مناجات منتظران جلد 1 صفحه 156

1- توضیح استغفار راستین را می توانید در کتاب «پیمان غدیر، بیعت با مهدی علیه السلام» ص 90 تا 92 ملاحظه فرمایید.

2- بحارالانوار، ج93، ص320، ح28، به نقل از فلاح السّائل.

11- تعمیم دادن در دعا

یکی از نیکوترین آداب دعا این است که انسان وقتی خیری را از خداوند طلب می کند، آن را فقط برای خودش نخواهد بلکه دیگران را نیز در خواسته خود شریک گرداند. مقصود از تعمیم دادن در دعا همین است که انسان برای سایرین هم بخواهد آنچه را که برای خود می خواهد. این خصلت دعا را به اجابت نزدیک تر می کند. حضرت امام صادق علیه السلام این حقیقت را از رسول گرامی اسلام صلّی الله علیه و آله و سلّم نقل فرمودند:

اِذا دَعا اَحَدُکُم فَلیَعُمَّ فَإِنَّهُ اَوجَبُ لِلدُّعاءِ.(1)

هرگاه یکی از شما دعا می کند، آن را تعمیم دهد زیرا این کار باعث اجابت بهتر دعا می شود.

برای اینکه این حالت به طور طبیعی و با انگیزه درونی انجام پذیرد، لازم است که صفت زیبای خیرخواهی برای دیگران در انسان تحقّق یابد. کسی که این حالت روحی را دارد، سهیم کردن دیگران در دعا برایش شیرین و گوارا است. او از این که سایر مؤمنان در خیر او شریک باشند، لذّت می برد و البتّه همان طور که وعده فرموده اند، این کار موجب استجابت سریع تر دعایش می شود. همین فرمایش پیامبر صلّی الله علیه و آله و سلّم ادامه ای دارد که مرحوم راوندی آن را در کتاب «الدّعوات» ذکر فرموده است. ادامه آن چنین است:

وَ مَن قَدَّمَ اَربَعینَ رَجُلاً مِن اِخوانِهِ قَبلَ اَن یَدعُوَ لِنَفسِهِ اُستُجیبَ لَهُ فیهِم وَ فِی نَفسِهِ.(2)

و هرکس پیش از آنکه برای خود دعا کند، چهل نفر از برادران دینی اش را مقدّم نماید، دعای او در حقّ خودش و دیگران مستجاب می شود.

ملاحظه می شود که مقدّم کردن چهل نفر از مؤمنان در دعا باعث جلب خیر و منفعت برای خود دعاکننده است، علاوه بر آنکه چون برای آنها پشت سرشان دعای.