- مقدمه مترجم 1
- مقدمه ناشر 1
- تولد تا هجرت به بغداد 2
- بغداد 3
- رحلت شیخ مفید و زعامت سیّد مرتضی 4
- ورود شیخ طوسی به بغداد و زعامت شیخ مفید 4
- حوادث تلخ بغداد 5
- رحلت سیّد مرتضی و زعامت شیخ طوسی 5
- هجرت شیخ به نجف 6
- شاگردان شیخ طوسی 7
- آثار قلمی شیخ 9
- فهرست موضوعی کتابهای شیخ 10
- چند سطری درباره کتاب حاضر 16
- چند نکته پیرامون این ترجمه 17
- مقدمه مؤلف 19
- فصل اوّل: بحث در غیبت امام زمانعلیه السلام 20
- طریق اول 21
- بحث در غیبت امام زمان «ع» 21
- طریق دوم 22
- اصل اوّل: «وجوب و لزوم امامت» 24
- اشکال اول 25
- اشکالات مخالفان امامت 25
- اشکال دوم 26
- اشکال سوم 26
- اشکال 27
- سؤال 27
- پاسخ 27
- جواب اشکال اول 27
- پاسخ 28
- جواب اشکال دوم 29
- جواب اشکال سوم 30
- اشکال 34
- قلناالّذی نقوله أنّ وجود الإمام المنبسط الید إذا ثبت أنّه لطف لنا علی ما دلّلنا علیه ولم یکن إیجاده فی مقدورنا لم یحسن أن نکلّف إیجاده لأنّه تکلیف ما لا یطاق، وبسط یده وتقویة سلطانه قد یکون فی مقدورنا وفی مقدور اللَّه، فإذا لم یفعل اللَّه تعالی علمنا أنّه غیر واجب علیه وأنّه واجب علینا، لأنّه لا بد من أن یکون منبسط الید لیتمّ الغرض بالتکلیف، وبیّنا بذلک أنّ بسط یده لو کان من فعله تعالی لقهر الخلق علیه، والحیلولة بینه وبین أعدائه وتقویة أمره بالملائکة رُبما أدّی إلی سقوط الغرض بالتکلیف، وحصول الإلجاء، فإذاً یجب علینا بسط یده علی کلّ حال وإذا لم نفعله أتینا من قبل نفوسنا. 34
- پاسخ 35
- اشکال 36
- اشکال 36
- پاسخ 36
- پاسخ 37
- اشکال 38
- پاسخ 38
- اشکال 39
- پاسخ 39
- سؤال 40
- پاسخ 41
- وأمّا الّذی یدلّ علی الأصل الثانی 45
- اصل دوم: «عصمت امام» 45
- اصل سوم: خارج نبودن حقّ از میان امّت اسلامی 46
- اشاره 47
- ادله فساد اعتقاد کیسانیه ادله فساد اعتقاد کیسانیه 47
- دلیل اول 47
- شهادت حجرالاسود(17) به امامت امام سجادعلیه السلام 48
- شهادت حجرالاسود(16) به امامت امام سجادعلیه السلام 48
- دلیل دوم 49
- دلیل سوم 49
- دلیل چهارم 49
- سؤال 50
- اشکال 50
- پاسخ 50
- پاسخ 51
- ردّ اعتقاد ناووسیه 52
- ردّ اعتقاد واقفیه 52
- اخبار شهادت امام کاظمعلیه السلام 53
- تصریح امام کاظم بر امامت امام رضاعلیهما السلام 63
- پاسخ 73
- ادله امامت امام کاظمعلیه السلام و ردّ نظر واقفیه 73
- سؤال 73
- امّا آنچه که واقفیه روایت کردهاند: 74
- توضیح خبر 75
- توضیح خبر 77
- توضیح خبر 79
- توضیح خبر 80
- توضیح خبر 81
- توضیح خبر 82
- توضیح خبر 83
- توضیح خبر 85
- توضیح خبر 86
- توضیح خبر 88
- توضیح خبر 89
- توضیح خبر 90
- توضیح خبر 91
- توضیح خبر 92
- توضیح خبر 93
- توضیح خبر 94
- توضیح خبر 94
- توضیح خبر 95
- توضیح خبر 96
- توضیح خبر 96
- توضیح خبر 97
- توضیح خبر 98
- توضیح خبر 99
