- مقدمه 1
- درس اول: ضرورت طرح مباحث مهدویت و کلیات امامت 3
- اشاره 3
- اشاره 4
- ضرورت طرح مباحث مهدویت 4
- یک. بعد اعتقادی 4
- دو. بعد اجتماعی 5
- سه. بعد سیاسی 6
- چهار. بعد تاریخی 7
- 2. آسیب شناسی 8
- پنج. بعد فرهنگی 8
- 1. تبیین استراتژی انتظار 8
- اشاره 8
- 3. دشمن شناسی 8
- مفهوم و جایگاه امامت 9
- نیاز به امام 10
- ویژگی های امام 11
- علم امام 12
- عصمت امام 12
- مدیریتِ اجتماعی امام 14
- آراستگی امام به کمالات اخلاقی 14
- نصب امام از سوی خدا 14
- بیانی جامع و زیبا از امام رضا علیه السلام 15
- سوالات پژوهشی 18
- معرفی منابع جهت مطالعه و پژوهش 18
- پرسش های درس 18
- درس دوم: امام مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف در یک نگاه 19
- اشاره 19
- امام مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف در یک نگاه 20
- اشاره 20
- نام، کنیه و القاب 21
- چگونگی ولادت 21
- شمایل و خصوصیات 24
- پرسش های درس 26
- معرفی منابع جهت مطالعه و پژوهش 26
- سوالات پژوهشی 26
- درس سوم: دوران اختفا و پنهان زیستن حضرت 27
- اشاره 27
- معرّفی امام مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف به شیعیان 28
- اشاره 28
- از ولادت موعود تا شهادت امام عسکری علیه السلام 28
- معجزات و کرامات 30
- پاسخ گویی به سؤالات 30
- دریافت هدایای مادّی 32
- نماز بر جنازه پدر 33
- سوالات پژوهشی 36
- معرفی منابع جهت مطالعه و پژوهش 36
- پرسش های درس 36
- اشاره 37
- درس چهارم: امام مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف در آینه قرآن و روایات 37
- الف. قرآن 38
- امام مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف در آینه قرآن و روایات 38
- ب. روایات 40
- معرفی منابع جهت مطالعه و پژوهش 44
- پرسش های درس 44
- سوالات پژوهشی 44
- اشاره 45
- درس پنجم: امام مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف در نگاه اهل سنت 45
- امام مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف در نگاه دیگران 46
- پرسش های درس 49
- سوالات پژوهشی 49
- معرفی منابع جهت مطالعه و پژوهش 49
- درس ششم: غیبت امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف و علل آن 50
- اشاره 50
- غیبت 51
- مفهوم غیبت 51
- پیشینه غیبت 52
- فلسفه غیبت 53
- اشاره 53
- تأدیب مردم 54
- استقلال و نبودن تحت پیمان دیگران 54
- آزمایش مردم 55
- حفظ جان امام 55
- اشاره 56
- انواع غیبت 56
- غیبت کوتاه مدّت 57
- غیبت بلند مدّت 59
- سوالات پژوهشی 63
- معرفی منابع جهت مطالعه و پژوهش 63
- پرسش های درس 63
- درس هفتم: فوائد امام غائب عجل الله تعالی فرجه الشریف 64
- اشاره 64
- امام محور هستی 65
- اشاره 65
- فوائد امام غایب 65
- امید بخشی 68
- پایداری مکتب 68
- خودسازی 70
- پناهگاه علمی و فکری 71
- هدایت باطنی و نفوذ روحانی 73
- ایمنی از بلاها 74
- باران رحمت 75
- معرفی منابع جهت مطالعه و پژوهش 77
- پرسش های درس 77
