- مقدمه 1
- اشاره 3
- بخش اول: ماهیت سبک زندگی منتظرانه 3
- اشاره 5
- گفتار اول. ضرورت بحث از سبک زندگی 5
- فصل اول. درباره سبک زندگی 5
- 2. محدود بودن سرمایه های زندگی 5
- 1. اجباری بودن سبک برای زندگی 5
- 3. گره خوردن سرنوشت انسان به سبک زندگی 6
- 4. تأثیر سبک زندگی بر باورهای درونی 7
- اشاره 9
- گفتار دوم. مفهوم شناسی سبک زندگی 9
- 1. معنای سبک 9
- 2. معنای زندگی 10
- 3. زندگی و اهداف آن 11
- 4. جایگاه امام در زندگی انسان 12
- 5. معنای سبک زندگی 14
- گفتار سوم. نسبت اخلاق و آداب با سبک زندگی 16
- گفتار اول. لزوم بازشناسی مفهوم انتظار 18
- فصل دوم. ماهیت انتظار 18
- گفتار دوم. نسبت انتظار و عمل 20
- گفتار سوم. گره خوردن ماهیت انتظار با جهاد و تلاش 21
- گفتار چهارم. مفهوم جهاد و انواع آن 25
- اشاره 28
- فصل سوم. معناشناسی سبک زندگی منتظرانه 28
- گفتار اول. نگاهی به تعریفها درباره سبک زندگی منتظرانه 28
- گفتار دوم. تعریف پیشنهادی از سبک زندگی منتظرانه 30
- گفتار سوم. نسبت سبک زندگی منتظرانه با سبک زندگی اسلامی و نظایر آن 33
- گفتار چهارم. ویژگیهای سبک زندگی منتظرانه 38
- بخش دوم: منزلت سبک زندگی منتظرانه 40
- اشاره 40
- فصل اول. فضیلت سبک زندگی منتظرانه 43
- اشاره 43
- گفتار اول. محبوبیت انتظار در نزد خدا 43
- گفتار دوم. زندگی انبیا و اولیای الهی به رنگ انتظار 44
- گفتار سوم. جایگاه انتظار در زندگی امام مهدی 46
- گفتار چهارم. زندگی منتظرانه و نیل به درجات عالی 47
- گفتار پنجم. زندگی منتظرانه، راه ورود به سپاه امام زمان 48
- گفتار اول. سرنوشت سازی سعادتمندانه 50
- فصل دوم. ضرورت سبک زندگی منتظرانه 50
- اشاره 50
- گفتار دوم. تبدیل سازی انتظار ظاهری به انتظار واقعی 52
- گفتار سوم. امیدافزایی در زندگی 53
- گفتار چهارم. هویت سازی و مقاوم سازی در برابر فرهنگ مادی غرب 55
- گفتار پنجم. زمینه سازی برای ظهور 57
- گفتار ششم. الگوسازی با تمدن سازی 60
- گفتار هفتم. اصلاح گری در فرد و اجتماع 63
- گفتار هشتم. انتقال عملی ارزشهای ناب مهدوی 65
- فصل سوم. آثار و کارکردهای سبک زندگی منتظرانه 67
- گفتار اول. نمادسازی باورهای مهدوی 67
- اشاره 67
- گفتار دوم. همدلی، همبستگی و همیاری جامعه منتظر 69
- گفتار سوم. تأثیرگذاری تربیتی از جهت روشی 71
- گفتار چهارم. افزایش بهره وری در زندگی 71
- گفتار پنجم. تلاش و پویایی هدفمند 73
- گفتار ششم. نشاط بخشی 74
- گفتار هشتم. تعهد آفرینی و قانون مداری 75
- گفتار هفتم. وحدت شخصیت و نظام مند شدن فعالیتها 75
- گفتار دهم. ظلم ستیزی در قالبهای مختلف 77
- گفتار نهم. پیش بینی و کنترل رفتارها 77
- گفتار یازدهم. تقویت نظام اسلامی 78
- بخش سوم: نگرشها و ارزشهای عمومی حاکم بر سبک زندگی منتظرانه 80