- توضیح خبر 100
- توضیح خبر 101
- توضیح خبر 101
- توضیح خبر 102
- توضیح خبر 103
- توضیح خبر 104
- توضیح خبر 105
- توضیح دو خبر 106
- توضیح خبر 107
- توضیح خبر 108
- توضیح خبر 109
- توضیح خبر 109
- توضیح خبر 110
- عوامل پیدایش واقفیه 111
- روایاتی که در طعن راویان واقفه آمده است 116
- بیان بعضی از معجزات امام علی بن موسی الرضاعلیه السلام 122
- ایجاد شبهه توسط مخالفان در مورد ولادت امام زمانعلیه السلام 129
- شبهه 129
- جواب شبهه 130
- شبهه 132
- جواب شبهه 133
- رد سایر فرقههایی که قائل به امامت غیر ولی عصرعلیه السلام هستند 136
- فلسفه و حکمت غیبت 140
- فلسفه و حکمت غیبت 140
- اشکال 141
- پاسخ 142
- امّا نوع اول 147
- امّا نوع دوم 147
- پاسخ 150
- اشکال 151
- پاسخ 152
- اشکال 153
- پاسخ 153
- پاسخ 154
- وضعیت اجرای حدود الهی در زمان غیبت 154
- سؤال 154
- پاسخ به این دو ادّعا 156
- چگونگی تشخیص اعتقاد حقّ در زمان غیبت 157
- سؤال 157
- پاسخ 158
- سؤال 159
- پاسخ 160
- نظر سیّد مرتضی 160
- علت غیبت حضرت از شیعیان و دوستداران 161
- علت غیبت حضرت از شیعیان و دوستداران 161
- جواب میگوییم 164
- اگر گفته شود 164
- اشکال 165
- پاسخ 166
- پاسخ 167
- اشکال 167
- اشکال 168
- پاسخ 168
- نظر مرحوم سیّد مرتضی 168
- «مخفی بودن ولادت حضرت صاحب الزمان امری غیر عادی نبوده است» 170
- اشکال 172
- پاسخ 172
- اشکال 173
- «مخفی بودن مکان امام زمانعلیه السلام» 173
- پاسخ 174
- «چند مثال» 175
- «غیبت حضرت یوسفعلیه السلام» 176
- «غیبت حضرت موسیعلیه السلام» 176
- «غیبت حضرت یونسعلیه السلام» 176
- «غیبت صاحب حمار» 177
- «غیبت اصحاب کهف» 177
- اخبار معمّرین [کهن سالان] 178
- اشکال 178
- وجه اول 179
- پاسخ 179
- اخبار کهنسالان عرب و عجم که در کتب تاریخ از آنها یاد شده است. 180
- «لقمان بن عاد» 181
- «ربیع بن ضبع» 183
- «مستوغر بن ربیعه» 185
- «اکثم بن صیفی» 185
- «درید بن صمة» 188
- «محصن بن غسان» 188
- «حارث بن مضاض جرهمی» 190
- «عمرو بن حممّه دوسیّ» 190
- «عبد المسیح بن بُقیله غسّانی» 191
- «نابغة جعدی» 193
- «ابوطمحان قینیّ» 195
- «زهیر بن جناب» 196
- «ذو الاصبع عدوانی» 196
- «دوید بن نهد» 197
- «حارث بن کعب» 198
- «کهنسالان فارس و عجم» 200
- «عمرو بن عامر مزیقیا» 201
- «یعرب بن قحطان» 201
- «جلهمة بن أدد» 202
- «عمرو بن لُحیّ» 202
- «دلیل دیگر بر امامت حضرت صاحب الزمانعلیه السلام» 206
- «روایات عامه در اینکه ائمّهعلیهم السلام دوازده نفرند» 207
- «روایات خاصه [شیعه] در اینکه امامان، دوازده نفر هستند» 212
- اشاره 217
- متن لوح فاطمهعلیها السلام متن لوح فاطمهعلیها السلام 217
- اشکال 233
- جواب اشکال 233
- «روایات ائمّه در مورد غیبت امام زمانعلیه السلام» 234
- اشکال 247
- پاسخ 248
