خداشناسی از دیدگاه قرآن و حدیث صفحه 13

و قرآن كريم در ميان كتاب‌هاي آسماني كه به ما رسيده و منسوب به وحي است

نقش اسامي و صفات الهي در معرفي او (25)

تنها كتابي است كه اسماء خداي را در بيان مقاصد خود استعمال مي‌كند و علم به اسماء را بـه مـا مي‌آمـوزد.

انتساب ما به خداي‌تعالي به واسطه اسماء اوست و انتساب ما به اسماء او به واسطه آثاري است كه از اسماء او در اقطار عالم خود مشاهده مي‌كنيم. آري آثار جمال و جلال كه در پهناي گيتي منتشر است تنها وسيله‌اي است كه ما را به اسماء دال بر جلال و جمال او از قبيل: حي، عالم، قادر، عزيز، عظيم، كبير و امثال آن هدايت نموده و اين اسماء ما را به سوي ذات متعالي كه قاطبه اجزاي عالم در استقلال خود به او متكي است راهـنمايي مـي‌كند.(1)

1- الـميـــــزان ج 16، ص 266.

(26) خداشناسي

عموميّت و خصوصيّت اسماء الهي و اسم اعظم

«وَ لِـلّــهِ الاَْسْـمــآءُ الْـحُسْنــي فَـادْعُـوهُ بِـهــا!» (180 / اعــراف)

سعه و ضيق و عموميت و خصوصيتي كه در ميان اسماء هست به آن ترتيبي است كه در ميان آثار موجود از آن اسماء در عالم ما هست. اين عام و خاص بودن آثار از ناحيه عام و خاص بودن حقايقي است كه آثار نامبرده كشف از آن مي‌كند و كيفيت نسبت‌هايي را كه آن حقايق با يكديگر دارند نسبت‌هاي ميان مفاهيم كشف مي‌كند. براي اسماء حسني عرضي است عريض كه از پايين منتهي مي‌شود به يك يا چند اسم خاصي كه در پايين آن ديگر اسم خاصي نيست. و از طرف بالا شروع مي‌كند به وسعت و عموميت و بدين طريق بالاي هر اسمي اسم ديگري است از آن وسيع‌تر و عمومي‌تر تا آن كه منتهي شود به بزرگ‌ترين اسماء خداي‌تعالي كه به تنهايي تمامي حقايق اسماء را شامل است و حقايق مختلف همگي در تحت آن قرار دارد و آن اسمي است كـه غـالبا آن را اسـم اعـظـم مي‌نـامـيم.

عموميّت و خصوصيّت اسماء الهي و اسم اعظم (27)