- چکیده 1
- اشاره 7
- اشاره 8
- واژه های مربوط به مهدویّت 9
- واژه های مدّعی/ مدعیان 14
- واژه نیابت 16
- واژه تفسیر 18
- تفسیر به رأی 20
- واژه تأویل 22
- واژه بطن 25
- معانی تأویل در آیات قرآن 27
- 3_ راز و حکمت امور 28
- 4_ عاقبت 28
- اشاره 32
- 1. توجه توأم به ظاهر و باطن 33
- شاخصه های تفسیر و تأویل صحیح 33
- اشاره 33
- 3. دوری از استنباط شخصی 40
- 4. توجه به محکم و متشابه 41
- 5. توجّه به شأن، اسباب و جوّ نزول 42
- 6. ملاکهای تفسیر علمی 44
- اشاره 47
- نکته اول 48
- اشاره 52
- زیدبن علی علیه السلام 53
- برخی از عقائد زیدیه 54
- انشعابات زیدیه 57
- اشاره 58
- شکل گیری اسماعیلیه 59
- برخی القاب فرقه اسماعیلیه 60
- اشاره 63
- عرفان حلقه 64
- برخی فعالیت های این گروه 65
- ادعاهای خاص 66
- جایگاه قرآن و روایات 68
- اشاره 68
- چند نکته تکمیلی 73
- اشاره 77
- اشاره 79
- 1. عرفان حلقه و واسطه فیض 80
- 2. قادیانیه و صفات رسولان 83
- 3. زیدیه و صفات انبیاء 87
- 4. معنویتهای نوظهور و بحث ذهن و روح و... 91
- 5. خاتمیت و مهدویّت 98
- 6. قادیانیه و خاتمیت 106
- اشاره 112
- 1. مصادیق خلیفه اللهی 113
- 2. ادبیات گفتاری موعود 118
- اشاره 124
- 2. زمینه سازان ظهور 129
- 3. وظایف خاص منتظر 137
- اشاره 141
- اشاره 142
- 1. تعیین زمان و تفسیر ریاضی 142
- دفاعیات تفسیر ریاضی قرآن و نقد آنها 153
- 2. زمان ظهور و حساب اعداد 155
- 3. سوره ها و علائم الظهور 162
- 4. مصادیق نشانه های ظهور 165
- 5. زمان قیام و ظهور 185
- 6. جفر و ظهور 190
- اشاره 203
- 1. سرانجام شیطان 204
- 2. شیطان؛ حق و باطل 208
- 3. وضعیت پس از ظهور 210
- 4. رجعت و حوادث ظهور 214
- 5. رجعت کنندگان 217
- اشاره 222
- مباحث کلی این فصل 223
- 1. اهداف نفسانی و دنیوی 224
- 2. انگیزه های دینی _ اعتقادی 229
- 3. کژاندیشی در تفسیر و تأویل 238
- 5. عدم توجه به سیاق 244
- 6. التقاط در روش 245
- اشاره 255
- مقالات و سخنرانی ها، درس ها، جزوات و مجلّات 268
- سایت ها، وبلاگ ها، فایل های صوتی و تصویری 269
تنها نظر شخصی و سلیقه ای خود را بر قرآن تحمیل کند و توجهی به قواعد تفسیری و روایات و آیات دیگر و نیز کلام اهل فنّ نداشته باشد.
چنان که در اثنای تحقیق ملاحظه خواهد شد جریانات انحرافی مربوط به مهدویت هر کدام به نوعی از این روش ها استفاده کرده اند؛ مثلاً «یعقوبی»، نظریه تحسّس در مورد ارتباط با امام زمان علیه السلام را اصل قرار داده و آیات سوره یوسف را بر آن منطبق کرده است و یا «پیغان» برای اثبات ادعاهای خود و تطبیق حوادث مربوط به محکوم و دادگاهی شدن خود، بسیاری از آیات را برخلاف ظاهر و حتی برخلاف روایات تفسیری آن، به آخر الزمان و مسائل مربوط به خود منطبق کرده است و یا در جریان بابیه، برخلاف ظاهر صریح آیات قیامت و معاد و حتی روایات صریح آن، آیات مذکور را به بحث مهدویت _ آن هم نوع ادعایی آن _ منطبق کرده اند.
واژه تأویل
1. در لغت: «تأویل» از دیدگاه صاحبنظران لغت و تفسیر، دارای اشتقاقات و ریشه هایی می باشد که در اینجا به برخی از آنها اشاره می کنیم:
الف از این باب است، (یعنی آل، یؤول به معنی بازگشت)، تأویل الکلام: یعنی عاقبت آن و آنچه به سوی آن باز می گردد و این قول خداوند است (هل ینظرون الا تأویله) یعنی ]آیا می نگرند[ به آنچه به سوی آن بر می گردد وقت مبعوث شدن و نشر یافتن آنها.(1)
1- «و من هذا الباب (أی آل یؤول أی رَجَع): تأویلُ الکلام و هو عاقبتُه و ما یؤول الیه و ذالک قولُه تعالی «هل ینظُرون الا تَأویله»ای ما یؤول الیه وقت بعثِهِم و نشورِهم.»، (کلمه فی التفسیر، مقدمه مجمع البیان، ج1، ص20).