- مهدیعلیه السلام از فرزندان علی و فاطمهعلیهما السلام 255
- مهدیعلیه السلام از اولاد و نسل امام حسینعلیه السلام 257
- پاسخ 260
- بطلان قول کسانی که معتقدند مهدی کسی غیر از 260
- اشاره 260
- اشکال 260
- ابطال قول کسانی که بر امام صادقعلیه السلام توقف کرده 266
- ابطال قول محمدیه 269
- واقفیه و بطلان اعتقادشان 269
- امامت امام حسن عسکریعلیه السلام 270
- فوت سیّد محمّد در زمان حیات پدرش امام هادیعلیه السلام 271
- معجزات امام حسن عسکریعلیه السلام 274
- ردّ کسانی که معتقدند امام حسن عسکریعلیه السلام از دنیا نرفته و همان مهدی است. 289
- ردّ کسانی که میگویند امام حسن عسکریعلیه السلام پس از مرگ زنده میشود 291
- ردّ کسانی که معتقد به فترت پس از شهادت امام حسن عسکریعلیه السلام شدهاند 293
- ردّ کسانی که بعد از امام حسن عسکریعلیه السلام به امامت جعفر بن علی 294
- ردّ کسانی که گفتهاند امام حسن عسکریعلیه السلام فرزند نداشت 295
- رد امامت جعفر بن علی [جعفر کذاب] و اثبات اینکه امامت پس از حسن و حسین «در دو برابر هرگز جمع نمیشود» 299
- ردّ کسانی که گفتهاند پس از امامت امام حسنعلیه السلام، امامت منقطع شده است. 299
- «امّا در اینکه جعفر بن علی معصوم نبوده» 300
- ردّ کسانی که به سیزده امام اعتقاد داشتهاند 302
- تذکّر 302
- فصل اوّل: بحث در غیبت امام زمانعلیه السلام 303
- زمان ظهور و خروج حضرتعلیه السلام 306
- اخباری که ظاهراً با اخبار بالا منافات دارند 308
- اخباری که ظاهراً با اخبار بالا منافات دارند 308
- توجیه این اخبار 310
- توضیح و توجیه این اخبار 312
- پاسخ 313
- اشکال 313
- فصل دوم: اثبات ولادت حضرت صاحب الزمانعلیه السلام 314
- اثبات ولادت حضرت صاحب الزمان «ع» 314
- فصل سوم: اخبار کسانی که صاحب الزمانعلیه السلام را زیارت کردهاند 339
- اخبار کسانی که صاحب الزمان «ع» را زیارت کردهاند 340
- «متن نسخه دفتری که از ناحیه حضرت صادر شده است» 362
- معجزات حضرت در زمان غیبت 367
- فصل چهارم: در معجزات صاحب الزمانعلیه السلام در زمان غیبت 367
- توقیعات وارده از حضرت صاحب الزمانعلیه السلام 370
- فصل پنجم: عواملی که مانع از ظهور صاحب الامرعلیه السلام شده است 406
- علّتی که مانع از ظهور صاحب الامر «ع» شده است 407
- علّتی که مانع از ظهور صاحب الامر «ع» شده است 407
- اشکال 407
- پاسخ 408
- جواب 409
- اشکال 409
- پاسخ 410
- اشکال 410
- اخبار سفرای امام «ع» در زمان غیبت 421
- فصل ششم: اخبار سفیران امامعلیه السلام در زمان غیبت 421
- حمران بن اعین 423
- سفیران مورد تأیید 423
- مفضل بن عمر 423
- معلّی بن خنیس 424
- نصربن قابوس لخمی 425
- ومنهم نصر بن قابوس اللّخمی: 425
- محمّد بن سنان 426
- عبداللَّه بن جندب بجلی 426
- علی بن مهزیار اهوازی که مورد ستایش بود 427
- عبدالعزیز بن مهتدی قمی اشعری 427