- سوالات پژوهشی 77
- درس هشتم: ملاقات و طول عمر حضرت 78
- اشاره 78
- دیدار یار 79
- طول عمر 83
- پرسش های درس 88
- معرفی منابع جهت مطالعه و پژوهش 88
- سوالات پژوهشی 88
- اشاره 89
- درس نهم: انتظار 89
- حقیقت انتظار و جایگاه آن 90
- انتظار سبز 90
- ویژگی های انتظار مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف 91
- ابعاد انتظار 93
- اشاره 95
- شناخت امام 95
- وظایف منتظران 95
- الگوپذیری 96
- یادِ امام 98
- وحدت و همدلی 100
- آثار انتظار 102
- پاداش منتظران 103
- سوالات پژوهشی 107
- پرسش های درس 107
- معرفی منابع جهت مطالعه و پژوهش 107
- اشاره 108
- درس دهم: شرایط و علایم ظهور 108
- جهان در آستانه ظهور 109
- زمینه های ظهور 111
- زمینه های ظهور و علائم آن 111
- اشاره 111
- الف. طرح و برنامه 113
- ج. یاران 114
- ب: رهبری 114
- اشاره 114
- 2. عبادت و صلابت 116
- 1. معرفت و اطاعت 116
- 5. صبر و بردباری 117
- 4. شجاعت و دلیری 117
- 3. جان نثاری و شهادت طلبی 117
- 7. زهد و پارسایی 118
- 6. اتّحاد و همدلی 118
- د: آمادگی عمومی 119
- اشاره 120
- علائم ظهور 120
- الف. خروج سفیانی 121
- ج. خروج یمانی 122
- ب. خَسْف بَیداء 122
- د. صیحه آسمانی 122
- ه. قتل نفس زکیه 123
- معرفی منابع جهت مطالعه و پژوهش 125
- سوالات پژوهشی 125
- پرسش های درس 125
- اشاره 126
- درس یازدهم: ظهور و اهداف حکومت جهانی حضرت 126
- زمان ظهور 127
- ظهور 127
- زمینه سازی 128
- تداوم امید 128
- اشاره 128
- راز نهان بودن زمان ظهور 128
- چگونگی قیام 129
- هنگامه قیام 129
- اهداف حکومت 133
- اشاره 133
- حکومت امام مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف 133
- رشد معنوی 134
- عدالت گستری 135
- معرفی منابع جهت مطالعه و پژوهش 138
- سوالات پژوهشی 138
- پرسش های درس 138
- درس دوازدهم: برنامه های حکومت جهانی حضرت 139
- اشاره 139
- برنامه های حکومت 140
- اشاره 140
- الف. برنامه فرهنگی 141
- اشاره 141
- 1. احیاء کتاب و سنّت 141
- 2. گسترش معرفت و اخلاق 142
- 4. مبارزه با بدعت ها 143
- 3. نهضت علمی 143
- 1. بهره وری از منابع طبیعی 145
- اشاره 145
- ب. برنامه اقتصادی 145
- 2. توزیع عادلانه ثروت 146
- ج. برنامه اجتماعی 147
- اشاره 147
- 3. عمران و آبادانی 147
- 2. مبارزه با فساد و رذائل اخلاقی 148
- 1. احیاء و گسترش امر به معروف و نهی از منکر 148
- 4. عدالت قضایی 149
- 3. اجرای حدود الهی 149
- پرسش های درس 152
- سوالات پژوهشی 152
- معرفی منابع جهت مطالعه و پژوهش 152
- اشاره 153
- درس سیزدهم: دستاوردها، قلمرو و مدت حکومت حضرت 153
- اشاره 154
- دستاوردهای حکومت 154
- 1. عدالت فراگیر 154
- 2. رشد فکری و اخلاقی و ایمانی 156
- 3. اتحاد و همدلی 156
- 4. سلامت جسمی و روانی 157
- 5. خیر و برکت فراوان 158
- 6. ریشه کن شدن فقر 159
- 7. حاکمیت اسلام و نابودی کفر 161
- 8. امنیّت عمومی 162
- 9. گسترش دانش 163
- ویژگی های حکومت 165
