- حرم در واژه ها 1
- درآمد 1
- واژه شناسی حرم مطهر امام رضا علیه السلام 1
- آستان 2
- آستان بوسی 3
- ارض اقدس 4
- اِزاره 4
- انوار یاران 7
- بَست 9
- تعریف 9
- بست بالاخیابان (بست عُلیا) 10
- تذهیب 11
- بُقعه 11
- تالار تشریفات 11
- تُرنج 12
- جار 13
- تولیَت 13
- حرم 14
- خادم افتخاری 15
- خادم باشی 15
- خادم تشرفی 15
- حُفّاظ 16
- خادم 17
- خَتایی (خطایی) 18
- خُطبه 19
- دارالتّولیه 19
- دربان 20
- راهنمای زائر 20
- دربان باشی 20
- رَوضه 21
- رِواق 21
- روضۀ مقدسه (روضۀ منوره) 23
- ساعت آفتابی 23
- زیارت 23
- سرداب 24
- سنگاب 25
- شبستان 26
- صحن 27
- ضریح 28
- صندوق 28
- عنبرسوز (عودسوز) 29
- فرّاشان 30
- قُبّه 31
- فرّاش باشی 31
- قلم زنی (هنر کَندن نقوش بر اشیای فلزی) 31
- قوس 32
- قندیل 32
- کاشی مُعرّق 33
- کاشی هفت رنگ (کاشی خِشتی) 34
- کتیبه 35
- کَرنا 37
- کشیک 37
- کشیک خانه 37
- گِره (گِره سازی) 38
- گنبد 39
- گلدسته 39
- محراب 41
- متولّی 41
- لوستر 41
- مُرَصّع 43
- مَدفَن 43
- مسجد 44
- مَضجَع 46
- مقام 46
- مقبره 47
- مُقَرنَس 47
- مُقَعر 48
- مقصوره 48
- منبّت کاری 52
- نقاره 54
- نقاره خانه 54
- هشتی 55
- یساول 55
برای آشامیدن آب و شربت و گاه برای جمع نذورات و صدقات از آن استفاده می کردند.(1) هم اکنون، یکی از قدیمی ترین سنگاب ها به نام سنگاب خوارزمشاهی در موزۀ مرکزی آستان قدس رضوی موجود است.
شبستان
در لغت به معنی خوابگاه است.(2) آن قسمت از مسجد که از هیچ طرفی باز نیست و ورود و خروج به آن از طریق در ها صورت می گیرد، شبستان نام دارد؛ چون در شب های سرد، نماز جماعت را در آنجا می خوانند.(3) به طورکلّی، هر فضای مسقفِ دارای ستون های مرتب شده به ردیف های موازی که یک طرف آن به صحن مسجد باز می شود، شبستان خوانده می شود و مکان اصلی مسجد نیز هست.(4)
در حرم مطهر امام رضا و در چهار گوشۀ مسجد گوهرشاد، هفت شبستان وجود دارد که اقامۀ نماز جماعت و برخی مراسم و سخنرانی ها در برخی از آن ها برقرار است.
1- 60. فرهنگ نامۀ واژگان معماری سنتی.
2- 61. فرهنگ لغت فارسی دکتر محمد معین.
3- 62. فرهنگ فارسی دهخدا.
4- 63. مجموعه مقالات همایش معماری مسجد: گذشته، حال، آینده؛ ج1، ص123، مقالۀ مهندس سیدبهشید حسینی، «چیستی شناسی نظام شکل».