پژوهه مهدوی صفحه 188

عَاصٍ ، لاَیُشْبِهُنِی وَ لاَیُشْبِهُ اَحَدا مِنْ آبَائِی ؛(1)

او معصیت کار است ، به من شباهت ندارد ، و به هیچکدام از پدرانم شباهت ندارد .

بزرگان علمای شیعه به جلالت قدر اسماعیل معترف هستند و این دو حدیث را برخلاف جلالت قدر او نمی دانند ، بلکه می فرمایند :

حسن بن راشد از امام صادق علیه السلام می پرسد که آیا اسماعیل لیاقت امامت رادارد ؟ و امام علیه السلام با نفی عصمت او به عدم لیاقتش برای تصدی مقام امامت پاسخ می دهد ، اما تعبیر « عاص » با جلالت قدر او منافات ندارد ، زیرا از هر شخص عادل متّقی نیز امکان صدور معصیت هست ، جز اینکه هر وقت متذکر شود ، توبه می کند .(2)

7 . ولید بن صبیح گوید : مردی به نزد من آمد و گفت : بیا فرزند این مرد را به تو نشان دهم ، همراه او رفتم و اسماعیل را دیدم که همراه گروهی مشروب می خورد ، بسیار اندوهگین شدم ، به مسجدالحرام آمدم و دیدم که اسماعیل از پرده کعبه آویخته ، آنقدر اشک ریخته که پرده کعبه خیس شده است . با تعجب برگشتم و دیدم که اسماعیل در میان آن جمع نشسته ، به مسجد بازگشتم و اسماعیل را مشاهده کردم که از استار کعبه آویخته و اشک خود را بر پرده کعبه روان ساخته است .

این واقعه را به محضر امام صادق علیه السلام عرضه داشتم ، فرمود :

لَقَدْ اُبْتُلی اِبْنِی بِشَیْطَانٍ یَتَمَثَّلُ فی صُورَتِهِ ؛(3)

1- 1 . همان .
2- 2 . آیت اللّه خوئی ، معجم رجال الحدیث ، ج 3 ، ص 126 .
3- 3 . شیخ صدوق ، کمال الدین ، ج 1 ، ص 70 .