مشروعیت اقامه حدود و تعزیرات در عصر غیبت صفحه 53

می دهد. (1)در قرآن کریم«غیب»در مقابل«شهود»نیز به کار رفته است.در این معنا،جهان به دو جهان غیب و شهادت تقسیم می شود که یکی محسوس و دیگری نامحسوس است. (2)

همچنین غیبت به کسر غین به معنای نقل بدی های فرد در جمعی است که او در آن حضور ندارد.اصطلاح دیگری که این معنای غیبت را می رساند،پشت سر کسی بدگویی کردن یا پشت سر کسی حرف زدن است. (3)زمانی آن چه پشت سر کسی گفته می شود غیبت نام می گیرد که اولاً آن فرد از شنیدنش ناراحت شود،و ثانیاً آن حرف راست باشد.اگر آن چه پشت سر فردی گفته شده،راست نباشد،«بهتان»یا«تهمت»نام می گیرد. (4)

2-اصطلاح شناسی غیبت

الف)غیبت در اندیشه کلامی شیعه

حضرت مهدی موعود عجّل الله تعالی فرجه الشریف-(که غالباً با لقب های امام عصر و صاحب الزمان ذکر می شود-فرزند امام یازدهم و هم نام رسول خدا صلّی الله علیه و آله است.ایشان در سال 255 یا 256 هجری در سامرا به دنیا آمد و تا سال 260 هجری که پدر بزرگوارش شهید شد،تحت کفالت و تربیت پدر می زیست و از مردم پنهان بود و جز عده ای از خواص شیعه،کسی به شرف ملاقات وی نایل نمی شد. (5)

دوران غیبت امام زمان عجّل الله تعالی فرجه الشریف را به دو دوره تقسیم کرده اند:غیبت صغری و غیبت کبری.بزرگانی مانند شیخ مفید غیبت صغری را از تولد تا آغاز غیبت کبری می دانند، (6)

1- (1) .ر.ک:مرتضی مطهری،آشنایی با علوم اسلامی،ج2،ص170.
2- (2) .ر.ک:همان،مقدمه ای بر جهان بینی اسلامی،ج2،ص88.
3- (3) .حسن عمید،فرهنگ عمید،ص.
4- (4) .دهخدا،لغت نامه دهخدا،مدخل غیبت.
5- (5) .سید محمدحسین طباطبایی،شیعه در اسلام،ص167.
6- (6) .شیخ مفید،الارشاد،ج2،ص340؛ابن صباغ مالکی،الفصول المهمه فی معرفه الائمه،ج2،ص1100؛عقیقی بخشایشی،چهارده نور پاک،ج14،ص1868.