مبانی مـالی و اقتصـادی اسلام از دیدگاه قرآن و حدیث صفحه 57

-141

سَفيها اَوْ ضَعيفا اَوْ لا يَسْتَطيعُ اَنْ يُمِلَّ هُوَ فَلْيُمْلِلْ وَلِيُّهُ بِالْعَدْلِ وَ اسْتَشْهِدُوا شَهيدَيْنِ مِنْ رِجالِكُمْ فَاِنْ لَمْ يَكُونا رَجُلَيْنِ فَرَجُلٌ وَ امْـرَأَتانِ مِمَّـنْ تَـرْضَـوْنَ مِـنَ الشُّهَـداءِ اَنْ تَضِلَّ اِحْديهُما فَتُذَكِّرَ اِحْديهُمَا الاُْخْري وَ لا يَأْبَ الشُّهَداءُ اِذا مادُعُوا وَ لاتَسْأَمُوا اَنْ تَكْتُبُوهُ صَغيرا اَوْ كَبيرا اِلياَجَلِهِ ذلِكُمْ اَقْسَطُ عِنْدَ اللّهِ وَ اَقْوَمُ لِلشَّهادَةِ وَ اَدْني اَلاّ تَرْتابُوا اِلاّ اَنْ تَكُونَ تِجارَةً حاضِرَةً تُديرُونَها بَيْنَكُمْ فَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُناحٌ اَلاّ تَكْتُبُوها وَ اَشْهِدُوا اِذا تَبايَعْتُمْ وَ لا يُضارَّ كاتِبٌ وَ لا شَهيــدٌ وَ اِنْ تَفْعَلُوا فَاِنَّهُ فُسُوقٌ بِكُمْ وَ اتَّقُوا اللّهَ وَ يُعَلِّمُكُمُ اللّهُ وَ اللّهُ بِكُلِّ شَيْ‌ءٍ عَليمٌ»

شما اي كساني كه ايمان آورده‌ايد، هرگاه به يكديگر وامي تا مدّت معيني داديد، آن را بنويسيد، نويسنده‌اي در بين شما آن را به درستي بنويسد، و هيچ نويسنده‌اي

(142) مباني مالي و اقتصادي اسلام

نبايد از آن‌چه خدايش آموخته دريغ كند، پس حتما بنويسيد، و بايد كسي كه حق به عهده او است و بدهكار است، املا كند (نه طلبكار) و بايد كه از خدا و پروردگارش بترسد، و چيزي كم نكند و اگر بدهكار سفيه و يا ديوانه است، و نمي‌تواند بنويسد سرپرستش به درستي بنويسد، و دو گواه از مردان و آشنايان به گواهي بگيريد، و اگر به دو مرد دسترسي نبود، يك مرد و دو زن از گواهاني كه خود شما ديانت و تقوايشان را مي‌پسنديد، تا اگر يكي از آن دو يادش رفت ديگري به ياد او بياورد، و گواهان هر وقت به گواهي دعوت شدند، نبايد امتناع ورزند و از نوشتن وام چه به مــدت انــدك و چه بسيار، ملول نشويد، كه اين نزد خدا درست‌تر و براي‌گواهي‌دادن استوارتر، و براي‌ترديدنكردن شما مناسب‌تر است، مگر آن كه معامله‌اي نقدي باشد، كه ما بين خودتان انجام مي‌دهيد، پس در

احكام قرض دادن و قرض گرفتن در اسلام (143)

ننوشتن آن حرجي برشما نيست، و چون معامله‌اي كرديد گواه گيريد، و نبايد نويسنده و گواه را زيان برسانيد، و اگر رسانديد، ضرري به خودتان است، از خدا بتــرسيد خــدا شما را تعليم مي‌دهــد، كه او به همه چيز داناست. (282 / بقره)

«وَ اِنْ كُنْتُمْ عَلي سَفَرٍ وَ لَمْ‌تَجِدُوا كاتِبا فَرِهانٌ مَقْبُوضَةٌ فَاِنْ اَمِنَ بَعْضُكُمْ بَعْضــا فَلْيُــؤَدِّ الَّــذِي اؤْتُمِــنَ اَمانَتَهُ وَ لْيَتَّقِ اللّهَ رَبَّهُ وَ لا تَكْتُمُوا الشَّهادَةَ وَ مَنْ يَكْتُمْها فَاِنَّهُ اثِمٌ قَلْبُهُ وَ اللّهُ بِما تَعْمَلُـونَ عَليمٌ»

و اگر در سفر بوديد و نويسنده‌اي نيافتيد، بايد گروي گرفته شود، و اگر بعضي از شما بعضــي ديگــر را اميــن شمـــرد، امانت‌دار بايد امانت او را بدهد، و از خدا و پروردگار خويش بترسد، و زنهار! نبايد گواهي را كتمان كند، دلش گنه‌كار است، و خــدا به آن‌چه مي‌كنيــد دانـا اسـت! (283 / بقره)

(144) مباني مالي و اقتصادي اسلام