بدعت معیارها و پیامدها صفحه 57

دسته تقسیم می‌شود که نزد ما عنوان بدعت تنها بر آن دسته از این امور صادق می‌آید که حرام باشد.(1)

علامه مجلسی پس از شهید اول در توضیح سخن پیامبر اکرم (ص) که فرمود: «هر بدعتی، گمراهی است» ، می‌نویسد:

این حدیث بر این نکته دلالت دارد که کار اصحاب ما که به پیروی از اهل سنت، بدعت را به اقسام گوناگون تقسیم کرده‌اند، باطل است؛ چراکه بدعت در شرع تنها بر کار یا سخن یا اعتقادی اطلاق می‌شود که به نام دین در دین داخل شده و دلیلی از جانب شارع نه عموماً و نه خصوصاً درباره آن وارد نشده باشد و چنین چیزی جز حرام و افترا بر خدا و رسول، عنوان دیگری ندارد.(2)

8-بدعت در بدعت

پس از بیان این مطالب، چگونه می‌توان مفهوم تقسیم بدعت را دریافت؟ آیا همین تقسیمات، خود، نوعی بدعت نیست؟ یا تناقض‌ها و مغالطه‌های لفظی و واژگونه کردن تعریف‌های واضح و آشکار است. . . . پس از همه این بحث‌ها و آشکارشدن مطالب و نظریه‌های مختلف درباره اصطلاح بدعت، باید اذعان داشت برخی در تعریف بدعت، به تقسیم آن معتقد شده‌اند که از آن جمله می‌توان، به این افراد اشاره کرد:

الف) «شافعی» که حرملة بن یحیی از وی نقل می‌کند:

از شافعی شنیدم که می‌گفت: بدعت بر دو گونه است: بدعت پسندیده و بدعت ناپسند؛ پس آن بدعت که با سنت موافق باشد، پسندیده و آن بدعت که با سنت مخالف باشد، ناپسند است.