بدعت معیارها و پیامدها صفحه 141

می‌خوانند. از عبدالله بن عمر درباره نماز آنها پرسیدیم، گفت:

«بدعت است»(1)

آنچه تا کنون گذشت، تحقیق مختصری از طرق اهل سنت درباره نماز ضحی بود که براساس آنها معلوم شد این نماز چیزی جز «بدعت» نیست. به نظر فقهای امامیه اثناعشریه نیز انجام این نماز به اجماع فقها جایز نیست، چنان‌که شریف مرتضی در رسائل(2)، شیخ طوسی در خلاف(3)، علامه حلی در منتهی المطلب(4)، علامه مجلسی در بحارالانوار(5)و محدث بحرانی در الحدائق الناضره(6)به این امر اشاره کرده‌اند.

روایاتی نیز از اهل بیت (ع) وارد شده است که مشروعیت نماز ضحی را نفی می‌کند. چنان‌که روایت شده [است] که مردی از انصار، از امام محمدباقر (ع) درباره نماز ضحی پرسید و ایشان در پاسخ فرمود:

أَوَّلُ مَنِ ابْتَدَعَهَا قَوْمُکَ الأَنْصَارُ سَمِعُوا قَوْلَ رَسُولِ اللهِ (ص) : «صلاةٌ فی مَسْجِدی تَعْدِلُ أَلْفَ صَلاةٍ» فَکانُوا یَأْتونَ مِنْ ضِیَاعِهِمْ ضُحیً فَیَدْخُلُونَ الْمَسْجِدَ فَیُصَلّون فیه، فَبَلَغَ ذَلِکَ رَسُولَ اللهِ (ص) فَنَهَاهُمْ عَنْه.(7)

اولین کسانی که این بدعت را گذاشتند انصار، قوم تو بودند که سخن رسول خدا را شنیدند که فرموده بود: «نماز گزاردن در مسجد من معادل هزار نماز است» و به همین دلیل، روزها از مزرعه‌های خود به مسجد

1- صحیح بخاری، ج ٣، ص٣.
2- رسائل الشریف المرتضی، ج ١، ص٢٢١.
3- الخلاف موسوعة الینابیع الفقهیة شیخ طوسی، ج ٢٨، ص٢٢٠.
4- منتهی المطلب فی تحقیق المذهب، علامه حلی، ج ۴، ص٢٩.
5- بحارالانوار، ج ٨٠، ص١۵۵.
6- الحدائق الناضرة، محدث بحرانی، ج ۶، ص٧٧.
7- دعائم الإسلام، قاضی ابوحنیفه نعمان مغربی، ج ١، ص٢١۴.