- حرم در واژه ها 1
- درآمد 1
- واژه شناسی حرم مطهر امام رضا علیه السلام 1
- آستان 2
- آستان بوسی 3
- ارض اقدس 4
- اِزاره 4
- انوار یاران 7
- بَست 9
- تعریف 9
- بست بالاخیابان (بست عُلیا) 10
- تذهیب 11
- تالار تشریفات 11
- بُقعه 11
- تُرنج 12
- جار 13
- تولیَت 13
- حرم 14
- خادم افتخاری 15
- خادم باشی 15
- خادم تشرفی 15
- حُفّاظ 16
- خادم 17
- خَتایی (خطایی) 18
- دارالتّولیه 19
- خُطبه 19
- دربان 20
- راهنمای زائر 20
- دربان باشی 20
- رَوضه 21
- رِواق 21
- ساعت آفتابی 23
- روضۀ مقدسه (روضۀ منوره) 23
- زیارت 23
- سرداب 24
- سنگاب 25
- شبستان 26
- صحن 27
- صندوق 28
- ضریح 28
- عنبرسوز (عودسوز) 29
- فرّاشان 30
- قُبّه 31
- فرّاش باشی 31
- قلم زنی (هنر کَندن نقوش بر اشیای فلزی) 31
- قندیل 32
- قوس 32
- کاشی مُعرّق 33
- کاشی هفت رنگ (کاشی خِشتی) 34
- کتیبه 35
- کَرنا 37
- کشیک 37
- کشیک خانه 37
- گِره (گِره سازی) 38
- گنبد 39
- گلدسته 39
- محراب 41
- لوستر 41
- متولّی 41
- مُرَصّع 43
- مَدفَن 43
- مسجد 44
- مقام 46
- مَضجَع 46
- مقبره 47
- مُقَرنَس 47
- مُقَعر 48
- مقصوره 48
- منبّت کاری 52
- نقاره 54
- نقاره خانه 54
- یساول 55
- هشتی 55
مشخص، شروع می شود و با پیچش ها و رویش های مکرر، یادآور شجرۀ طیبه ای است که نشان از گسترش در شرق و غرب و شمال و جنوب عالَم دارد: نشانی از گسترش اسلام. نقش گیاهی درعین برخورداری از صورتی گیاه وار و آزاد، از نظمی دقیق و زیبا پیروی می کند. میل به نظم، سبب انتظامات مرکزی، محوری، تقارن و تکرار می شود.(1)
انوار یاران
گروهی دیگر از خدمه که تحت نظارت بخش کفشداری حرم هستند، انوار یاران نام دارند. از وظایف اصلی ایشان، مرتب کردن قرآن ها و مفاتیح و کتب ادعیه و زیارت نامه ها، در قفسه های ثابت و سیّارِ واقع در رواق ها و صحن هاست. 150انواریار در 8کشیک شبانه روزی همۀ قفسه های مخصوص کتاب ها در حرم رضوی را بررسی می کنند و علاوه بر مرتب سازی، به رفع کمبود کتب از مخزن (اتاق انوار) و جمع آوری کتاب های پاره و فرسوده می پردازند.(2) این گروه در محلی به نام بیت انوار یاران که قبلاً دارالانوار نام داشت، مجتمع هستند.
1- 14. مجموعه مقالات همایش معماری مسجد: گذشته، حال، آینده؛ ج1، ص275، مقالۀ محمدهادی عرفان، «سلسله مطالعاتی پیرامون معماری مسجد».
2- 15. راهنمای جامع اماکن متبرکه، ص60.