- مقدمه مترجم 1
- مقدمه ناشر 1
- تولد تا هجرت به بغداد 2
- بغداد 3
- ورود شیخ طوسی به بغداد و زعامت شیخ مفید 4
- رحلت شیخ مفید و زعامت سیّد مرتضی 4
- حوادث تلخ بغداد 5
- رحلت سیّد مرتضی و زعامت شیخ طوسی 5
- هجرت شیخ به نجف 6
- شاگردان شیخ طوسی 7
- آثار قلمی شیخ 9
- فهرست موضوعی کتابهای شیخ 10
- چند سطری درباره کتاب حاضر 16
- چند نکته پیرامون این ترجمه 17
- مقدمه مؤلف 19
- فصل اوّل: بحث در غیبت امام زمانعلیه السلام 20
- طریق اول 21
- بحث در غیبت امام زمان «ع» 21
- طریق دوم 22
- اصل اوّل: «وجوب و لزوم امامت» 24
- اشکالات مخالفان امامت 25
- اشکال اول 25
- اشکال سوم 26
- اشکال دوم 26
- جواب اشکال اول 27
- سؤال 27
- اشکال 27
- پاسخ 27
- پاسخ 28
- جواب اشکال دوم 29
- جواب اشکال سوم 30
- اشکال 34
- قلناالّذی نقوله أنّ وجود الإمام المنبسط الید إذا ثبت أنّه لطف لنا علی ما دلّلنا علیه ولم یکن إیجاده فی مقدورنا لم یحسن أن نکلّف إیجاده لأنّه تکلیف ما لا یطاق، وبسط یده وتقویة سلطانه قد یکون فی مقدورنا وفی مقدور اللَّه، فإذا لم یفعل اللَّه تعالی علمنا أنّه غیر واجب علیه وأنّه واجب علینا، لأنّه لا بد من أن یکون منبسط الید لیتمّ الغرض بالتکلیف، وبیّنا بذلک أنّ بسط یده لو کان من فعله تعالی لقهر الخلق علیه، والحیلولة بینه وبین أعدائه وتقویة أمره بالملائکة رُبما أدّی إلی سقوط الغرض بالتکلیف، وحصول الإلجاء، فإذاً یجب علینا بسط یده علی کلّ حال وإذا لم نفعله أتینا من قبل نفوسنا. 34
- پاسخ 35
- اشکال 36
- اشکال 36
- پاسخ 36
- پاسخ 37
- پاسخ 38
- اشکال 38
- اشکال 39
- پاسخ 39
- سؤال 40
- پاسخ 41
- وأمّا الّذی یدلّ علی الأصل الثانی 45
- اصل دوم: «عصمت امام» 45
- اصل سوم: خارج نبودن حقّ از میان امّت اسلامی 46
- ادله فساد اعتقاد کیسانیه ادله فساد اعتقاد کیسانیه 47
- دلیل اول 47
- اشاره 47
- شهادت حجرالاسود(16) به امامت امام سجادعلیه السلام 48
- شهادت حجرالاسود(17) به امامت امام سجادعلیه السلام 48
- دلیل چهارم 49
- دلیل دوم 49
- دلیل سوم 49
- اشکال 50
- پاسخ 50
- سؤال 50
- پاسخ 51
- ردّ اعتقاد واقفیه 52
- ردّ اعتقاد ناووسیه 52
- اخبار شهادت امام کاظمعلیه السلام 53
- تصریح امام کاظم بر امامت امام رضاعلیهما السلام 63
- ادله امامت امام کاظمعلیه السلام و ردّ نظر واقفیه 73
- پاسخ 73
- سؤال 73
- امّا آنچه که واقفیه روایت کردهاند: 74
- توضیح خبر 75
- توضیح خبر 77
- توضیح خبر 79
- توضیح خبر 80
- توضیح خبر 81
- توضیح خبر 82
- توضیح خبر 83
- توضیح خبر 85
- توضیح خبر 86
- توضیح خبر 88
- توضیح خبر 89
- توضیح خبر 90
- توضیح خبر 91
- توضیح خبر 92
- توضیح خبر 93
- توضیح خبر 94
- توضیح خبر 94
- توضیح خبر 95
- توضیح خبر 96
- توضیح خبر 96
- توضیح خبر 97
- توضیح خبر 98
- توضیح خبر 99
- توضیح خبر 100
- توضیح خبر 101
- توضیح خبر 101
