ترجمه کتاب الغیبة صفحه 232

امیرالمؤمنین‌علیه السلام به امام حسن‌علیه السلام فرمودند: ای ابا محمّد! او را دنبال کن ببین کجا می‌رود؟ امام حسن‌علیه السلام خارج شد [و خیلی زود برگشته] و فرمودند: تا پایش را از مسجد أخذَ مِنْ أَرْضِ اللَّهِ فَرَجَعْتُ إِلی أَمِیرِ الْمُؤْمنِینَ‌علیه السلام فَأَعْلَمْتُهُ فَقالَ: یا أَبامُحَمَّدٍ! أَ تَعْرِفُهُ؟

فَقُلْتُ: اَللَّهُ وَرَسُولُهُ وَأَمِیرُ الْمُؤمِنِینَ أَعْلَمُ.

فَقالَ‌علیه السلام: هُوَ الْخِضْرُعلیه السلام.

فهذا طرف من الأخبار قد أوردناها، ولو شرعنا فی إیراد (ما) من جهة الخاصّة فی هذا المعنی لطال به الکتاب، وإنّما أوردنا ما أوردنا منها لیصحّ ما قلناه من نقل الطائفتین المختلفتین، ومن أراد الوقوف علی ذلک فعلیه بالکتب المصنّفة فی ذلک فإنّه یجد من ذلک شیئاً کثیراً حسب ما قلناه.

بیرون گذاشت نفهمیدم به کجای زمین خدا رفت؟ لذا به محضر امیرالمؤمنین‌علیه السلام برگشتم و [آنچه را که دیده بودم] اعلام کرده و گفتم.

امیرالمؤمنین‌علیه السلام فرمودند: ای ابا محمّد! آیا او را شناختی؟

عرض کردم: خدا و رسول خدا و امیرالمؤمنین اعلم و دانا ترند.

حضرت فرمودند: او خضر پیامبر بود.

آنچه که ذکر شد فقط بخشی از اخبار [این موضوع] بود، واگر بخواهیم تمام روایاتی که از طریق خاصه [شیعه] در این باب آمده است را بیان کنیم حتماً کتاب خیلی طولانی می‌شود. و فقط همین مقدار روایات را از مجموع اخبار این باب بیان نمودیم تا بر گفته ما مبنی بر نقل روایات این باب توسط هر دو طایفه شیعه و سنی صحه بگذارد و اگر کسی بخواهد بر همه اخبار دسترسی پیدا کند، می‌بایست به کتبی که در این مورد نوشته شده است مراجعه کند(92) که دراین صورت روایات بسیار زیادی بر [حقانیت] گفته ما پیدا می‌کند.

فإن قیل: دلّوا أوّلاً علی صحّة هذه الأخبار، فإنّها [أخبار] آحاد لا یعوّل علیها فیما طریقه العلم، وهذه مسألة علمیّة، ثمّ دلّوا علی أنّ المعنی بها من تذهبون إلی إمامته فإنّ الأخبار الّتی رویتموها عن مخالفیکم وأکثر ما رویتموها من جهة الخاصّة إذا سلّمت فلیس فیها صحّة ما تذهبون إلیه لأنّها تتضمّن (العدد فحسب، ولا تتضمّن) غیر ذلک، فمن أین لکم أنّ أئمّتکم هم المرادون بها دون غیرهم.