پژوهه مهدوی صفحه 103

زُرْوَانیه ، نیز به دو اصل معتقد بودند و عقایدی شبیه خرمدینان داشتند ، و مهمترین عامل انحراف در میان مجوس ( در مورد حلول ، تناسخ و اباحیگری ) آنها بودند .(1)

زردشتیّه ، پیروان زردشت بن یورشت ( پورشسپ ) می باشند که در عهد گشتاسب ظهور کرد .(2)

آنان نیز نور و ظلمت ، یزدان و اهریمن را مبدأ جهان دانسته ، به نبرد دائم بین این دو نیرو معتقد هستند .

زرتشت در کتاب : زند اوستا بشارت داده که مردی در آخرالزمان به نام أشیزریکا ظهور کرده ، جهان را با زیور علم ودین مزین خواهد کرد .(3)

روی این بیان زرتشت پیامبر مجوس نیست ، بلکه پیشوای یکی از شاخه های مجوس می باشد .

کتاب معروف او : اوستا مهمترین منبع باقیمانده از متن های پهلوی است .

گفته می شود اوستا در اصل 21 بخش بوده که در طول تاریخ دو سوم آن از بین رفته ، فقط یک سوم آن باقی است .

بخش های موجود آن به شرح زیر است :

1 . یسنا ، مخصوص تعالیم دینی در 7 بخش ، شامل 72 سرود .

2 . یشت ها ، نیایش خطاب به فرشته ها ، شامل 22 سرود .

3 . ویس پرت ، سروده ایی که در جشن ها خوانده می شود .

4 . وی دئودات ( وندیداد ) ، شامل تزکیه نفس ، بهداشت آب و نفرین بر اهریمنان .

5 . خورتک اپستاک ( خرده اوستا ) ، پیرامون نمازهای پنچگانه روزانه و نیایش های ماهانه و سالانه .(4)

از دیگر منابع پهلوی عصر کهن : می نوخرد ، دینکرد ، بوندهشن و زندبهمن یسن را می توان نام برد .(5)

1- 1 . همان ، ص 234 .
2- 2 . همان ، ص 235 .
3- 3 . همان ، ص 239 .
4- 4 . شهرستانی ، توضیح الملل ، ج 1 ، ص 380 .
5- 5 . همان ، ص 381 .