- حرم در واژه ها 1
- درآمد 1
- واژه شناسی حرم مطهر امام رضا علیه السلام 1
- آستان 2
- آستان بوسی 3
- ارض اقدس 4
- اِزاره 4
- انوار یاران 7
- تعریف 9
- بَست 9
- بست بالاخیابان (بست عُلیا) 10
- تالار تشریفات 11
- تذهیب 11
- بُقعه 11
- تُرنج 12
- جار 13
- تولیَت 13
- حرم 14
- خادم افتخاری 15
- خادم باشی 15
- خادم تشرفی 15
- حُفّاظ 16
- خادم 17
- خَتایی (خطایی) 18
- دارالتّولیه 19
- خُطبه 19
- راهنمای زائر 20
- دربان 20
- دربان باشی 20
- رَوضه 21
- رِواق 21
- ساعت آفتابی 23
- روضۀ مقدسه (روضۀ منوره) 23
- زیارت 23
- سرداب 24
- سنگاب 25
- شبستان 26
- صحن 27
- ضریح 28
- صندوق 28
- عنبرسوز (عودسوز) 29
- فرّاشان 30
- قُبّه 31
- فرّاش باشی 31
- قلم زنی (هنر کَندن نقوش بر اشیای فلزی) 31
- قوس 32
- قندیل 32
- کاشی مُعرّق 33
- کاشی هفت رنگ (کاشی خِشتی) 34
- کتیبه 35
- کَرنا 37
- کشیک 37
- کشیک خانه 37
- گِره (گِره سازی) 38
- گنبد 39
- گلدسته 39
- محراب 41
- متولّی 41
- لوستر 41
- مُرَصّع 43
- مَدفَن 43
- مسجد 44
- مَضجَع 46
- مقام 46
- مقبره 47
- مُقَرنَس 47
- مقصوره 48
- مُقَعر 48
- منبّت کاری 52
- نقاره 54
- نقاره خانه 54
- هشتی 55
- یساول 55
استفاده می کرده اند. در این ساعت، سایۀ متحرکِ یک میله یا شاخص فلزی، بر روی صفحه ای مستوی یا سطحی استوانه ای می افتد و از طریق تغییرات طول و ارتفاع سایه، وقت را نشان می دهد؛ مثلاً شاخص با حرکت خورشید تغییر می کند و در نتیجه، تغییرات زمان را نشان می دهد.(1)
در حرم مطهر امام رضا، در وسط صحن جمهوری، چنین ساعتی وجود دارد که علاوه بر اعلام ظهر دقیق شرعی، قبلۀ شهر مشهد مقدس را نیز نشان می دهد.
سرداب
سرداب اتاقی زیرزمینی است که کاربرد هایی متفاوت داشته است: استفاده از خنکی آن در تابستان و حفظ غذاها و نوشیدنی ها و نیز آرامگاه و محل دفن مردگان.(2) سرداب مقدس امام رضا مدفن اصلی حضرت است که اکنون، در طبقۀ زیرین و به فاصلۀ تقریبی سه متر از کف روضۀ منوره قرار دارد.
1- 56. فرهنگ نمادها، ج3، ص505.
2- 57. فرهنگ نامۀ واژگان معماری سنتی.