تا ظهور: پژوهشی جامع پیرامون آموزه و مباحث مهدویت صفحه 150

اشکالات وارده بر سند و دلالت این روایت

در این بخش، به گوشه ای از این اشکالات اشاره می کنیم و به تناسب حال، آن ها را مورد نقد قرار می دهیم.

نخستین اشکال

این قضیّه (جریان خریداری شدن نرجس خاتون مادر امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف) پس از سال دویست و چهل و دوم (ه.ق) اتّفاق افتاده است، با این که از سال دویست و چهل و دوم هجری به بعد، جنگ مهمّی میان مسلمانان و رومیان، رخ نداده تا حضرت نرجس خاتون اسیر مسلمانان گردد.(1)

پاسخ:

باید بگوییم، در این دوران و پس از آن، درگیری و جنگ هایی میان این دو دولت رخ داده که در بسیاری از کتب تاریخی می توان نمونه هایی از این درگیری ها را یافت.(2) برای مثال، در تاریخ الإسلام آمده است: «أغارت الروم علی من بعین زربَه ….»(3) و در جایی دیگر می گوید: «افتتح بُغا حصناً من الروم یقال له صملّه»(4) و عظیمی اظهار می دارد: «غزا بغا من طرسوس ثُمَّ إلی ملطیّه و ظفر بطلائع الرّوم.»(5)

شواهد بسیار دیگری بر جنگ و درگیری میان مسلمانان و روم، وجود دارد. بنابراین اگر منظور از جنگِ بزرگ، شرکتِ شخص قیصر روم نیز با بعضی از اعضای

1- تاریخ سیاسی امام دوازدهم، جاسم حسین، تهران، انتشارات، امیرکبیر، ص 115.
2- تاریخ الأمم و الملوک، محمّد بن جریر طبری، ج 9، ص 201، 207، 210، 219؛ الکامل فی التاریخ، ابن اثیر، بیروت، نشر دار صادر، ج 7، ص 80، 81، 85، 93؛ البدایه و النهایه، ابن کثیر، ج 10، ص 323، 343، 345، 347؛ نهایه الارب، احمد بن عبدالوهاب النویری، ج 22، ص 289، 291؛ النجوم الزاهره، یوسف بن تغری الأتابکی، بیروت، دارالکتب العلمیه، ج 2، ص 318، 322؛ المختصر فی أحوال البشر، أبی الفداء، ج 2، ص 41.
3- تاریخ الإسلام و وفیات المشاهیر و الأعلام، شمس الدین ذهبی، بیروت، دارالکتب العربی، ص 6، حوادث سال 241.
4- تاریخ اسلام و وفیات المشاهیر و الأعلام، ص 12، حوادث سال 241 _ 245.
5- تاریخ حلب، عظیمی، ص 258.