پژوهه مهدوی صفحه 229

موعود منتظَر از دیدگاه زیدیه

با توجّه به اینکه زیدیه هر یک از امامان خود را ، امام ، مهدی و امام زمان(1) می نامند ، اعتقاد به منتظَر در میان آنها بسیار کم رنگ است ، ولی در مورد جمعی از امامان زیدیه به شرح زیر اعتقاد و انتظار دارند :

1 . گروهی از زیدیه محمد بن عبداللّه نفس زکیّه را مهدی منتظر می دانند و معتقد هستند که او نمرده و کشته نشده ، روزی خارج شده بر پهنه زمین سیطره پیدا خواهد کرد و جهان را پر از عدل و داد خواهد نمود .(2)

در حالی که او بی گمان روز دوشنبه ، 14 رمضان 145 ه . در مدینه در یک نبرد خونین کشته شد .(3)

اینها گروهی از جارودیه هستند که « محمدیه » نیز نامیده می شوند به جهت اعتقاد به مهدویت « محمد بن عبداللّه » . اینها معتقدند که نفس زکیه کشته نشده در منطقه نجد در کوهی به نام « حاجر » اقامت دارد(4) از دیده ها مخفی است ، تا روزی که فرمان خروج برسد ، پس خروج کرده جهان را تحت سیطره خود درمی آورد .(5)

2 . گروه دیگری از جارودیه در انتظار خروج محمد بن قاسم بن عمر بن امام زین العابدین علیه السلام می باشد .

محمد بن قاسم به صاحب طالقان معروف است به سال 219 ه . در خراسان خروج کرده ، پیروانی پیدا کرد ، در طالقان به قدرت رسید ، روز 15 ربیع الاوّل دستگیر و زندانی شد ، شب عید فطر از زندان گریخت ، دیگر خبری از وی به دست نیامد .(6)

1- 1 . قاسم بن الحسین ، ناظر داخلی اوقاف یمن ، در مورد کتاب « مسند زید » می نویسد : من این کتاب را از امام زمان ما « المتوکل علی اللّه ... » روایت می کنم . [ مسند زید ، ص 385 ] .
2- 2 . شهرستانی ، الملل و النحل ، ج 1 ، ص 159 ؛ نوبختی ، فرق الشیعه ، ص 63 ؛ اسفراینی ، الفرق بین الفرق ، ص 31 ؛ ذهبی ، تاریخ اسلام ، ج 9 ، ص 272 .
3- 3 . ذهبی ، تاریخ اسلام ، ج 9 ، ص 31 ؛ طبری ، تاریخ الامم و الملوک ، ج 6 ، ص 523 ؛ ابن اثیر ، الکامل فی التاریخ ، ج 5 ، ص 554 .
4- 4 . « حاجر » نام کوهی است نرسیده به « فید » . [ یاقوت حموی ، معجم البلدان ، ج 2 ، ص 204 ] .
5- 5 . اسفراینی ، الفرق بین الفرق ، ص 58 ؛ اشعری ، المقالات و الفرق ، ص 76 .
6- 6 . ابن تغری بردی ، النجوم الزاهره ، ج 2 ، ص 230 ؛ ابن اثیر ، الکامل فی التاریخ ، ج 6 ، ص 442 .