مهدی باوری در کودکان صفحه 147

«طبیعت و سرشت آدمی به گونه ای سامان یافته که به سرعت از اخلاق و رفتار نیک و بد دیگران تأثیر می پذیرد و چون با نیکوکاران و خوبان همنشین باشد، اخلاق نیکو می یابد و چون با بدان دم خور شود، از اخلاق بد آنان تأثیر می پذیرد.» (1)

از بین مراحل سنّی، کودکان از همه تأثیرپذیرتر هستند؛ به خاطر ویژگی هایی از قبیل محدودیّت ظرفیّت شناختی، زودباوری، وجود روحیه ی احساسی و انعطاف پذیری زیاد.

دو. کمال طلبی

انسان به طور طبیعی، خود و اهداف و کمالات خود را دوست دارد و از آنجا که بیشتر آن ها بالفعل نیستند، خواهان دست یابی به آن هاست. (2) همچنین به آن مرتبه از کمال که تا کنون به آن دست یافته است، خرسند نمی گردد و همواره کمالی بالاتر از آن را می جوید. (3)

در کودکان، ظهور و بروز این کمال جویی، در قالب میل به کمال های نزدیک، زودگذر، کوچک و کودکانه به چشم می خورد. بهترین راه برای رساندن آن ها به هدف کمالی شان، الگونمایی است، یعنی سیر تکامل و موفّقیّت دیگران در معرض مشاهده او قرار داده شود. حال باید از این ویژگی فطری برای الگونمایی مهدوی بهره برد؛ بدین صورت که کمال طلبی کودک را به سمت الگوهای مهدوی سوق دهیم، یعنی به کودک القا شود که بهترین، زیباترین و موفّق ترین انسان های دنیا الگوهای مهدوی هستند و کمال و موفّقیتی که او به دنبالش هست در آن ها یافت می شود.

سه. قهرمان جویی

انسان به طور طبیعی علاقه مند به قهرمان ها است. (4) او دارای روح قهرمان پروری است، یعنی می خواهد به شخص بزرگی عشق بورزد و او را در زندگی خود الگو قرار دهد. یکی از پشتوانه های الگونمایی مهدوی، همین روحیّه قهرمان دوستی و قهرمان جویی است.

1- بهشتی، محمّد، آرای دانشمندان مسلمان در تعلیم و تربیت و مبانی آن، نظریه فیض کاشانی، ج5، ص234.
2- مصباح، محمّدتقی، فلسفه تعلیم و تربیت اسلامی، صص 175-176.
3- همو، دروس فلسفه اخلاق، ص164.
4- در واقع، قهرمان جویی یکی از مصادیق کمال طلبی محسوب می شود ولی به خاطر اهمیّت آن، در عنوان جداگانه ای ذکر شد.