تدبیر و تقدیر در نظام آفرینش از دیدگاه قرآن و حدیث صفحه 159

پيش‌بيني آينده انسان

«وَ كُــلَّ اِنْســـانٍ اَلْـــزَمْنـــاهُ طــائِـــرَهُ فـــي عُنُقِـــه!» (13 / اســـــراء)

از آيه «وَ اِنَّ جَهَنَّمَ لَمَوْعِدُهُمْ اَجْمَعينَ... اِنَّ الْمُتَّقينَ في جَنّاتٍ وَ عُيُونٍ،» (43و45/حجر) استفاده مي‌شود كه قضاء خدا بر اين رفته كه عاقبت خير سرانجام ايمان و تقوي باشد و عاقبت بد سرانجام كفر و معصيت باشد. و لازمه اين قضا اين است

1- الميـزان ج 25، ص 96.

پيش‌بيني آينده انسان (363)

كه در عمــل هــر انســاني شواهدي باشد كه به طور قطع و بدون خطا و اشتباه وضع او را در عــاقبــت تعيين كند، چون گفتيم قضا چنين رانده شده كه هر عملي به صاحبش بر گردد و هر كسي جـز عملش ســرمـايـه ديگــري نــداشتــه و سـرانجـام كار اطـاعـت به بهشت و كار گناه به آتـش بينجـامد.

در اين بيان روشن مي‌شود كه آيه شريفه سعادت و شقاوت را اگر به طور لزوم و حتم براي انسان اثبات مي‌كند از راه اعمال نيك و بدش كه خود به اختيار خويش كسب كرده اثبات مي‌كند، نه اين كه بخواهد بگويد: لزوم يكي از اين دو جبري است و عمل افراد هيچگونه اثري در سعادت و شقاوت آنان ندارد.(1)

1- الميـــزان ج 25، ص 98.

(364) تدبير و تقدير در نظام آفرينش

فصل ششم:تقدير مرگ