تدبیر و تقدیر در نظام آفرینش از دیدگاه قرآن و حدیث صفحه 69

كتاب مبين، برنامه‌هاي اوليه نظام جهان هستي (151)

بعد از آن هم باقي مي‌ماند. شاهد ديگر بر اين كه مراد از كتاب مبين معناي اول است اين است كه ما به چشم خود مي‌بينيم كه موجودات و حوادث جهان تحت قوانين عمومي حركت در حال تغيير و دگرگوني‌اند و حال آن كه آياتي از قرآن دلالت دارند بر اين كه آنچه كه در كتاب مبين است قابل تغيير و دگرگوني نيست، مانند، آيه «يَمْحُو اللّهُ ما يَشاءُ وَ يُثْبِتُ وَ عِنْدَهُ اُمُّ الْكِتبِ - خداوند آنچه را كه بخواهد محو نموده آن‌چه را كه بخواهد اثبات مي‌كند و در نزد اوست سرچشمه و اصل كتاب،» (39 / رعد) و آيه «في لَوْحٍ مَحْفُوظٍ،» (22 / بروج) و «وَ عِـنْدَنـا كِتابٌ حَفيظٌ.» (4 / ق)

چه اين آيات به طوري كه ملاحظه مي‌كنيد دلالت دارند بر اين كه اين كتاب در عين اين كه مشتمل است بر جميع مشخصات حوادث و خصوصيات اشخاص و تغييراتي كه

(152) تدبير و تقدير در نظام آفرينش

دارنــد در عيــن حــال خــودش تغييــر و دگـرگـوني نــدارد.(1)

تعـريـف كتـاب مبيـن و تفـاوت آن بـا خـــزايـن غيــب

«وَ لا رَطْبٍ وَ لا يابِسٍ اِلاّ في كِتبٍ مُبينٍ» (59/انعام)

از آنچه در بالا گفته شد معلوم مي‌شود كتاب مبين از يك جهت با مفاتح غيب و خزينه‌هاي اشيايي كه نزد خداست تفاوت و مغايرت دارد، براي اين كه خداي‌تعالي آن

1- الميـــزان ج 13، ص 200.

تعريف كتاب مبين و تفاوت آن با خزاين غيب (153)