- توضیح خبر 102
- توضیح خبر 103
- توضیح خبر 104
- توضیح خبر 105
- توضیح دو خبر 106
- توضیح خبر 107
- توضیح خبر 108
- توضیح خبر 109
- توضیح خبر 109
- توضیح خبر 110
- عوامل پیدایش واقفیه 111
- روایاتی که در طعن راویان واقفه آمده است 116
- بیان بعضی از معجزات امام علی بن موسی الرضاعلیه السلام 122
- ایجاد شبهه توسط مخالفان در مورد ولادت امام زمانعلیه السلام 129
- شبهه 129
- جواب شبهه 130
- شبهه 132
- جواب شبهه 133
- رد سایر فرقههایی که قائل به امامت غیر ولی عصرعلیه السلام هستند 136
- فلسفه و حکمت غیبت 140
- فلسفه و حکمت غیبت 140
- اشکال 141
- پاسخ 142
- امّا نوع دوم 147
- امّا نوع اول 147
- پاسخ 150
- اشکال 151
- پاسخ 152
- پاسخ 153
- اشکال 153
- وضعیت اجرای حدود الهی در زمان غیبت 154
- پاسخ 154
- سؤال 154
- پاسخ به این دو ادّعا 156
- چگونگی تشخیص اعتقاد حقّ در زمان غیبت 157
- سؤال 157
- پاسخ 158
- سؤال 159
- نظر سیّد مرتضی 160
- پاسخ 160
- علت غیبت حضرت از شیعیان و دوستداران 161
- علت غیبت حضرت از شیعیان و دوستداران 161
- اگر گفته شود 164
- جواب میگوییم 164
- اشکال 165
- پاسخ 166
- اشکال 167
- پاسخ 167
- نظر مرحوم سیّد مرتضی 168
- اشکال 168
- پاسخ 168
- «مخفی بودن ولادت حضرت صاحب الزمان امری غیر عادی نبوده است» 170
- اشکال 172
- پاسخ 172
- «مخفی بودن مکان امام زمانعلیه السلام» 173
- اشکال 173
- پاسخ 174
- «چند مثال» 175
- «غیبت حضرت یوسفعلیه السلام» 176
- «غیبت حضرت موسیعلیه السلام» 176
- «غیبت حضرت یونسعلیه السلام» 176
- «غیبت صاحب حمار» 177
- «غیبت اصحاب کهف» 177
- اخبار معمّرین [کهن سالان] 178
- اشکال 178
- پاسخ 179
- وجه اول 179
- اخبار کهنسالان عرب و عجم که در کتب تاریخ از آنها یاد شده است. 180
- «لقمان بن عاد» 181
- «ربیع بن ضبع» 183
- «مستوغر بن ربیعه» 185
- «اکثم بن صیفی» 185
- «محصن بن غسان» 188
- «درید بن صمة» 188
- «عمرو بن حممّه دوسیّ» 190
- «حارث بن مضاض جرهمی» 190
- «عبد المسیح بن بُقیله غسّانی» 191
- «نابغة جعدی» 193
- «ابوطمحان قینیّ» 195
- «زهیر بن جناب» 196
- «ذو الاصبع عدوانی» 196
- «دوید بن نهد» 197
- «حارث بن کعب» 198
- «کهنسالان فارس و عجم» 200
- «عمرو بن عامر مزیقیا» 201
- «یعرب بن قحطان» 201
- «عمرو بن لُحیّ» 202
- «جلهمة بن أدد» 202
- «دلیل دیگر بر امامت حضرت صاحب الزمانعلیه السلام» 206
- «روایات عامه در اینکه ائمّهعلیهم السلام دوازده نفرند» 207
- «روایات خاصه [شیعه] در اینکه امامان، دوازده نفر هستند» 212
- متن لوح فاطمهعلیها السلام متن لوح فاطمهعلیها السلام 217
- اشاره 217
- جواب اشکال 233
- اشکال 233
- «روایات ائمّه در مورد غیبت امام زمانعلیه السلام» 234
- اشکال 247
- پاسخ 248
- مهدیعلیه السلام از فرزندان علی و فاطمهعلیهما السلام 255
