ترجمه کتاب الغیبة صفحه 158

اگر بگویید راهی نیست؛ در این صورت خلق خدا را در تمام امورشان در حیرت و سرگردانی و گمراهی و شکّ قرار داده‌اید [که مسلماً اشتباه است].

اگر بگویید به وسیله ادله و براهین می‌توان به اعتقاد حقّ رسید؛ در این صورت به شما گفته می‌شود: این [اعتراف شما] تصریح به این است که با وجود این ادله نیازی به وجود امام زمان‌علیه السلام نیست.

پاسخ‌

[رسیدن به اعتقاد] حقّ به دو طریق ممکن است: طریقه عقلی و طریقه سمعی [یا نقلی].

طریقه عقلی: عبارت است از این‌که به وسیله ادله و براهین به اعتقاد حقّ برسیم.

طریقه سمعی یا نقلی: آن است که به وسیله ادله‌ای که از بیانات و گفتار صریح پیامبر منصوبة من أقوال النبی‌صلی الله علیه وآله، ونصوصه، وأقوال الأئمّةعلیهم السلام من ولده، وقد بیّنوا ذلک وأوضحوه، ولم یترکوا منه شیئاً لا دلیل علیه.

غیر أنّ هذا وإن کان علی ما قلناه، فالحاجة إلی الإمام قد بیّنا ثبوتها لأنّ جهة الحاجة إلیه المستمرّة فی کلّ حال و زمان کونه لطفاً لنا علی ما تقدّم القول فیه، ولا یقوم غیره مقامه، فالحاجة المتعلّقة بالسمع أیضاً ظاهرة، لأنّ النقل وإن کان وارداً عن الرسول‌صلی الله علیه وآله، وعن آباء الإمام‌علیهم السلام بجمیع ما یحتاج إلیه فی الشریعة، فجائز علی الناقلین العدول عنه، إمّا تعمّداً وإمّا لشبهة؛ فینقطع النقل، أو یبقی فیمن لا حجة فی نقله.

وقد استوفینا هذه الطریقة فی تلخیص الشافی فلا نطوّل بذکرها الکتاب.

اکرم‌صلی الله علیه وآله و ائمّه دین علیهم السلام که اولاد ایشان هستند [راه حقّ را] برای ما بیان کرده و توضیح داده‌اند و هیچ چیزی را بدون دلیل قاطع و محکم فروگذار نکرده‌اند.

علاوه بر این همان گونه که قبلاً نیاز به وجود امام را بیان کردیم، علّت این‌که ما در هر حال و زمان به وجود امام نیازمندیم این است که وجود ایشان در هر حالی برای ما لطف است، بنابراین هیچ کس و یا امر دیگری نمی‌تواند جانشین و جایگزین او باشد.