سروش آسمانی سیری در مفاهیم قرآنی صفحه 72

در قرآن کریم ظاهرا بسیار محدود و معدود به کار رفته است.

از جمله در سوره شریفه فتح است که می فرماید: یُرِیدُونَ أَنْ یُبَدِّلُوا کَلامَ اللَّهِ. «1» و نیز در سوره شریفه توبه است که می فرماید: وَ إِنْ أَحَدٌ مِنَ الْمُشْرِکِینَ اسْتَجارَکَ فَأَجِرْهُ حَتَّی یَسْمَعَ کَلامَ اللَّهِ. «2»

7- بیان

یکی دیگر از اسامی قرآن که برخی قرآن شناسان نیز بدان اشاره کرده اند بیان است به معنای روشن و آشکار. چنان که فرمود: هذا بَیانٌ لِلنَّاسِ وَ هُدیً وَ مَوْعِظَهٌ لِلْمُتَّقِینَ. این قرآن بیانی است برای مردم و راهنمایی و اندرزی است برای پرهیزکاران. در آیات قرآنی بینه و بیان به معنای دلیل و برهان آشکار و محکم نیز آمده است و در مواردی هم مفهوم معجزه از آن استنباط می شود. به هر جهت همه معانی مذکور برای بیان که از اسامی قرآن کریم است در این جا جای دارد و قابل انطباق است.

8- نور

دیگر از اسامی قرآن کریم نور است نه تنها نام آن نور است بلکه محتوای آن نیز سرشار از نور و روشنایی است و نه تنها نورانی است بلکه نوربخش و نیّر هم هست. کتاب خدا در این باره می فرماید: یا أَیُّهَا النَّاسُ قَدْ جاءَکُمْ بُرْهانٌ مِنْ رَبِّکُمْ وَ أَنْزَلْنا إِلَیْکُمْ نُوراً مُبِیناً. «3» ای مردم همانا بیامد شما را برهانی از پروردگارتان و فرستادیم به سوی شما پرتوی آشکار.

9- حکم

اشاره

دیگر از اسامی قرآن کریم حکم است، چنان که می فرماید: وَ کَذلِکَ أَنْزَلْناهُ

______________________________
(1) فتح/ 15.
(2) توبه/ 6.
(3) نساء/ 174.