- علی بن جعفر همّانی 429
- ایوب بن نوح بن درّاج 429
- ابو علی حسن بن راشد 430
- صالح بن محمدبن سهل همدانی 431
- سفیران سرزنش شده که مورد تأیید نبودهاند 431
- علی بن ابی حمزه بطائنی، و زیاد بن مروان قندی، و عثمان بن عیسی رواسی 432
- فارس بن حاتم بن ماهویه القزوینی 432
- احمد بن هلال عبرتائی 433
- اوّل: ابو عمرو عثمان بن سعید عمری قدس سره 434
- نواب خاص حضرت 434
- عثمان بن سعید عمری 434
- ابوجعفر محمّد بن عثمان بن سعید العمریّ 439
- ابوالقاسم حسین بن روح 447
- چند توقیع از توقیعات حضرت حجّتعلیه السلام 452
- چند توقیع از توقیعات حضرت حجّتعلیه السلام 452
- نسخه طومار [اهالی قم] مسائل محمّد بن عبداللَّه بن جعفر حمیری خطاب به حضرت حجّتعلیه السلام 454
- توقیع 456
- توقیع 456
- توقیع 457
- توقیع 457
- توقیع 458
- توقیع 458
- توقیع 459
- توقیع 460
- توقیع 460
- توقیع 461
- پاسخ 461
- پاسخ 462
- پاسخ 463
- پاسخ 463
- پاسخ 464
- پاسخ 465
- پاسخ 465
- پاسخ 465
- پاسخ 466
- پاسخ 466
- پاسخ 467
- پاسخ 468
- پاسخ 468
- پاسخ 468
- پاسخ 469
- سؤال 469
- ادامه بحث در مورد فضایل حسین بن روح 470
- ابوالحسن علی بن محمّد سَمُری 478
- ذکر مذمومین و سرزنش شدگان 482
- ذکر مذمومین و سرزنش شدگان 482
- ابو محمّد معروف به شریعی 482
- محمّد بن نصیر نمیری 483
- احمد بن هلال کرخی 484
- ابو طاهر محمّد بن علی بن بلال 485
- حسین بن منصور حلاج 486
- ابن ابی عزاقر 488
- توقیعی که در طعن و لعن ابن ابی عزاقر خارج شد 496
- متن توقیع شریف 497
- در بیان ماجرای ابی بکر بغدادی برادر زاده شیخ ابی جعفر محمّد بن عثمان عمری و حکایت ابی دلف مجنون 499
- ابو الحسین محمّد بن جعفر اسدی رحمه الله 503
- احمد بن اسحاق و ابراهیم بن محمّد همدانی و احمد بن حمزة بن یسع 504
- فصل هفتم: در بیان عمر شریف حضرتعلیه السلام 505
- در بیان عمر شریف حضرت «ع» 505
- نشانههای پیش از قیام و ظهور امام زمانعلیه السلام 509
- برخی از صفات و مقامات حضرت صاحب الزمان «ع» 537
- فصل هشتم: در بیان پارهای از صفات، سیره و اخلاق حضرت صاحب الزمانعلیه السلام 537
- فهرست منابع ترجمه غیبت شیخ طوسی 548
- پی نوشت ها 552
اخبار کسانی که صاحب الزمان «ع» را زیارت کردهاند
روایاتی که متضمن [احوال] کسانی است که امام زمانعلیه السلام را زیارت کردهاند ولی حضرت را نشناخته و یا بعداً متوجّه ایشان شدهاند، این اخبار بیشتر از آن است که شمرده شوند، امّا تعداد کمی از آنها را ذکر میکنیم:
1 / 223 - احمد بن علی رازی گفته است: پیرمردی در شهر ری وارد منزل ابوالحسین محمّد بن جعفر اسدی شد و برای او دو حدیث در مورد صاحب الزمانعلیه السلام روایت کرد، من هم مثل ابوالحسین احادیث را شنیدم. گمان میکنم که این ماجرا قبل از سال سیصد یا حدود همان سال بود.
