راز پنهانی و رمز پیدایی صفحه 192

حِکمَهٌ و اِن کانَ وَجهُها غیرَ مُنکَشِف.(1)

ای پسر فضل! همانا این امر (غیبت امام عصر علیه السّلام) یک کار خدایی و رازی از رازهای خداوند و از مصادیق غیب الهی است و ما وقتی خداوند عزّ و جل را حکیم دانستیم، تصدیق می کنیم که همه کارهای او از روی حکمت است، هر چند که حکمت آنها برای ما روشن نباشد.

در این حدیث شریف به چند موضوع مهم درباره حکمت غیبت امام عصر علیه السّلام اشاره شده است:

مطلب اوّل این است که به صراحت فرموده اند: ما اجازه نداریم، حکمت غیبت امام زمان علیه السّلام را برای مردم بیان کنیم. با این بیان از همان ابتدا خیال همه را آسوده کرده اند که به دنبال پرده برداری از حکمت غیبت نباشند.

روشن نشدن حکمت غیبت پیش از ظهور

مطلب دوم این که حکمت غیبت امام علیه السّلام پیش از ظهور ایشان مشخّص نمی شود. بنابراین هر وجهی که برای آن بیان شده یا می شود، نمی تواند به عنوان حکمت کار خداوند در این موضوع، تلقّی گردد. علت «سرّ» نامیدن این امر همین است که وجه آن تا قبل از ظهور حضرت، ناشناخته و مخفی می ماند.

تشبیه غیبت امام عصر علیه السّلام به کارهای حضرت خضر علیه السّلام

مطلب سوم: حکمت غیبت امام زمان علیه السّلام نظیر حکمت کارهای حضرت خضر علیه السّلام است که پیامبر عظیم الشأنی چون حضرت موسی علیه السّلام نیز ابتداء از آنها آگاه نبود. علّت کارهای حضرت خضر علیه السّلام فقط با توضیح خود ایشان در هنگام جدایی از حضرت موسی علیه السّلام روشن شد. نکته جالب توجّه در این تشبیه آن است که موسی علیه السّلام-در اثر بی اطّلاعی از حکمت کارهای خضر-تاب نیاورد و در هر سه مورد، لب به اعتراض گشود و به همین خاطر کار به جایی رسید که حضرت خضر علیه السّلام اعلام وقت جدایی از موسی علیه السّلام را کرد. شاید همین وجه شباهت در .