- اشاره 80
- فصل اول. نگرشهای حاکم بر سبک زندگی منتظرانه 82
- گفتار اول. نگرش های هستی شناختی 82
- اشاره 82
- گفتار دوم. نگرش های الاهیاتی و توحیدی 84
- اشاره 86
- گفتار سوم. نگرش های انسان شناختی 86
- 1. در بعد انسانی و فراجنسیتی 87
- 2. در بعد جنسیتی 91
- 3. از جنبه فردی و اجتماعی 92
- فصل دوم. ارزش ها و گرایشهای عمومی حاکم بر سبک زندگی منتظرانه 95
- اشاره 95
- گفتار اول. ارزشهای توحیدی (در ارتباط با خدا و اولیای خدا) 96
- گفتار دوم. ارزشهای انسانی (در ارتباط با خود، انسانها، جامعه) 98
- گفتار سوم. ارزشهای غیر انسانی(در ارتباط با جماد، گیاه، حیوان و...) 100
- بخش چهارم: مؤلفه های رفتاری در سبک زندگی منتظرانه 102
- اشاره 102
- اشاره 104
- فصل اول. سبک زندگی منتظرانه در حوزه عبادی (رابطه با خدا) 104
- گفتار اول. در عبادت و مناجات 104
- اشاره 108
- گفتار دوم. در توسل و زیارت 108
- 4. زیارت امام حسین 109
- 2. زیارت امین الله 109
- 1. زیارت آل یاسین 109
- 3. زیارت جامعه کبیره 109
- فصل دوم. سبک زندگی منتظرانه در حوزه شخصی (رابطه با خود) 110
- اشاره 110
- گفتار اول. در خودسازی 110
- گفتار دوم. در علم آموزی 111
- اشاره 111
- 1. اخلاص در علم آموزی 113
- 2. همنشینی با عالمان دین 113
- 4. رعایت اهم و مهم در علم آموزی 115
- 3. داشتن ابزار نوشتن و ثبت علوم 115
- گفتار سوم. در اوقات فراغت و تفریح 116
- اشاره 116
- جایگاه اوقات فراغت از دیدگاه اسلام 117
- مفهوم اسلامی اوقات فراغت 119
- اشاره 120
- بایسته های تفریح در انسان مؤمن منتظر 120
- اول. برنامه ریزی 120
- چهارم. رعایت حلال و حرام 121
- سوم. محوریت خانواده 121
- دوم. رعایت اخلاق 121
- گونه ها و مصادیق اوقات فراغت 122
- پنجم. توجه به سلامت و بهداشت 122
- اشاره 122
- 1. مسافرت و گردش هدفمند 122
- 2. کار بدنی مناسب 123
- 3. مطالعه و تألیف 123
- 4. فعالیتهای هنری 123
- گفتار چهارم. در مصرف و تغذیه 124
- 5. فعالیتهای ورزشی 124
- اشاره 124
- 1. حلال خوری 125
- 2. طیب خوری 126
- اشاره 127
- گفتار پنجم. لباس و پوشش 127
- 2. در نظر گرفتن شرایط زمانی و عدم شهرت لباس 127
- 1. تقوای الهی در پوشش 127
- 3. در نظر گرفتن جنسیت و عدم شباهت لباس به جنس مخالف 128
- 4. در نظر گرفتن توانایی مالی و عدم اسراف 129
- 5. لحاظ حیا و عفاف 129
- 6. در نظر گرفتن سن و سال 130
- 7. توجه به موقعیت جبهه حق و باطل 131
- گفتار اول: در خانواده 132
- اشاره 132
- فصل سوم. سبک زندگی منتظرانه در حوزه اجتماعی 132
- اشاره 132
- 1. محوریت باورهای توحیدی و مهدوی 134
- 2. محوریت عقل و اندیشه 135
- 4. محوریت عشق و محبت 137
- 3. محوریت قسط و عدالت 137
- 5. مسئولیت محوری و رعایت حقوق همسر و فرزند 138
