مبانی مـالی و اقتصـادی اسلام از دیدگاه قرآن و حدیث صفحه 113

نهـي تـوانگـران از كـوتـاهي در بخشـش

«وَ لا يَـــــأْتَــــلِ اُولُـــوا الْفَضْـــلِ مِنْكُـــمْ وَ السَّعَـــــةِ اَنْ يُــــؤْتُــــوا اُولِـــي الْقُـــرْبي وَ الْمَســـاكيــنَ وَ الْمُهــاجِــريــنَ فــي سَبيــــلِ اللّــهِ وَ لْيَعْفُـوا وَ لْيَصْفَحُــوا اَلا تُحِبُّــونَ اَنْ يَغْفِــرَ اللّــهُ لَكُمْ وَ اللّهُ غَفُورٌ رَحيمٌ»

و نبــايــد صــاحبــان ثــروت و نعمت درباره خويشاوندان خود و مسكينان و مهاجران راه خدا از بخشش و انفاق كوتاهي كنند بايد مؤمنان هميشه بلند همّت بوده و نسبت به خلق عفو و گذشت پيشه كنند و از بدي‌ها درگذرند آيــا دوست

نهي توانگران از كوتاهي در بخشش (275)

نمي‌داريد كه خدا هم در حق شما مغفرت و احسان كند كه خدا بسيار آمرزنده و مهــربــان است. (22 / نور)

معناي آيه اين است كه صاحبان فضل و سعه يعني توانگران از شما نبايد در دادن اموال خود به خويشاوندان و مساكين و مهاجرين در راه خدا كوتاهي كنند، و يا توانگران چنين كاري را ترك كنند، و يا توانگران هيچ وقت سوگند نخورند كه ديگر به نام‌بردگان چيزي نمي‌دهيم «وَ لْيَعْفُوا وَ لْيَصْفَحُوا»، اگر هم از نام‌بردگان عمل ناملايمي ديــدنـد صـرف‌نظـر كنند، و ببخشايند.

آن‌گاه تــوانگــران را تحــريــك نمــوده و مي‌فــرمــايد: «اَلا تُحِبُّونَ اَنْ يَغْفِرَ اللّهُ لَكُمْ وَ اللّهُ غَفُورٌ رَحيمٌ»، مگــر دوســت نمــي‌داريــد كه خدا هم بر شما ببخشايد؟ و خـدا آمــرزنـــده و مهـــربــان اســت.

(276) مباني مالي و اقتصادي اسلام

در اين آيه بنا به فرضي كه با آيات افك نازل شده و متصل به آن‌ها باشد، دلالت بر اين معنا است كه يكي از مؤمنين تصميم گرفته بوده كه احسان هميشه خود را از كســانــي كه مــرتكــب افــك(1) شــده‌انــد قطــع كنــد، و خــداي تعــالي او را از اين عمــل نهــي كــرده، و سفــارش اكيـد فرموده كه هم‌چنان احسان خود را ادامه دهد. (2)

حـــق معلــــوم در امـــوال بــراي ســائل و محــروم