- مقدمه 1
- ضرورت بحث 3
- معنای غیبت 4
- اشاره 4
- غیبت شخصیت 6
- غیبت شخص 6
- اشاره 13
- پیشینه غیبت 13
- حضرت ادریس 17
- حضرت صالح 19
- حضرت یوسف 20
- حضرت موسی 20
- مراحل غیبت 22
- اشاره 22
- 1. روایات و اخبار 22
- 2. کاهش ارتباط مستقیم 30
- 3. نهاد وکالت 31
- 4. نایب خاص 34
- 1. نگاه تاریخی 35
- فلسفه غیبت 35
- اشاره 35
- 2. نگاه روایی 37
- الف. غیبت؛ سری از اسرار الهی 37
- اشاره 37
- ب. حفظ جان امام 40
- ج. اجرای سنّت پیامبران 45
- د. آزادی از بیعت با ظالمان 46
- و. امتحان و غربال انسانها 48
- ه. تأدیب مردم 48
- پرسش و پاسخ 51
«حکمت غیبت او، همان حکمتی است که در غیبت حجّت های الهی پیش از او بوده است. وجه حکمت غیبت او، پس از ظهورش آشکار شود؛ همچنان که وجه حکمت کارهای خضر از شکستن کشتی و کشتن پسر و به پاداشتن دیوار بر موسی روشن نبود؛ تا آن که وقت جدایی آن ها فرارسید. ای پسر فضل! این امر، امری از امور الهی و سرّی از اسرار خدا و غیبی از غیوب پروردگار است. و چون دانستیم خدای تعالی حکیم است، تصدیق می کنیم که همه افعال او حکیمانه است؛ اگر چه وجه آن آشکار نباشد».(1)
برخی صاحب نظران، بر اساس این روایات، علت اصلی غیبت را از اسرار الهی دانسته و بقیه وجوه و موارد را از حکمت ها و آثار غیبت برشمرده اند.
ب. حفظ جان امام
در روایات متعددی ذکر شده است که امام مهدی علیه السلام در پرده غیبت قرار گرفت تا جانش حفظ شود. در روایات فراوان، از پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم
1- کمال الدین و تمام النعمه، ج 2، باب44، ح11.