- 6. توجه به قابلیتهای زنانه و مردانه 139
- اشاره 140
- گفتار دوم: در جامعه 140
- 1. دعوت و ایجاد رغبت به سوی امام زمان 141
- 2. ترغیب دیگران به اصلاح جامعه 142
- 3. خوش خلقی، خیرخواهی و دلسوزی 143
- 4. دوستی با دوستان حضرت و دشمنی با دشمنان وی 144
- 5. استقامت و صبر اجتماعی 145
- گفتار سوم. در روابط با حاکم و حکومت اسلامی 147
- اشاره 147
- 1. خیر خواهی با حاکم و حکومت اسلامی 149
- 2. حمایت و اطاعت از حاکم و حکومت اسلامی 150
- سخن آخر 151
- منابع 152
1. هویت تعریف شده در آن مبتنی بر تفکر ناب مهدوی است؛
2. در عرصه های گوناگون منتظران را به سمت حضور فعال سوق می دهد؛
3. تداعی کننده یاد و نام موعود ادیان است؛
4. همه حوزه های زندگی فردی و اجتماعی را بر مبنای آموزه مهدوی سامان می دهد؛
5. قابل ترویج و به کارگیری در تمام جوامع است؛
6. افق دید آن در طراحی و اجرا مبتنی بر افق جهانی و نه جهانی سازی است.
به بیان دیگر ارتباط بین سبک زندگی عام و سبک زندگی زمینه ساز، در شکل و محتوای مباحث (مانند روش سخن گفتن) و تفاوت آن ها، در رویکرد اجرایی و صحنه عمل است». (1)
گرچه نکات خوبی در جواب مذکور وجود دارد، اما برای تکمیل بحث باید گفت: از توضیحاتی که تاکنون در این نوشتار داده شد روشن است که اسلام، قرآن و مکتب شیعه دوازده امامی پشتوانه عظیم سبک زندگی منتظرانه محسوب می شود، کما اینکه در کلام امام سجاد علیه السلام نیز منتظران به مؤمنان حقیقی و شیعیان صادق وصف شده اند؛ ایشان فرمودند:
اِنَّ أَهْلَ زَمَانِ غَیْبَتِهِ الْقَائِلِینَ بِإِمَامَتِهِ وَ الْمُنْتَظِرِینَ لِظُهُورِهِ أَفْضَلُ مِنْ أَهْلِ کُلِّ زَمَانٍ لِأَنَّ اللَّهَ تَبَارَکَ وَ تَعَالَی أَعْطَاهُمْ مِنَ الْعُقُولِ وَ الْأَفْهَامِ وَ الْمَعْرِفَهِ مَا صَارَتْ بِهِ الْغَیْبَهُ عِنْدَهُمْ بِمَنْزِلَهِ الْمُشَاهَدَهِ وَ جَعَلَهُمْ فِی ذَلِکَ الزَّمَانِ بِمَنْزِلَهِ الْمُجَاهِدِینَ بَیْنَ یَدَیْ رَسُولِ اللَّهِ بِالسَّیْفِ أُولَئِکَ الْمُخْلَصُونَ حَقّاً وَ شِیعَتُنَا صِدْقاً؛ (2) مردم زمان غیبت آن امام که معتقد به امامت و منتظر ظهور او هستند از مردم هر زمانی برترند، زیرا خدای تعالی عقل و فهم و معرفتی به آنها عطا فرموده است که غیبت نزد آنان به منزله مشاهده است، و آنان را در آن زمان به مانند مجاهدین پیش روی رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم که با شمشیر به جهاد برخاسته اند قرار داده است، آنان مخلصان حقیقی و شیعیان راستین ما هستند.
در حقیقت چنین سبک زندگی، تمام رفتارهای همسو و هم جهت با رضایت امام حی و
1- مقاله مؤلفه های راهبردی اخلاق و سبک زندگی زمینه ساز، غلامرضا گودرزی، فصلنامه علمی- پژوهشی مشرق موعود، ش 31.
2- کمال الدین و تمام النعمه، ج 1، ص320.