- مهدیعلیه السلام از اولاد و نسل امام حسینعلیه السلام 257
- اشاره 260
- بطلان قول کسانی که معتقدند مهدی کسی غیر از 260
- اشکال 260
- پاسخ 260
- ابطال قول کسانی که بر امام صادقعلیه السلام توقف کرده 266
- ابطال قول محمدیه 269
- واقفیه و بطلان اعتقادشان 269
- امامت امام حسن عسکریعلیه السلام 270
- فوت سیّد محمّد در زمان حیات پدرش امام هادیعلیه السلام 271
- معجزات امام حسن عسکریعلیه السلام 274
- ردّ کسانی که معتقدند امام حسن عسکریعلیه السلام از دنیا نرفته و همان مهدی است. 289
- ردّ کسانی که میگویند امام حسن عسکریعلیه السلام پس از مرگ زنده میشود 291
- ردّ کسانی که معتقد به فترت پس از شهادت امام حسن عسکریعلیه السلام شدهاند 293
- ردّ کسانی که بعد از امام حسن عسکریعلیه السلام به امامت جعفر بن علی 294
- ردّ کسانی که گفتهاند امام حسن عسکریعلیه السلام فرزند نداشت 295
- ردّ کسانی که گفتهاند پس از امامت امام حسنعلیه السلام، امامت منقطع شده است. 299
- رد امامت جعفر بن علی [جعفر کذاب] و اثبات اینکه امامت پس از حسن و حسین «در دو برابر هرگز جمع نمیشود» 299
- «امّا در اینکه جعفر بن علی معصوم نبوده» 300
- تذکّر 302
- ردّ کسانی که به سیزده امام اعتقاد داشتهاند 302
- فصل اوّل: بحث در غیبت امام زمانعلیه السلام 303
- زمان ظهور و خروج حضرتعلیه السلام 306
- اخباری که ظاهراً با اخبار بالا منافات دارند 308
- اخباری که ظاهراً با اخبار بالا منافات دارند 308
- توجیه این اخبار 310
- توضیح و توجیه این اخبار 312
- پاسخ 313
- اشکال 313
- اثبات ولادت حضرت صاحب الزمان «ع» 314
- فصل دوم: اثبات ولادت حضرت صاحب الزمانعلیه السلام 314
- فصل سوم: اخبار کسانی که صاحب الزمانعلیه السلام را زیارت کردهاند 339
- اخبار کسانی که صاحب الزمان «ع» را زیارت کردهاند 340
- «متن نسخه دفتری که از ناحیه حضرت صادر شده است» 362
- معجزات حضرت در زمان غیبت 367
- فصل چهارم: در معجزات صاحب الزمانعلیه السلام در زمان غیبت 367
- توقیعات وارده از حضرت صاحب الزمانعلیه السلام 370
- فصل پنجم: عواملی که مانع از ظهور صاحب الامرعلیه السلام شده است 406
- علّتی که مانع از ظهور صاحب الامر «ع» شده است 407
- اشکال 407
- علّتی که مانع از ظهور صاحب الامر «ع» شده است 407
- پاسخ 408
- جواب 409
- اشکال 409
- پاسخ 410
- اشکال 410
- اخبار سفرای امام «ع» در زمان غیبت 421
- فصل ششم: اخبار سفیران امامعلیه السلام در زمان غیبت 421
- حمران بن اعین 423
- سفیران مورد تأیید 423
- مفضل بن عمر 423
- معلّی بن خنیس 424
- نصربن قابوس لخمی 425
- ومنهم نصر بن قابوس اللّخمی: 425
- محمّد بن سنان 426
- عبداللَّه بن جندب بجلی 426
- علی بن مهزیار اهوازی که مورد ستایش بود 427
- عبدالعزیز بن مهتدی قمی اشعری 427
- علی بن جعفر همّانی 429
- ایوب بن نوح بن درّاج 429
- ابو علی حسن بن راشد 430
- سفیران سرزنش شده که مورد تأیید نبودهاند 431
