سلوک منتظران صفحه 17

آثار و برکات انتظار

فصل نهم

آثار و برکات انتظار

مقدمه

مفهوم انتظار و درجات مختلف انتظار فرج را بیان کردیم و دربار? ویژگی لحظه به لحظه بودن آن هم در بخش گذشته توضیح داده شد. اکنون در آخرین بخش کتاب باید از آثار و برکات انتظار برای شخص منتظر سخن بگوییم که در حقیقت فواید این عبادت بزرگ و بی نظیر می باشد. هم? این آثار را می توان در یک کلم? جامع خلاصه کرد و آن کلم? «فرج» است. این تعبیر در یک حدیث شریف که از معارف جمعی جملی1 اهل بیت (علیهم السلام) به شمار می آید، از حضرت زین العابدین (علیه‌السلام) نقل شده است: انتظارُ الفَرجِ مِنْ أَعظمِ الفَرَج. 2 انتظار فرج از بزرگترین فرجهاست. همین بیان از امام صادق (علیه‌السلام) نیز روایت شده است: مَن عَرَفَ هذا الاَمرَ، فقد فُرِّجَ عنه لِانتِظارِه. 3 کسی که این امر (امامت و ظهور آن) را بشناسد، به سبب انتظار کشیدن آن، برایش گشایش حاصل می شود. منظور از کلم? «امر» در بسیاری از احادیث اهل بیت (علیهم السلام) امر امامت و ظهور آن است که با فرج امام عصر (عجل‌الله تعالی فرجه الشریف) تجلّی کامل می یابد. حدیث اول، تعبیر انتظار فرج و حدیث دوم انتظار امر را به کار برده اند و هر دو یک مصداق دارند. به هر حال مطابق فرمایش پیشوایان ما غیر از فرج امام زمان (عجل‌الله تعالی فرجه الشریف) که فرج نهایی هم? اولیا و انبیای الهی و مؤمنان است، هر شخص منتظری همین انتظارش برای او فرج می باشد. بلکه می توان گفت که: پس از فرج امام عصر (عجل‌الله تعالی فرجه الشریف) که بزرگترین فرج ها برای هم? مؤمنان است، بالاترین فرج جزئی برای شخص منتظر، همین انتظار اوست. این عبارت، بسیار عمیق و حاوی نکات بسیار مهمّی است که به فضل الهی باید برای انسان روشن شود تا راه فرج خود را در زمان غیبت ـ قبل از ظهورـ بشناسد. در یک جمله باید گفت: قبل از ظهور امام (علیه‌السلام) آن چیزی که مؤمن را از هم? خطرات، نگرانی ها، گمراهی ها و لغزش ها می رهاند، همین انتظار است. و ما در این بخش در صدد آنیم که به انداز? بضاعت مُزجاتی که خداوند عنایت فرموده است، جلوه های مختلف این فرج را توضیح دهیم. این مقصود را در دو فصل به ترتیب دنبال می کنیم:

آثار و برکات انتظار در زمان غیبت

برای اینکه آثار و لوازم انتظار را در شخص منتظر بهتر بشناسیم، مناسب ترین راه این است که از آنچه در بخش اول دربار? تعریف انتظار از طریق ملزومات آن بیان کردیم، کمک بگیریم. در آنجا مهمترین عوامل به وجود آورند? انتظار را چهار عامل دانستیم که دومین آنها در بحث فعلی بسیار تأثیرگذار است. عامل دوم این بود که هرچه زمان وقوع آنچه را در انتظارش هستیم نزدیک تر بدانیم، انتظار ما شدیدتر می گردد. بنابراین بهترین راه برای شناخت آثار و برکات انتظار این است که فرض کنیم یقین پیدا کرده ایم که فرج امام عصر (عجل‌الله تعالی فرجه الشریف) بسیار نزدیک شده است و بررسی کنیم که در این فاصل? کم (تا فرج حضرت) حال انتظار چه لوازم و آثاری دارد، آنگاه چون به ما توصیه های فراوانی شده است که فرج امام (علیه‌السلام) را نزدیک بدانیم، آثار و لوازم آن حالِ فرضی را به هم? زمانها سرایت بدهیم.