- دیباچه 1
- مقدمه 3
- اشاره 3
- اشاره 7
- فصل اول: پرتویی در ابتدای راه 7
- ١. پیامد بدعت 9
- ٢. بدعت در لغت 19
- ٣. بدعت در اصطلاح 20
- اشاره 23
- الف) بدعت از دیدگاه قرآن کریم 24
- ب) معنا و آثار بدعت از دیدگاه روایات 29
- 5-برداشتها 33
- 6-عوامل انتشار بدعت 35
- اشاره 35
- الف) گمان رسیدن به مقام بالای عبادت خدای تعالی 36
- ب) پیروی از هوا و هوس 41
- ج) تسلیم در برابر غیر قرآن و سنت 42
- ٧. تقسیم بدعت 48
- 8-بدعت در بدعت 57
- فصل دوم: نقش اهل بیت پیامبر: در مبارزه با بدعتها 62
- اشاره 62
- ١. جبر و تفویض 63
- ٢. رأی و قیاس 66
- اشاره 66
- اشاره 69
- ٣. تشبیه و تجسیم 69
- الف) وجه (صورت) 72
- ب) یدان (دو دست) 72
- تأویل آیاتی که در ظاهر بر تشبیه و تجسیم دلالت میکنند 72
- ج) استواء (استیلا یافتن یا قرار گرفتن) 75
- د) خشم و خشنودی 75
- اشاره 77
- الف) ابراز بیزاری و لعن آنان 78
- ب) هشدار به مردم از پیروی این افراد و آشکار کردن دروغهای آنها 78
- ج) رد سخنان باطلِ غالیان 82
- 4-نفی رؤیت 87
- فصل سوم: چیزی که دلیل دارد بدعت نیست 91
- اشاره 91
- کارهای منسوب به بدعت 98
- اشاره 98
- ١. جشن گرفتن در میلاد نبوی و مناسبتهای اسلامی 99
- ٢. رفتن به زیارت قبر پیامبر و ائمّه و صالحان 105
- اشاره 105
- الف) استحباب سفر برای زیارت قبر پیامبر اکرم (ص) 108
- ب) بررسی دلیل قائلین به تحریم سفر به قصد زیارت قبر رسول خدا (ص) 110
- ج) مناقشه در دلیل ابن تیمیه بر تحریم 113
- فصل چهارم: نمونههایی از بدعت 116
- اشاره 116
- اشاره 116
- ١. نهی از متعه حج 116
- الف) نهی از متعه حج از چه زمانی پیدا شد؟ 120
- ب) موضع مسلمانان در برابر این نهی 122
- اشاره 124
- ٢. اقامه نماز تراویح به جماعت 124
- الف) نخستین کسی که فرمان داد تراویح را به جماعت بخوانند 128
- ب) موضع مسلمانان در برابر بدعتِ خواندنِ نماز تراویح به جماعت 130
- ٣. نماز ضُحی 133
- اشاره 133
- یک - روایات مجمل 134
- الف) وقت نماز ضحی 134
- ب) روایات اهل سنت درباره این مسئله 134
- اشاره 134
- دو - روایات ضعیف و جعلی 137
- سه - روایاتی که مشروعیت نماز ضحی را نفی میکند 139
- 4. نمونههای دیگری از بدعت 142
- نتیجه 143
- کتابنامه 145
یکدیگر همکاری کنید و در گناه و تعدی دستیار هم نشوید» . (مائده: ٢) دامنه همکاریها در زمانهای گذشته، بسیار محدود بود؛ به گونهای که بیشترین گستره همکاری، به همیاری شماری از اهالی یک شهر یا اعضای یک قبیله معین با یکدیگر محدود میشد. حال این کجا و همکاریهای رایج در زمان ما کجا! مانند همکاری کشورهای یک منطقه در اجرای طرحی سودمند برای مسلمانان یا برعکس؛ مشارکت آنان در سرکوب حرکتهای اسلامی از ترس به خطر افتادن کرسیهای قدرتشان!
اگر متعصبان این مباحث را به صورت عمیق بررسی کنند، شاید آتش خشمی که بر ضد مسلمانان در سینه آنان زبانه میکشد، قدری فروکش کند؛ زیرا اینگونه اعمال، با دلایل عام از سوی شرع پشتیبانی میشود، نه دلیل خاص.
در تاریخ اسلام کسانی بودند که - به دلیل شفافیت ذهن یا داشتن ذوق ناب - به این نتیجه رسیدند که آنچه از صفات کمالیه و جمالیه خدای سبحان در کتاب و سنت وارد شده، تنها بهعنوان نمونه، برای مواردی است که در این منابع ذکر نشده است. پس هر مسلمان میتواند پروردگار خود را با همه صفتهای زیبا بخواند، حتی اگر آن صفات با همین حروف در کتاب و سنت وارد نشده باشد؛ برای مثال، «طبرانی» روایت میکند: پیامبر اکرم (ص) بر اعرابی گذشتند که در نماز خود اینگونه دعا میکرد:
ای آنکه چشمان او را نبیند و فکرها در او راه نیابد و توصیفکنندگان او را توصیف نتوانند و حوادث او را دگرگون نسازد و از پیشامدها نترسد؛ او که وزن کوهها، مقدار آب دریاها، تعداد قطرات باران و برگ درختان را میداند و نیز علم دارد به آنچه شب تاریکش کرده و