- صالح بن محمدبن سهل همدانی 431
- فارس بن حاتم بن ماهویه القزوینی 432
- علی بن ابی حمزه بطائنی، و زیاد بن مروان قندی، و عثمان بن عیسی رواسی 432
- احمد بن هلال عبرتائی 433
- عثمان بن سعید عمری 434
- نواب خاص حضرت 434
- اوّل: ابو عمرو عثمان بن سعید عمری قدس سره 434
- ابوجعفر محمّد بن عثمان بن سعید العمریّ 439
- ابوالقاسم حسین بن روح 447
- چند توقیع از توقیعات حضرت حجّتعلیه السلام 452
- چند توقیع از توقیعات حضرت حجّتعلیه السلام 452
- نسخه طومار [اهالی قم] مسائل محمّد بن عبداللَّه بن جعفر حمیری خطاب به حضرت حجّتعلیه السلام 454
- توقیع 456
- توقیع 456
- توقیع 457
- توقیع 457
- توقیع 458
- توقیع 458
- توقیع 459
- توقیع 460
- توقیع 460
- توقیع 461
- پاسخ 461
- پاسخ 462
- پاسخ 463
- پاسخ 463
- پاسخ 464
- پاسخ 465
- پاسخ 465
- پاسخ 465
- پاسخ 466
- پاسخ 466
- پاسخ 467
- پاسخ 468
- پاسخ 468
- پاسخ 468
- پاسخ 469
- سؤال 469
- ادامه بحث در مورد فضایل حسین بن روح 470
- ابوالحسن علی بن محمّد سَمُری 478
- ابو محمّد معروف به شریعی 482
- ذکر مذمومین و سرزنش شدگان 482
- ذکر مذمومین و سرزنش شدگان 482
- محمّد بن نصیر نمیری 483
- احمد بن هلال کرخی 484
- ابو طاهر محمّد بن علی بن بلال 485
- حسین بن منصور حلاج 486
- ابن ابی عزاقر 488
- توقیعی که در طعن و لعن ابن ابی عزاقر خارج شد 496
- متن توقیع شریف 497
- در بیان ماجرای ابی بکر بغدادی برادر زاده شیخ ابی جعفر محمّد بن عثمان عمری و حکایت ابی دلف مجنون 499
- ابو الحسین محمّد بن جعفر اسدی رحمه الله 503
- احمد بن اسحاق و ابراهیم بن محمّد همدانی و احمد بن حمزة بن یسع 504
- فصل هفتم: در بیان عمر شریف حضرتعلیه السلام 505
- در بیان عمر شریف حضرت «ع» 505
- نشانههای پیش از قیام و ظهور امام زمانعلیه السلام 509
- فصل هشتم: در بیان پارهای از صفات، سیره و اخلاق حضرت صاحب الزمانعلیه السلام 537
- برخی از صفات و مقامات حضرت صاحب الزمان «ع» 537
- فهرست منابع ترجمه غیبت شیخ طوسی 548
- پی نوشت ها 552
بیان اینکه ابوجعفر محمّد بن عثمان بن سعید عمریّ، ابوالقاسم حسین بن روح رحمه الله را به امر امامعلیه السلام جانشین خود کرد.
43 / 335 - ابو علی احمد بن جعفر بن بزوفری رحمه الله گفته است: ابوعبداللَّه جعفر بن محمّد مدائنی معروف به ابن قزدا در محل مقابر قریش [کاظمین فعلی] به من گفت: هر وقت که اموالی را به خدمت شیخ ابوجعفر محمّد بن عثمان عمریّ میبردم، عادتم این بود که به ایشان چیزی را میگفتم که احدی مثل کلام من را نگفته بود و آن اینکه میگفتم: این مال فلان مبلغ است و برای امامعلیه السلام است، او هم به من میگفت: بله، درست است بگذار و برگرد. بعد به ایشان میگفتم: شما به من بگویید آیا این اموال برای امام است؟ و ایشان میگفتند: بله، اموال برای امام است، بعد اموال را میگرفتند.
