 129

مطمئن شده‌ام آن هم به مرور زمان، اين رساله شامل چيزي است كه نبايد انسان به آن‌ها جاهل باشد و اگر آنها را ترك كند عذرش پذيرفته نيست و اين مسئله را حضرت با جواب خود به مأمون تأكيد فرموده، كه گفت از مسائلي است كه من از ديگران شنيده‌ام و خودم آزمايش كرده‌ام.

چنان كه در مقدمه ماههاي رومي فرموده كيفيت حفظ بهداشت از قول قدماء كه بعد هم به قول ائمه برمي‌گرديم.

پس همه اين مطالب نشان مي‌دهد كه اين رساله از نظر امام عليه‌السلام مجموعه تجارب شخصي ايشان به اضافه آنچه كه از پدرانش شنيده و از گفته‌هاي قدماء استنباط نموده است مي‌باشد.

نظر مأمون و اطرافيانش و هم چنين نظر طب جديد درباره اين رساله

اما مأمون چون پس از مطالعه آن را بسيار گرانبها و مهمتر از هر طلا و دري ديد، دستور داد آن را با آب طلا بنويسند و آن را در خزانه حكمتش نگهداري كنند، اما نظر اطرافيان مأمون و پزشكان آن عصر، همه آنها اين رساله را تعريف و قدرش را والاتر داشته‌اند.

ما از نظر طب جديد را هم درباره قسمت اول اين رساله راجع به تشريح و وظائف الاعضاء ملاحظه كرديم، پس باقي مي‌ماند مطالبي كه طب جديد تاكنون آنها را كشف نكرده است.

در اين باره ما پيشنهاد مي‌كنيم كه عده‌اي از پزشكان انسان دوست،