پیرمرد میگفت که علی بن ابراهیم فدکی از قول أودی [یا ازدی گفت: وقتی که در بینا أنا فی الطواف قد طفت ستّة وأرید أن أطوف السابعة فإذا أنا بحلقة عن یمین الکعبة وشابّ حسن الوجه، طیّب الرّائحة، هیوب، ومع هیبته متقرّب إلی النّاس، فتکلّم فلم أر أحسن من کلامه، ولا أعذب من منطقه فی حسن جلوسه فذهبت أکلّمه فزبرنی النّاس، فسألت بعضهم من هذا؟ فقال: ابن رسول اللَّهصلی الله علیه وآله یظهر للناس فی کلّ سنة یوماً لخواصّه، فیحدّثهم ویحدّثونه.
فقلت: مسترشد أتاک فأرشدنی، هداک اللَّه.
قال: فناولنی حصاة.
فحوّلت وجهی، فقال لی بعض جلسائه ما الّذی دفع إلیک ابن رسول اللَّهصلی الله علیه وآله؟ فقلت: حصاة، فکشفت عن یدی، فإذا أنا بسبیکة من ذهب، [فذهبت وإذا أنا به قد لحقنی، فقال:
بیت اللَّه الحرام مشغول طواف بودم، دور ششم را انجام داده بودم و میخواستم هفتمین دور را انجام بدهم که ناگهان در سمت راست کعبه حلقه جمعیتی را دیدم که جوانی زیبا، خوش بو و با هیبت در میانشان بود. در عین حال که صاحب عظمت و هیبت خاصی بود، امّا به مردم نزدیک شده و برای آنها به گونهای صحبت میکرد که من کلامی بهتر ازآن را نشنیده بودم، و بیانی بهتر از بیان او و جلسهای خوب تر از آن ندیده بودم. به او نزدیک شده تا صحبت کنم، امّا ازدحام مردم مرا جدا کرد. از یکی از مردم پرسیدم: این جوان کیست؟ گفت: فرزند رسول خداصلی الله علیه وآله است که در هر سال یک روز برای خواصش ظاهر میشود و با آنها گفت و گو میکند. پس [خطاب به او] گفتم: من خواهان ارشاد و هدایت هستم، مرا ارشاد کن. ایشان هم سنگ ریزه ای به من داد. من که رویم را برگرداندم، یکی از هم نشینان حضرت به من گفت: فرزند رسول خداصلی الله علیه وآله چه چیزی به تو داد؟ گفتم: سنگ ریزه. و وقتی که دستم را باز کردم، دیدم طلای خالص است. از آنجا رفتم، ناگهان دیدم که آن حضرت به من رسید و فرمود: حجّت برای تو ثَبَتَتْ عَلَیْکَ الْحُجَّةُ وَظَهَرَ لَکَ الْحَقُّ وَذَهَبَ عَنْکَ الْعَمی أَ تَعْرِفُنِی؟ فَقُلْتُ: اَللَّهُمَّ لا.
فَقالَ: (أَنَا) الْمَهْدِیُّ، أَنَا قائِمُ الزَّمانِ، أَنَا الَّذِی أَمْلأَُها عَدْلاً کَما مُلِئَتْ ظُلْمَاً وَجَوْراً، إنَّ الأَرْضَ لا تَخْلُو مِنْ حُجَّةٍ وَلا یَبْقِی النَّاسُ فِی فَتْرَةٍ أَکْثَرَ مِنْ تِیهِ بَنِی إِسْرائِیل، وَقَدْ ظَهَرَ أَیَّامُ خُرُوجِی، فَهذِهِ أَمانَةٌ فِی رَقَبَتِکَ فَحَدِّثْ بِها إخْوانَکَ مِنْ أَهْلِ الْحَقِّ.
224 - وبهذا الإسناد، عن أحمد بن علیّ الرازی قال: حدّثنی محمّد بن علیّ، عن محمّد بن أحمد بن خلف قال: نزلنا مسجداً فی المنزل المعروف بالعباسیّة - علی مرحلتین من فسطاط مصر - وتفرّق غلمانی فی النزول وبقی معی فی المسجد غلام أعجمیّ [فرأیت فی زاویته شیخاً کثیر التسبیح، فلمّا زالت الشمس رکعت [وسجدت وصلّیت الظهر فی أوّل وقتها ودعوت بالطعام وسألت الشیخ أن یأکل معی (فأجابنی).