فصرت إلیه آخر عهدی بهقدس سره ومعی أربعمائة دینار، فقلت له علی رسمی، فقال لی: امض بها إلی الحسین بن روح فتوقّفت، فقلت: تقبضها أنت منّی علی الرّسم؟ فردّ علیّ کالمنکر لقولی وقال: قم عافاک اللَّه فادفعها إلی الحسین بن روح.
فلمّا رأیت (فی) وجهه غضباً خرجت ورکبت دابّتی، فلمّا بلغت بعض الطریق رجعت کالشاکّ فدقّقت الباب، فخرج إلیّ الخادم فقال: من هذا؟ فقلت: أنا فلان، فاستأذن لی فراجعنی وهو منکر لقولی ورجوعی فقلت له: أدخل فاستأذن لی فإنّه لا بدّ من لقائه، فدخل فعرّفه خبر رجوعی وکان قد دخل إلی دار النساء فخرج وجلس علی سریر ورجلاه فی الأرض [وفیهما نعلان یصف حسنهما وحسن رجلیه.
آخرین مرتبهای که به خدمت ایشان رسیدم، چهارصد دینار همراه من بود، مطابق رسمم با او صحبت کردم، امّا او به من گفت: اموال را برای حسین بن روح ببر. من خودداری کرده و گفتم: شما اموال را مطابق عادت همیشه از من بگیرید. ایشان کلام مرا نپذیرفت و مثل کسی که انکار کند، گفت: برخیز! خداوند به تو عافیت عنایت فرماید، اموال را به دست حسین بن روح برسان.
وقتی که نشانه ناراحتی و غضب را در چهره ایشان ملاحظه کردم، از محضرش خارج شدم و سوار مرکبم شدم. مقداری از راه را رفته بودم که مثل افرادی که شکّ و تردید دارند برگشتم و دق الباب کردم، خادم بیرون آمد و گفت: کیست؟ گفتم من فلان [جعفر بن محمّد مدائنی هستم، برای من اجازه بگیر تا وارد بشوم. خادم حرف مرا باور نکرد [چون تازه خارج شده بودم و او شکّ کرده بود، دوباره پرسید: کیست؟] گفتم: شما وارد شو و برای من اجازه بگیر، چون حتماً باید او را ببینم، خادم وارد شد و برگشتن مرا به اطلاع او که در اندرونی منزل بود رساند، از اندرونی خارج شده و روی سریر یا تختی که داشت به گونهای نشست که پاهایش روی زمین بود و نعلین عربی پوشیده بود که حاکی از خوبی و زیبایی نعلین و پاهای ایشان بود.
فقال لی: ما الّذی جرّأک علی الرجوع ولم لم تمتثل ما قلته لک؟ فقلت: لم أجسر علی ما رسمته لی، فقال لی وهو مغضب: قم عافاک اللَّه فقد أقمت أباالقاسم حسین بن روح مقامی ونصبته منصبی فقلت: بأمر الإمام فقال: قم عافاک اللَّه کما أقول لک، فلم یکن عندی غیر المبادرة.
فصرت إلی أبی القاسم بن روح وهو فی دار ضیّقة فعرّفته ما جری فسرّ به وشکر اللَّه - عزّوجلّ - ودفعت إلیه الدنانیر وما زلت أحمل إلیه ما یحصل فی یدی بعد ذلک (من الدنانیر).
336 - (قال): وسمعت أباالحسن علیّ بن بلال بن معاویة المهلبی یقول فی حیاة جعفر بن
ایشان خطاب به من گفتند: چه چیزی تو را جرأت داده که امر من و آنچه که به تو گفتم را گوش نکنی و برگردی؟ گفتم: نسبت به آنچه که معیّن کردید جسارتی نکردهام. در حالی که عصبانی بود به من گفت: خدا به تو عافیت بدهد، بلند شو و برو، من ابوالقاسم حسین بن روح را جانشین خودم کرده، او را به منصب نیابت پس از خودم منصوب کردهام. گفتم: این کار را به امر امامعلیه السلام انجام دادهاید؟ گفت: برخیز خداوند به تو عافیت بدهد، همان طور است که برای تو گفتم. دیدم راهی جز رفتن ندارم.