کتابخانه بالقرآن

بدعت معیارها و پیامدها صفحه 133

صفحه 133

کسانی در سپاه من که در رکاب من می‌جنگیدند، بانگ برداشتند که: ای اهل اسلام، سنت عمر را تغییر دادند! او (علی) ما را از اینکه در ماه رمضان نماز مستحب بخوانیم، نهی می‌کند! و من ترسیدم در گوشه‌ای از سپاه من شورشی به پا کنند.

برای خواننده فهیم کافی است همین که ببیند امیرمؤمنان حضرت علی (ع) به جماعت خواندن نماز غیر واجب در ماه رمضان را بدعت می‌داند. سخن آن حضرت به قدری روشن است که هیچ شبهه‌ای باقی نمی‌گذارد، آنجا که آنها را از ارتکاب بدعتی نهی می‌کند و سپس بیمناک می‌شود مبادا در اثر این نهی، سپاهش سر به شورش بردارند. مشاهده کنید این بدعت تا کجا پیش رفته و چگونه در دل‌ها مستقر شده و دایره عمل به آن گسترش یافته که نهی از آن، نزد مردمان نادان، جلوگیری از سنت شمرده شده است.

٣. نماز ضُحی

اشاره

گرچه نام نماز ضُحی در بخش‌هایی از کتاب‌های حدیثی و فقهی اهل سنت زیاد آمده است، ولی نزد بسیاری از آنان، مسئله‌ای مجهول و متروک است.

حنابله، حنفیه و شافعیه نماز ضحی را سنت می‌دانند و مالکیه آن را عبادتی مندوب (مستحب) می‌دانند که مداومت بر آن مستحب است.(1)برخی دانشمندان اهل سنت نیز آن را بدعت می‌دانند. (2)

1- به نظر حنفیه، تفاوت میان سنت و مندوب این است که سنت کاری است که پیامبر اکرم ص و خلفای او بر انجام آن مواظبت داشته‌اند، اما مندوب آن است که آن حضرت به آن امر کرده باشد؛ ولی بر انجام آن مواظبت نکرده باشد؛ ر. ک: الفقه علی المذاهب الاربعة، محمد جواد مغنیه، ص ٧٨، پاورقی ٢.
2- الشرح الکبیر علی المغنی، ابن قدامه مقدسی، ج ١، ص ٧٧۵؛ زادالمعاد، ج ١، صص١١۶ - ١١٩؛ نیل الأوطار، شوکانی، ج ٣، ص۶٢.