حزب رستاخیز؛ اشتباه بزرگ صفحه 245

شاه به هنگام اعلام تأسیس حزب رستاخیز در 11 اسفند 1353، امیر عباس هویدا، نخست وزیر وقت را با حفظ سمت به عنوان اولین دبیرکل حزب منصوب کرد و تصریح نمود که وی به مدت دو سال این مقام را عهده دار خواهد بود. با تشکیل کنگره مؤسس (اول)

حزب رستاخیز در اردیبهشت 1354 اختیار انتخاب دبیرکل حزب به کنگره واگذار گردید و مدت دبیرکلی حزب نیز چهار سال تعیین شد. در همان کنگره مقرر نمودند که یک فرد بیش از دو بار نمی تواند به طور متوالی دبیرکل حزب شود. کنگره مؤسس حزب رستاخیز مقام امیر عباس هویدا نخست وزیر را به عنوان دبیر کل حزب تثبیت کرد و امید می رفت تا بر پایه

اساسنامه حزب، هویدا حداقل به مدت چهار سال در سمت دبیر کلی حزب رستاخیز ابقاء شود، اما هرگز چنین اتفاقی نیفتاد. برای اولین بار، در اردیبهشت سال 1355 بود که هویدا

نخست وزیر و دبیرکل حزب رستاخیز فاش ساخت که داشتن دو سمت اخیر به طور توأمان برای وی، بیش از حد مشکل و طاقت فرسا شده است و تصریح کرد که برای اداره حزب انتخاب دبیرکلی تمام وقت ضرورت دارد و تلویحا، خاطرنشان ساخت که در کنگره بعدی حزب که، قرار بود در آبان ماه 1355 برگزار شود، مقام دبیرکلی از سمت نخست وزیری تفکیک خواهد شد. البته، آنطور که از فحوای سخنان او بر می آمد، مقصودش رهایی از دبیرکلی حزب رستاخیز بود(1) و شاید در این باره با شاه نیز رایزنیهایی کرده بود. پس از این اظهارات هویدا، در محافل سیاسی، و نیز، در گفتگوهای خصوصی و غیر رسمی و شاید رسمی، بحث درباره دبیرکل آینده حزب و مسائل مربوط به آن موضوعی داغ شد و شایعات پیرامون کسانی که به جای وی انتخاب شوند، قوت گرفت.(2) هر چه زمان برگزاری کنگره دوم حزب رستاخیز نزدیکتر می شد، تردید کمی باقی می ماند که طی آن کنگره، دبیرکل جدیدی برای حزب رستاخیز انتخاب خواهد شد. در حالی که قرار بود در 5 آبان 1355 کنگره رسما کار خود را آغاز کند، در سوم آبان 1355، امیر طاهری، سردبیر وقت روزنامه کیهان، در مصاحبه ای نظر شاه را درباره تفکیک پست نخست وزیری از مقام دبیرکلی حزب رستاخیز جویا شد و شاه تأیید کرد این اتفاق در طول برگزاری کنگره رخ خواهد داد و بدون اینکه

اساسنامه حزب را مورد توجه قرار دهد (که تصریح می کرد زمان دبیرکلی حزب نمی تواند کمتر از چهار سال باشد) اظهار داشت: «بلی، از اول هم گفتم که نخست وزیر برای دو سال دبیرکل باشد. معنی اش این است که بعد از آن دبیرکل نباشد. حجم کار به حدی است که یک نفر