پژوهه مهدوی صفحه 100

10 . شیخ طوسی در کتاب الخلاف می فرماید : مجوس کتاب داشتند ، ولی از میان آنها برداشته شد و آن صحیح ترین قول شافعی است ، ولی در قول دیگرش گفته که برای آنها کتابی نبود ابوحنیفه نیز با او هم عقیده است .

آنگاه شیخ طوسی برای نظر خود چنین استدلال می کند :

دلیل ما اجماع فرقه حقّه و روایات آنهاست . از علی علیه السلام روایت کرده اند که فرمود :

برای آنها کتابی بود که آن را سوزانیدند و پیامبری بود که او را کشتند .

پس ثابت شد که آنها اهل کتاب می باشند .(1)

مجوس از دیدگاه دانشمندان

به طوری که شیخ طوسی در کتاب الخلاف فرموده اند : اجماع فرقه امامیه بر آن است که مجوس اهل کتاب می باشند .

برای استفاده از نظرات فقهای شیعه در طول تاریخ ، شماری از فقهای شیعه را ، از عصر شیخ طوسی تا عصر علّامه حلی ، به ترتیب تسلسل زمانی نام می بریم ، که همه آنها فتوا داده اند که مجوس اهل کتاب می باشد و یا حداقل شبهه کتابی بودن دارند و در نتیجه در حکم اهل کتاب می باشند :

1 . ابوجعفر محمد بن حسن طوسی ، مشهور به : شیخ طوسی (385 _ 460 ه . ) .(2)

2 . قاضی عبدالعزیز بن برّاج طرابلسی ، مشهور به : ابن برّاج (400 _ 481 ه . ) .(3)

3 . سعید بن عبداللّه بن حسین بن هبه اللّه ، مشهور به : قطب راوندی ( م : 573 ه . ) .(4)

4 . عمادالدین ، ابوجعفر محمد بن علی بن حمزه طوسی ، مشهور به : ابن حمزه(5)

1- 1 . همو ، کتاب الخلاف ، ج 3 ، ص 184 ، کتاب الجزیه ، مسأله سوم .
2- 2 . شیخ طوسی ، النّهایه ؛ همو ، الجمل و العقود ، سلسله الینابیع الفقیه ، ج 9 ، ص 50 و 61 .
3- 3 . ابن برّاج ، المهذب ، سلسله الینابیع الفقهیه ، ج 9 ، ص 81 .
4- 4 . قطب راوندی ، فقه القرآن ، سلسله الینابیع الفقهیه ، ج 9 ، ص 123 .
5- 5 . ابن حمزه ، الوسیله اِلی نیل الفضیله ، سلسله الینابیع الفقهیه ، ج 9 ، ص 162 .