مناجات منتظران جلد 1 صفحه 48

1- اصول کافی، کتاب الدُّعاء، باب اَن الدُّعاء شفاء من کل داء، ح1.

2- همان، باب انّ الدُّعاء سلاح المؤمن، ح2.

معنای کلید به کار رفته و هم به معنای گنجینه.(1) بنابراین تعبیر «مقالید الفلاح» یا به معنای کلیدهای رستگاری و یا گنجینه های رستگاری است. پس حاصل فرمایش امام امیرالمؤمنین علیه السلام این است که از طریق دعا می توان به کلیدهای موفقیّت و گنجینه ها (یا کلیدهای) رستگاری دست یافت. موفقیّت و رستگاری برای یک مؤمن فقط در سایه رضایت و خشنودی خدا از او حاصل می گردد. بنابراین بسیاری از آنچه که در دیدگاه اهل دنیا مصداق موفقیّت محسوب می گردد، با معیارهای دینی عین شکست و ناکامی شمرده می شود. به دست آوردن نعمت های دنیوی اگر وسیله ای برای سعادت اخروی انسان باشد، موفقیّت است وگرنه او را به بدبختی و بیچارگی مبتلا می کند.

دعا وسیله ای است برای آنکه انسان را از آنچه در دنیا نصیبش شده به سعادت واقعی که همان رضایت خدای او از اوست، برساند. اگر این کلید و این گنجینه در اختیار انسان نباشد، از رسیدن به آن محروم و ناکام خواهد ماند.

در حدیث دیگری که از امام صادق علیه السلام نقل شده، چنین می خوانیم:

... فَاَکثِر مِنَ الدُّعاءِ فَاِنّه مِفتاحُ کُلِّ رَحمَهٍ وَ نَجاحُ کُلِّ حاجَه.(2)

... پس بسیار دعا کن که آن کلید هر رحمت و (سبب) موفقیّت در هر نیازی است.

طبق این فرمایش گرانقدر کلید هر رحمتی دعا به پیشگاه خداست یعنی اگر کسی خواهان رحمت الهی در هر زمینه ای باشد، می تواند از طریق دعا باب آن رحمت را بر خود بگشاید. بنابراین تحصیل سعادت دنیا و آخرت از راه دعا میسّر است، البتّه بشرط اینکه انسان از انجام سعی و تلاش متعارف هم کوتاهی نکند.

همچنین براساس فرمایش امام صادق علیه السلام هیچ حاجتی نیست که به دست آوردن موفقیّت در آن از طریق دعا امکان پذیر نباشد، موفقیّت و پیروزی همیشه در این نیست که انسان به خواسته خود نایل شود، گاهی انسان به دنبال چیزی است که به دست7.