- اشاره 165
- قلمرو حکومت و مرکز آن 165
- مدت حکومت 167
- سیره حکومتی امام 169
- سیره جهادی و مبارزاتی 170
- سیره قضایی امام 171
- سیره مدیریتی امام علیه السلام 172
- سیره اقتصادی امام 173
- سیره شخصی امام 174
- مقبولیّت عمومی 175
- سوالات پژوهشی 178
- پرسش های درس 178
- معرفی منابع مطالعه و پژوهشی 178
- اشاره 179
- درس چهاردهم: رجعت 179
- رجعت 180
- مفهوم رجعت 180
- فلسفه رجعت 180
- جایگاه رجعت در متون دینی 181
- رجعت، در قرآن و روایات 182
- ویژگی های رجعت 184
- رجعت در ادعیه و زیارات 184
- رجعت کنندگان 185
- اشاره 185
- 1. رجعت پیامبران و امامان علیهم السلام 186
- روایات مربوط به انبیاء علیهم السلام 186
- معرفی منابع جهت مطالعه و پژوهش 188
- سوالات پژوهشی 188
- پرسش های درس 188
- اشاره 189
- درس پانزدهم: آسیب شناسی مباحث مهدویت 189
- برداشت های غلط 190
- آسیب شناسی مهدویت 190
- استعجال ظهور 192
- تعیین زمان ظهور 193
- تطبیق علائم ظهور بر مصادیق خاص 194
- طرح مباحث غیرضروری 194
- مدّعیان دروغین 195
- سوالات پژوهشی 198
- پرسش های درس 198
- معرفی منابع جهت مطالعه و پژوهش 198
- فهرست منابع و مآخذ 199
برای مواجهه بهتر با آنها یاری دهد، همانگونه که این علائم معیار خوبی برای تشخیص مدّعیان دروغین مهدویت است بنابراین اگر کسی ادّعای مهدویت کرد ولی قیام او همراه با این علائم نبود به سادگی می توان به دروغگو بودن او پی برد.
در روایات پیشوایان معصوم علیه السلام علائم فراوانی برای ظهور ذکر شده است که بعضی از آنها پدیده های طبیعی و عادی و بعضی غیر عادّی و معجزه آسا هستند.
ما از میان این علائم ابتدا آنهایی را که در منابع معتبر بیشتر به صورت برجسته ذکر شده بیان می کنیم و در پایان تعدادی از علائم دیگر را به اختصار برمی شمریم.
امام صادق علیه السلام در روایتی فرمود:
«]قیام[ قائم عجل الله تعالی فرجه الشریف پنج نشانه دارد: خروج سفیانی، یمانی، ندای آسمانی، کشته شدن نفس زکیه و خسف بیداء.» (1)
اکنون با توجه به این روایت، علائم پنجگانه یاد شده را که در روایات متعدد تکرار شده است توضیح می دهیم گرچه تمام جزئیات حوادث مربوط به آنها برای ما روشن نیست.
الف. خروج سفیانی
خروج سفیانی از علائمی است که در روایات فراوان آمده و اینگونه توصیف شده است: سفیانی مردی از نسل ابوسفیان است که اندکی پیش از ظهور از سرزمین شام قیام می کند. او جنایت کاری است که از قتل و کشتار هیچ پروایی ندارد و با دشمنان خود به شکل فجیعی رفتار می کند.
امام صادق علیه السلام درباره او فرمود:
«اگر سفیانی را ببینی پلیدترین مردم را مشاهده کرده ای» (2)
آغاز قیام او ماه رجب است. وی پس از تصرف شام و مناطق اطراف آن به عراق حمله کرده و در آنجا به کشتار گسترده ای دست می زند.
بر اساس بعضی از روایات از خروج تا کشته شدن او پانزده ماه به طول می انجامد. (3)
1- . الغیبه نعمانی، باب 14، ح 9، ص 261.
2- . کمال الدین، ج 2، باب 57، ح 10، ص 557.
3- . الغیبه نعمانی، باب 18، ح 1، ص 310.