راز بندگی از دیدگاه قرآن و حدیث صفحه 66

براي اين كه نمــاز مشتمــل است، بر ذكــر خــدا، و اين ذكــر، اوّلاً ايمان به وحدانيّت خداي‌تعالي، و رسالت، و جزاء روز قيامت را به نمازگزار تلقيــن مي‌كنــد، و به او مي‌گــويــد كه خــداي خــود را با اخــلاص در عبــادت مخــاطــب قــرار داده،

(140) راز بنـدگي

از او استعــانــت بنمــا، و درخــواسـت كـن كه تـو را به سوي صراط مستقيم هدايت فرمايد، و از غضب و اضلالش پناه دهـد.

و ثانيا او را وادار مي‌كند بر اين كه با روح و بدن خود متوجه ساحت عظمت و كبريايي خدا شده، و پروردگار خود را با زبان، حمد و ثنا و تسبيح و تكبير يادآورد، و در آخــر بر خــود و هم مسلكــان خود و بر همه بنــدگــان صالح خـدا سـلام بفرستد.

علاوه بر اين كه او را وادار مي‌كند به اين كه از حدث (كه نوعي آلودگي روحي است)، و از خبث (يعني آلودگي بدن و جامه) خود را پاك كند، و نيز از اين كه لباس و مكان نمــازش غصبــي بــاشــد، بپــرهيــزد، و رو به ســوي خــانـه پروردگارش بايستد.

پس اگر انسان مدتي كوتاه بر نماز خود پايداري كند، و در انجام آن تا حدّي نيت صادق داشته باشد، اين ادامه در مدت كوتاه به‌طور مسلم باعث مي‌شود كه ملكه پرهيز

نماز و تأثير رواني آن (141)

از فحشاء و منكر در او پيدا شود، به طوري كه اگر فرضا آدمي شخصي را موكّل بر خود كند، كه دائما ناظر بر احوالش باشد و او را چنان تربيت كند، كه اين ملكه در او پيدا شود، و به زيور ادب عبوديت آراسته گردد، قطعا تربيت او مؤثرتر از تربيت نماز نيست، و به‌بيش‌از آن‌چه كه نماز او را دستور مي‌دهد دستور نخواهد داد، و به بيش از آن مقدار كه نماز به ريـاضت وادارش مي‌كند وادار نخواهد كرد. (1)

عبادت با استعانت از اسماء حسني

1- الميــزان ج 31، ص 213 .