- حرم در واژه ها 1
- درآمد 1
- واژه شناسی حرم مطهر امام رضا علیه السلام 1
- آستان 2
- آستان بوسی 3
- ارض اقدس 4
- اِزاره 4
- انوار یاران 7
- بَست 9
- تعریف 9
- بست بالاخیابان (بست عُلیا) 10
- تذهیب 11
- تالار تشریفات 11
- بُقعه 11
- تُرنج 12
- جار 13
- تولیَت 13
- حرم 14
- خادم افتخاری 15
- خادم باشی 15
- خادم تشرفی 15
- حُفّاظ 16
- خادم 17
- خَتایی (خطایی) 18
- دارالتّولیه 19
- خُطبه 19
- دربان 20
- راهنمای زائر 20
- دربان باشی 20
- رَوضه 21
- رِواق 21
- ساعت آفتابی 23
- روضۀ مقدسه (روضۀ منوره) 23
- زیارت 23
- سرداب 24
- سنگاب 25
- شبستان 26
- صحن 27
- ضریح 28
- صندوق 28
- عنبرسوز (عودسوز) 29
- فرّاشان 30
- قُبّه 31
- فرّاش باشی 31
- قلم زنی (هنر کَندن نقوش بر اشیای فلزی) 31
- قندیل 32
- قوس 32
- کاشی مُعرّق 33
- کاشی هفت رنگ (کاشی خِشتی) 34
- کتیبه 35
- کشیک 37
- کشیک خانه 37
- کَرنا 37
- گِره (گِره سازی) 38
- گنبد 39
- گلدسته 39
- محراب 41
- متولّی 41
- لوستر 41
- مُرَصّع 43
- مَدفَن 43
- مسجد 44
- مقام 46
- مَضجَع 46
- مقبره 47
- مُقَرنَس 47
- مُقَعر 48
- مقصوره 48
- منبّت کاری 52
- نقاره 54
- نقاره خانه 54
- یساول 55
- هشتی 55
خاتَم کاری
هنر آراستن سطح اشیا، به صورتی شبیه موزاییک و با مثلث های کوچک، به خاتم کاری مشهور است. طرح های گوناگون خاتَم همواره به صورت اَشکال منظّم هندسی بوده است. این اَشکال هندسی را با قراردادن مثلث های کوچک در کنار هم، نقش بندی می کنند. مثلث ها را از انواع چوب و فلز و استخوان می سازند. هرچه مثلث ها ریزتر و ظریف تر باشند، خاتم مرغوب تر است.(1) یکی از خاتم کاری های بسیار زیبا، در قسمت داخلی و سقف ضریح فعلی امام رضا خودنمایی می کند؛ با هنرمندی کشتی آرای شیرازی.
خادم
خادمی درگاه حضرت رضا آرزوی هر زائر عاشقی است. نزدیک به هشت هزار نفر خادم در هشت کشیک افتخار خدمت به زائران حضرتش را دارند. بیش از نیمی از ایشان، به صورت
1- 40. فرهنگ مصوّر اصطلاحات هنر ایران.