- مقدمه 1
- بخش اول: شخصیت شناسی 3
- اشاره 3
- الف) مراسم تولّد و نام گذاری 4
- اشاره 4
- فصل اول: زمان و مکان تولّد 4
- ب) پدر و مادر 5
- ج) غم کودکی 5
- د) زندگی در محاصره دشمن 6
- ه_) ادوار زندگی 6
- و) کنیه و لقب ها 7
- فصل دوم:ویژگی ها 8
- الف) شکل و شمایل ظاهری 8
- ب) توکل به خداوند 8
- الف) امامت 10
- فصل سوم: مقام امامت 10
- ب) نصّ بر امامت 11
- د) بهره گیری گسترده از آگاهی غیبی 12
- ج) عصمت امام 12
- ه_) معجزات 15
- و) راز دانی 16
- الف) آماده سازی شیعیان برای دوران غیبت 18
- فصل چهارم: عصرغیبت 18
- ب) نصّ بر امامت مهدی (عج) پیش از شهادت امام حسن عسکری علیه السلام 19
- ج) تصریح بر ولادت امام مهدی (عج) 20
- د) یاران امام عسکری علیه السلام سفیران امام زمان (عج) 22
- ب) ویژگی اوضاع سیاسی _ اجتماعی 23
- فصل پنجم: حیات سیاسی امام حسن عسکری علیه السلام 23
- الف) محبوس نگاه ها 23
- ج) خلفای معاصر امام عسکری علیه السلام 24
- د) سیره امام عسکری علیه السلام در برخورد با خلفای معاصر 26
- ه_) اوضاع شیعیان در زمان امام عسکری علیه السلام 28
- و) انقلاب های دوران امام حسن عسکری علیه السلام 30
- 1. عبداللّه بن جعفر حمیری، شیخ القمیین 32
- فصل ششم: یاران امام عسکری علیه السلام 32
- 2. احمد بن اسحاق قمی 34
- 3. علی بن ابراهیم 37
- 4. محمد بن حسن صفار 38
- 5. احمد بن داود جرجانی 40
- 6. سعد بن عبداللّه اشعری قمی 41
- 7. حسن بن خالد، برادر محمد بن خالد 44
- اشاره 47
- فصل هفتم: شهادت امام حسن عسکری علیه السلام 47
- تشییع و تدفین امام علیه السلام 48
- حوادث پس از شهادت امام علیه السلام 48
- کوشش ناکام جعفر کذّاب 49
- بخش دوم: سیره شناسی 52
- اشاره 52
- اشاره 53
- عبادت و نماز 53
- هیبت و شکوه 53
- فصل اول: سیره اخلاقی و فردی 53
- سخاوت و بخشش 54
- زهد و پارسایی 55
- فصل دوم:سیره اجتماعی 56
- منش والا 56
- صبر و بردباری 56
- پشتیبانی مالی از شیعیان 57
- ایجاد شبکه ارتباطی با شیعیان 57
- فصل سوم:سیره علمی 59
- اشتباه فیلسوف عراقی 59
- کوشش های علمی 59
- تفاوت ارث زن و مرد 61
- علم و آگاهی 61
- فصل چهارم: سیره سیاسی 63
- فعالیت های مخفیانه سیاسی 63
- اشاره 63
- تقویت و توجیه رجال و عناصر مهم شیعه 64
- بخش سوم: اندیشه شناسی 66
- اشاره 66
- پاسخ به پرسش های شرعی 67
- اشاره 67
- فصل اول:نامه های امام عسکری علیه السلام 67
- نامه ای به فقیه قمی 68
- فصل دوم:دربرابر انحرافات 70
- 1. برخورد با دوگانه پرستان 70
- 2. برخود با واقفیه 70
- 4. برخورد با صوفیان 71
- 3. برخورد با مُفوّضه 71
- 2. اتحاد مسلمانان 72
- فصل سوم: برگزیده سخنان امام علیه السلام 72
- 1. علم و دانش 72
- 3. پیامی به پیروان 73
- 5. نکوهش دورویی 74
- 4. پند ارزش مند 74
- اشاره 77
- بخش چهارم: متون ادبی 77
- میلاد امام حسن عسکری علیه السلام 78
- شهادت امام حسن عسکری علیه السلام 118
- بخش پنجم: ایده ها و موضوعات برنامه سازی 145
- منبع: شناسی امام حسن عسکری علیه السلام 153
- بخش ششم: منبع شناسی در موضوع امام حسن عسکری علیه السلام 153
فصل اول: زمان و مکان تولّد
اشاره
در هشتمین روز ربیع الاول سال 232 ه.ق که برابر با جمعه بود، کودکی از سلاله پاک پیامبر به دنیا آمد. صدای این نوزاد مبارک، شهر مدینه را مزین کرده بود؛ کودکی که رسول خدا صلی الله علیه و آله نام او را انتخاب کرده بود و وحی الهی بر آنها نازل کرد که نام کودک را حسن بگذارند. آری، آن کودک و ستاره کوچک، کسی نبود جز امام حسن عسکری که با کنیه «ابومحمد» از او یاد شده است.
پس امام یازدهم علیه السلام بنابرآنچه مشهور است سال 232 ه_ .ق چشم به جهان گشود؛ اگرچه اقوال دیگری نیز در این زمینه، از تاریخ نگاران نقل شده است. (1)
امام عسکری علیه السلام در مدینه به دنیا آمد، هرچند برخی دانشمندان، محل تولد آن حضرت را، شهر «سامرا» در عراق دانسته اند، (2) اما مشهور مدینه را دانسته اند.
الف) مراسم تولّد و نام گذاری
زمانی که مژده ولادت بابرکت فرزندی را به امام هادی علیه السلام دادند، ایشان مراسم شرعی ولادت را اجرا کرد. در گوش راست نوزاد، اذان و در گوش چپ او اقامه فرمود و این نوزاد پاک با آوای مقدس اللّه اکبر و لااله الااللّه به استقبال زندگی رفت.
1- درباره زمان تولد ایشان نیز، بین تاریخ نگاران اختلاف وجود دارد که برخی به شرح زیر است: ماه ربیع الاول سال 230 ه_ .ق؛ به نقل از: بحارالانوار، ج 50، ص 236؛ ماه ربیع الاول سال 231 ه_ .ق؛ به نقل از: النجوم الزاهره، ج 3، ص32؛ ماه ربیع الاول سال 233 ه_ .ق؛ به نقل از: بحرالانساب، ص 2.
2- بحارالانوار، ج 50، ص 14، به نقل از: (جواهرالکلام، کتاب الحجّ).