- اشاره 1
- بخش اول: اهمیت و تعریف انتظار 1
- درس اول: وجوب انتظار 3
- فصل 1 - وجوب انتظار 3
- انتظار، شرط قبولی اعمال 3
- وجوب انتظار قائم علیه السلام 7
- عوامل ایجاد کننده انتظار 8
- فصل 2 - انتظار ظهور 14
- غیر قابل توصیف بودن انتظار 14
- درس دوم: انتظار ظهور 14
- تعریف انتظار از روی ملزومات و لوازم آن 16
- درس سوم: انتظار فرج 21
- فصل 3 - انتظار فرج 21
- انتظار، ضد یأس 21
- انتظار فرج، بالاترین عبادت مؤمن 26
- پرسشهای مفهومی از درسهای 1 تا 3 31
- اشاره 32
- بخش دوم انتظار فرج امام عصر علیه السلام و اقسام آن 32
- درس چهارم: غیبت امام علیه السلام، بزرگترین گرفتاری عصر 34
- فصل 1 - انتظار فرج امام عصر علیه السلام 34
- رابطه شدت انتظار با شدت گرفتاری 34
- محرومیتهای ناشی از غیبت 39
- برطرف شدن اندوه ها و گرفتاریها 43
- درس پنجم: مقایسه زمان غیبت با زمان ظهور 43
- اشاره 43
- گرد آمدن بر محور دین حق 45
- کامل شدن عقول 47
- اشاره 50
- درس ششم: اهمیت احساس درد 50
- شکایت از غیبت 50
- شکایت همراه با رضا 53
- ظهور موفور السرور 56
- اشاره 62
- درس هفتم: رنج و مصیبت مؤمن از وقوع ظلم 62
- برطرف شدن ظلم به دست امام عصر علیه السلام 62
- اندوه مؤمن از وقوع ظلم در هر نقطه زمین 64
- اندوه امام صادق علیه السلام از ظلم به یک شیعه 65
- پرسشهای مفهومی از درسهای 4 تا 7 70
- فصل 2 - انتظار فرج منتظر 71
- صاحب بالاترین درجه ایمانی 71
- درس هشتم: انتظار فرج کامل 71
- صاحب شدیدترین گرفتاری 72
- سپرده شدن هدایت خلق به امام علیه السلام 73
- درس نهم: برترین منتظر 82
- اطلاق «منتظر» بر امام عصر علیه السلام در احادیث 82
- درس دهم: جایگاه «نیت» در عبادات 91
- فصل 3 - مراتب انتظار فرج 91
- ارزش عمل به نیت آن است 91
- مراتب قصد قربت 97
- اشاره 104
- درس یازدهم: قصد قربت در انتظار فرج امام عصر علیه السلام 104
- انتظار فرج بدون قصد قربت 104
- انتظار فرج با قصد قربت 107
- پرسشهای مفهومی از درسهای 10 و 11 109
- درس دوازدهم: مراتب انتظار فرج براساس منزلت آن که فرجش را انتظار می کشیم 110
- رابطه محبت با انتظار فرج 121
- درس سیزدهم: بالاترین درجه انتظار متناظر با بالاترین درجه معرفت و محبت 121
- اشاره 121
- محبت امام عصر علیه السلام 124
- درس چهاردهم: درخواست رفع گرفتاری از امام عصر علیه السلام 133
- اشاره 133
- دعای قنوت امام عسکری علیه السلام در فرج فرزند خود 133
- دو نمونه از دعاهای امام عصر علیه السلام در تعجیل فرج خودشان 137
- عالی ترین رتبه فرج امام عصر علیه السلام 139
- پرسشهای مفهومی از درسهای 12 تا 14 142
- اشاره 143
- بخش سوم انتظار لحظه به لحظه 143
- درس پانزدهم: بدائی بودن وقت ظهور 144
- اشاره 144
- فصل 1 - بداء پذیر بودن وقت ظهور و علائم آن 144
- اعتقاد به بداء 145
- اشاره 156
- درس شانزدهم: بداء پذیر بودن علائم ظهور 156
- علائم محتو هم بداء پذیرند 161
- پرسشهای مفهومی از درسهای 15 و 16 166
- شبیه حضرت موسی علیه السلام 167
- فصل 2 - ناگهانی بودن ظهور امام علیه السلام 167
- اشاره 167
- درس هفدهم: اصلاح امر ظهور در یک شب 167
- امیدوارتر باش 170
- حیرت امام علیه السلام 172
- درس هجدهم: مقدمه نداشتن ظهور (1) 175
- یأس از فرج در هنگام فرج 175
- نقد نظریه «ظهور صغری» 181
- اشاره 186
- درس نوزدهم: مقدمه نداشتن ظهور (2) 186
- تجلیات امام عصر علیه السلام در گذشته 186
- درس بیستم: وظیفه امیدواری به ظهور 193
- اشاره 193
- نزدیک شمردن ظهور 196
- پرسشهای مفهومی از درسهای 17 تا 20 200
در انتظار فرج بدون قصد قربت، انگیزه اصلی فرد امتثال امر الهی نیست. او به خاطر رضای خدا و تقرب به او انتظار نمی کشد، بلکه یا اصلاً نیت خدایی برایش مطرح نیست و یا اگر هم مطرح باشد، به صورت تبعی و طفیلی است. حالت اول مربوط به کسی است که فرج امام زمان علیه السلام را به خاطر رهایی از گرفتاریها و سختیهای دنیای خودش با دیگران و رسیدن به خوشیهای زمان ظهور، انتظار می کشد و هیچ انگیزه الهی و خدایی برایش مطرح نیست. حالت دوم این است که انگیزه اصلی همان لذات خوش دنیوی است و به تبع آن قصد امتثال امر خدا را هم می کند. برای چنین فردی، اطاعت امرد خداوند و عبادت او مستقلاً مطرح نیست، بنابراین با حالت اول از این جهت هیچ تفاوتی ندارد.
پس در هیچ یک از این دو حالت نمی توانیم انتظار فرج امام علیه السلام را عبادت خداوند بدانیم و لذا وعده های الهی در مورد پاداش اخروی انتظار شامل این دو گروه نمی شود. البته خداوند به فضل و کرم خویش ممکن است ایشان را از بعضی آثار اخروی انتظار بهره مند بفرماید، ولی اگر چنین کند به خاطر استحقاقی که ایشان کسب کرده اند نخواهد بود بلکه صرفاً لطف و احساس او تلقی می گردد.
انتظار فرج با قصد قربت
این در مورد انتظار فرج بدون قصد قربت. اما در انتظار فرج با قصد قربت هم دو حالت می توان فرض کرد: یکی این که انگیزه شخص منتظر صرفاً اطاعت امر الهی و کسب رضایت خداوند با این عمل باشد و هیچ گونه قصد و نیتی نسبت به آثار و برکات دنیوی فرج امام علیه السلام پس از