راز پنهانی و رمز پیدایی صفحه 255

کسانی که این نظریّه را مطرح می کنند، به احادیثی نظر دارند که تعداد یاران اوّلیه امام عصر علیه السّلام را 313 نفر معرّفی کرده اند، این بزرگواران از آن احادیث چنین فهمیده اند که به وجود آمدن این تعداد، شرط لازم برای ظهور امام علیه السّلام است و بسیاری هم-چنان که در بخش قبلی آوردیم-علّت عدم ظهور ایشان را تا زمان حاضر، فراهم نشدن این تعداد می دانند. در پاسخ به این نظریّه، چند نکته را متذکّر می شویم:

وجود 313 نفر، شرط کافی یا شرط لازم؟

اوّل این که احادیث متعدّدی بر این دلالت می کنند که تعداد یاران اوّلیه امام عصر علیه السّلام در هنگام ظهور 313 نفر هستند. در بخش گذشته نمونه هایی از این احادیث را نقل کردیم و توضیح دادیم که اکثر اینها، بودن این تعداد را به عنوان شرط ظهور حضرت مطرح نکرده اند و آن مواردی هم که به صورت قضیّه شرطیّه بیان شده است، ناظر به جمع شدن این تعداد پس از اعلام ظهور حضرت می باشد و خود ظهور به هیچ وجه، مشروط به فراهم آمدن این یاران نمی باشد.

اکنون برای روشن تر شدن بحث به این نکته توجّه می دهیم که به فرض وجود قضایای شرطیّه در این موضوع، مفاد آنها چنین می شود: «اگر 313 یار بااخلاص برای امام علیه السّلام باشد، ایشان ظهور می کنند» . در این صورت حدّاکثر می توان گفت که این قضیّه، وجود 313 یار بااخلاص را شرط کافی برای ظهور حضرت دانسته است که ما در بخش گذشته، بطلان این معنا و عدم دلالت این قضیّه را بر آن، روشن ساختیم. امّا ادّعایی که در بحث فعلی مطرح است، وجود این تعداد را شرط لازم برای ظهور می داند، در حالی که این قضایای شرطیّه-به فرض وجود- هیچ گونه دلالتی بر این امر ندارند.

اگر وجود 313 یار امام علیه السّلام شرط لازم برای ظهور ایشان باشد، باید قضیّه شرطیّه به این صورت باشد: «اگر امام علیه السّلام 313 یار بااخلاص نداشته باشند، ظهور نمی کنند» اگر چنین قضیّه ای در احادیث آمده باشد، می توانیم از آن، شرط لازم